a HERBARIIAMBOINENSIS LiberX. Caput XXXI. 
“lendariis depingittr , fi nempe totalis fit Eclipfis, 
quum Sol in orbita obfcurum Lune corpus compre- 
hendit, ac fplendentibus fuis radiis paululum in am- 
bitu eminet, quum jam alba ifta petala in orbe deci- 
dua fint, paululum elevatur viridis ifte collis , ni- 
‘grefcit , feu obfcure cinereus eft, maturaque deci- 
dunt femina, que alias proferunt plaptulas ; alter- 
que excrefcit colliculus brevibus apicibus ornatus , 
qui erant pericarpia iftorum feminum , hicque ulti- 
mus colliculus cin&us eft o€to vel novem viridibus 
petalis, que fub primo abícondebantur flore, ita ut 
alter denuo reprefentetur flos. : 
Totius herbz fapor fatuus eft & ingratus, fere in- 
{tar crudi Sajor Bajang. Contritorum foliorum fuccus 
niger eft, qualia & ficca funt folia. Radix brevis eft, 
fibrillofa, & in multas ramificationes diftinéta, faci- 
lisque eradicatu, 
Nomen. Latine Ecliptica; Malaice Daun fipat , h. e. 
folium dimenfionis, quidam hanc etiam vocant Mac- 
kon, juxta Portugallicum Folbo maco, fed inproprie, 
Ternatice Wangi wangi maibo, h. e. folis ftercus , a 
Sole Kclipfin. patiente ejecta; Bandice Daun tinta, 
h. e. atramenti herba a nigro ejus fucco. 
Locus. In hortis crefcit ad oras arearum, & juxta 
fepes , ubi folum eft nigrum & leve. i 
Ufus. Nature eft refrigerantis & ficcz. Tota her- 
ba in aqua contrita, & per noctem rori expofita con- 
ducit altero. die ad caput lavandum , addita Calappi 
medulle rafura , hocque fieri oportet quam frigide 
eget ferre poteft, hoc caput refrigerat, capillos ex- 
crefcere facit , eosque nigro tingit colore, quz af- 
cana eft ars vetularum, que mallent juniores videri , 
atque hinc cupiunt longos nigrosque capillos. 
[dem hic ficcus inlinitur etiam capitibus infantum 
mox genitorum , ut capilli nigri cito excrefcant. 
Quum jam mulieribus fit magno ornamento, longa, 
anguíta, & nigra gerere cilia, hinc obliniunt hzc 
contrita hac herba, unde Malaienfe obtinuit nomen, 
ach nigrum hoc vellent denotare ciliorum orbem. . 
uum pueri rubras contrahunt maculas per corpus, 
Ternatice Safiri tacca dictas, hoc obliniuntur fucco. 
Idem quoque propinatur, & pectori inlinitur Afthma- 
ticorum, qui morbus Hoffa incolis dicitur. Folia cum 
pauxillo Salis contrita, & fronti inlinita , Cephalal- 
giam curant. Baleyenfes hac quoque utuntur herba 
aliis mixta ad olus. 
Tabula Decima O&ava 
Ad Figuram primam Eclipticam exhibet. 
Figura fecunda Silagurium {ftit anguftifolium, (eu fecundam ejus 
fpeciem. x 
Ad Alceas Eclipticam pertinere puto, & eft forte Alcea In- 
dica, Bellidis fpinofe folio , flofculis parvis T'bef. Zeyl. 
pag. 10, , : ; 
voorvalt, daar de zonne binnen baren omkring , bet don- 
ker lighaam van de maan bevat , en met bare beldere 
Jiralen even aan de kanten uitfteckt , als de witte blaadjes 
nu van den omring afgevallen zyn, zoo verbeft bem dat 
groene beuvelken nog Wat, wert zwartagtig , of donker- 
graauw , de rype zelfs vallen af, daar dan andere plant- 
jes van komen, nalatende een ander heuveltje, met korte 
fpitfen bezet, welke waren de voetjes van de voornoemde 
zaden , dog dit laatfte beuvelken is alsdan nog omringt 
met agt of negen groene blaadjes , die onder de eerste 
bloemen fionden, en vertoont zoo een tweede bloeme. 
De fmaak van ’t gebeele kruid is laf , niet aangenaam, 
febier als raduwe Sajor bajang. Den fap van de gevreeve 
bladeren is zwart, gelyk ook de drooge bladeren werden. 
De wortel is kort, vaxelagtig , en in veel takken wer- 
deelt, ligt om uit te trekken. 
Naam. Int Latyn Ecliptica; in’t Maleits Daun fi- 
pat , dat is een blad van Limite of bepaling. Zommige noe- 
men °t ook Mackou, na bet Portugeefe Folho maco; 
dog oneigentlyk. Op Ternaten Wangi wangi maiho, 
dat is zonnedrek, of vuiligheid van de Eclipferende Zon 
uitgeworpen; op Banda Daun tinta, dat is inktkruid van 
zyn zo 
Plaats. Het waft in de tuinen , aan de kanten van de bed- 
den , en langs de paggers , daar een zwarte mulle grond is. 
