234 
CAPUT DECIMUM OCTAVUM. 
Accarbarium rubrum. Accarbaar mera. 
uarta claflis magis fpuria quam vera videtur effe 
fpecies Corallii, ac forte meliore jure poflet 
referri ad Alcyonii fpecies. Ob ejus vero for- 
mam & communem ufum ad Accarbarii fpecies eam 
retuli. Eftautem quam irregulariffima & ignobiliffima, 
unde & jufte pro Corallio purio habetur. 
Craffum erigit truncum , tres digitos vel brachium 
craffum , vulgo autem hic binos modo digitos craffus 
eft , qui fefe dividit in binos tresve primaríos ramos, 
quatuor & quinque pedes altos , plerumque fanguinei 
coloris, inftar faxi durus fed facile frangens, forami- 
nulis copiofiffimis refertus,acfi a vermibus exefus effet, 
ac porro rugofus & per excrefcentias afper. 
Interftitia majorum ramorum denfe pertexta funt 
tenuiffimis & fragiliffimis ramulis retiformibus,, feu 
inftar rete fibi mutuo nexis, externe flavis, & verru- 
culis feu ftellulis copiofis refertis , interne rubris, 
tamque fragilibus, ut vix tangi vel traétari poffint fine 
fractura. 
Tota. arbufcula plerumque etiam plana eft, & inftar 
Babel) extenfa , ad latera autem quasdam gerit adpen- 
dices.: Si hujus arbufculz partes effent firme & foli- 
de „ob vivum fuum rubrumque colorem inter opti- 
mas res curiofas optima haberi poffet, fed nunc fpreta 
eft, quum fenfim rami fubciliffimi decidunt, relinquens 
folummodo nudos , rugofos , fpinulofosque primarios 
. ramos , quorum craflifimi fervantur in ufum Medicum. 
Sique exponatur. pluviis & foli „ ita ut rite macere- 
tur-& indurefcat, primo tamen pluviofo tempore re- 
humefcit, unde tenuiffimi putrefcunt rami, & adja- 
„centia perduntur ,- eraffique rami, fi nimis diu pluviis 
exponantur, fenfim cinereum & ingratum contrahunt 
colorem. ; 1 
Hujus .& alia reperitur fpecies in boreali Cerame 
plaga, ex rubro flavefcens colore inftar. Coralliorum 
citrinorum , fatis dura, folida, & foraminulis fere 
defticuta , gepe pro Corallio favo haberetur ; 16d 
raro reperitur & cariflima eft... Peculiariter vocatur 
Accarbaar djinka, h. e. Accarbarium exaurantio-rubrum, 
quodque multo tutius interne adhiberi-poteft, quam 
vagen verrucofum feu-porofum. «on o 
ertia porro varietas eft Accarbarii. rubri , priori 
fere fimilis, excepto quod primarii rami in articulos 
diftinéti fint, externe ex rubro flavefcente & arenofo 
cortice obducti , interne articuli juncti funt uti in albo 
Accarbario , eodemque ftriati modo, fed durioris & 
magis lapidez fubftantiz priore, coloris albicantis & 
interne fungofi. Ejus truncus folidior eft, & albicans, 
“intermixto rubro colore. ` …. T e 
Nomen. Latine Accarbarium rubrum ; & Pfeudo-Co- 
vallium rubrum filulofums Malaice Accarbaar mera, & 
Carang mera; Amboinice Hatuebu cau, ` ? 
Locus. Circa Amboinz infulas crefcit in mollibus 
filicibus ad profunditatem fex vel oo orgyarum, ac 
fepe retibus & inftrumentis pifcatoriis adtrahitur , 
non enim rupibus adheret, Frequens etiam eft in aliis 
Indiz locis, uti circa infulas, ante Bataviam & Javam 
fitas, ac porro ad omnes Zephyreas infulas a Java us- 
ue ad Timoram, atque inde iterum in boreali ora ad 
eramam. 
Uf/us. Noftra natio fepe tentavit hafce arbufculas , : 
quum tam elegantem prebent adfpectum, ficcare & 
tanquam rem curiofam fervare, fed. femper decepta ` 
fuit, quum poft paucos annos teríüis ifta textura deci- _ 
dit, fed craffi rami aliquid fatis rero qe > qui- © 
zommige- der zelve zyn zoo raar getakt , dat men ze voor 
dam enim eorum tam eleganter ramofi funt, ut pro 
cornu cervi haberentur, magnamque concave. radicis 
tenent partem, quz albicat , & fruftum cranii refert, 
incole ruberrimos & folidiffimos fervant ramos in- 
ufum medicum, in pluvia prius, & ad folem rite mace- — 
ratos. 
Adhibetur cum aliis Accarbariis & rebus, que ve- 
neno refiftunt, ut ano & cato expellatur. In ufu quo- 
que eft contra mi&um purulentum, putridos enim 
er urinam ejicit humores. Hunc in finem eligenda 
unt vetuftiffima frufta , que folidiffima, & minus ver- 
rucofa , ac leniter fupra porphyritim conterenda , quum 
funt quam fragiliffina, ` 
Quum- 
HERBARII AMBOINENSIS 
Liber XII. Caput XVIII, 
AGTTIENDE HOOFDSTUK 
Het roode Accarbaar. 
opregte zoorte van Koraalgewas tezyn 
mifJcbien met beter ed onder. = Pi, pius 
Alcyonium gereekent te werden. Dog wegens zyne ge 
daante en gemeen gebruik, heb ik "t onder de ig a 
van Accarbaar gezet. Maar bet is bet alleroneedel/te 
daarom ook billyk voor een bastaart Coraal te bouden. ` 
Het fcbiet op met een dikke ftam, drie vingeren of een 
arm dik, dog bet gemeenfte is maar twee vingeren dik 
die zig in twee of drie boofdtakken verdeelt „ vier en f 
voeten boog , doorgaans bloedrood, fteen-bard, dog ligt 
breekende , vol kleine gaatjes, als of bet Sp dis d 
vreeien was , daar by ruig, en vol fcberpe aanwalfen, 
H: wierde geflagt fcbynt meer een baftaart , dan een 
De tuffenplaatzen van de boofdtakken zyn. digt ui 
weeven, met dunne en zeer KEE Sa Grieg d 
malkander loopende , buiten geel, en vol wratjes , binnen 
rood, en z00 bros, dat men ze kwalyk aanraken kan zon- 
der te breeken. 
Het geheele boompje Daat ook meeft vlak als een wai 