Gebruik. Het is verkoelende, en droogende van aart. 
Het geheele gewas in "t water geureevon , en een nagt in 
den douw gezet, dient om *s anderen daags "t boofd mede 
te waffen, *t raspel van Calappus-pit daar by doende, en 
dat zoo kout als men ’t lyden kan, dit zal *t hoofd verkoe- 
len, "t bair doen waffen, en’t zelve zwart verwen. Een 
fecreet konftje by de oude vrouwen , die geern jong willen 
fcbynen , en daarom zwarte lange hairen zoeken te bebben. 
De zelffte fap fmeert men oor op °t boofd der kinderen, 
die eerft gebooren zyn, om fpoedig nieuw en zwart bair 
voort te brengen. Dewyl nu by de vrouwen een groot 
cieraat is lange, fmalle , en zwarte wynbraauwen te beb- 
ben, 200 beftryken ze dezelve met dit gevreeven krüid , waar 
van bet den Maleitfen naam beeft, als of ze de zwarte 
cirkel van de wynbraauwen daar mede wilden bepalen. 
Als de kinderen. roode plekken over "t lyf krygen, in "t 
Ternataans Safiri lacca genaamt , zoo fmeert men ze met 
dit fap. Het zelve werd ook gedronken , en op de borft ge- 
fmeert.van die geenen, die aamborflig en met de xiekte 
Hoffa gekwelt zyn. De bladeren met een weinig zout ge- 
vreeven, en op 't voorboofd gefmeert, ftillen de boofdpyn. 
De Balyers gebruiken deze mede onder andere kruiden. 
gemengt tot moeskruid, ? 
De Agttiende Plaat 
Vertoont in de eerfte Figuur de Eclipfis-plant. 
De tweede Figuur weit aan het fmalbladige Silazurie, ofte de 
tweede zoort. b 
Ik. meen, dat de Ecliptica tot de Alceaas behoort, en is mo- 
gelyk de Indiíche Alcea met het blad van de doornige Bel- 
lis, met kleine bloempjes in de Thef. Zeyl. pag. 10. 
CAPUT TRIGESIMUM SECUNDUM. 
Silagurium. Silagurs. 
ulti noftrorum Europzorum hanc habent plan- 
tam pro Anonide feu Refta bovis, fed erroneum 
ia eft, pertinet enim ad fpecies Malve minoris, 
uti ejus fapor ac vires hoc fatis declarant , licet mo- 
do crefcendi & foliis fatis conveniat cum Anonide , 
excepto quod fpinis careat , tres éjus obcurrunt fpe- 
cies, primo rotunda, fecundo oblonga, tertio alba. 
Primo. Silagurium rotundum , feu vulgare, eft fruti- 
culus lentus & lignofus , multis fefe extendens ramis, 
fed non ultra ulnam excrefeit , inferior ejus ftipes 
penitus lignofus eft, ex cinereo viridi te&us cortice, 
qui in ramis fuscus ac glaber'eft, lentus & viscofus 
Es A SC Malvis, Foliüfhs admodum eft, ac fo- 
Ordine in ramuli 
bint CER not pil. is locantur, atque ad ortum 
Folia articulum digiti longa funt , fuperius lata & 
plerumque bifida, inferius anguftata , ad oras den- 
tata, fuperne intenfe viridia & glabra, inferne pallide 
viren- 
TWEE EN DERTIGSTE HOOFDSTUK. 
De Silagoerse-plant. 
Y T^. van onze Europianen houden dit voor een Ano- 
nis of Refta bovis, maar ’t is een abuis, want bet 
beboort onder de geflagten van kleine Maluwe , uit- 
wyzende zyn fmaak en kragten , boewel ’t anders aan 
wasdom en bladeren met de Anonis redelyk overeen komt 
bebalven dat ’t geen doorns beeft , men beeft ’er drie zoor- 
ten van, ten eerfte de ronde , ten tavecde de lange, ten 
derde de witte. ; 
.l. Ronde of gemeene Silagoeri, is een taai “boutag- 
tig beelterke, dat zig met veele takken uitbreid, maar 
miet boven een elle boog wert, de onderfte ftam is klaar 
bout , bedekt met een groen-graauwe fcborfe, maar aan 
de takken is xe bruin, en glad, taai en Slymerig , gelyk 
alle Maluwen, het is wel beblaad, en dexelve Jtaan zon- 
der order aan de ryskens, by baren ocr{pronk hebben ze 
twee bairkens. 
De bladeren zyn een lid van een vinger làng , vooren 
breed , en meeft in tweén gekloven , agter fmal , aan de 
kanten getant, boven boog-groen , en glad, beneden bleek- 
groen, 
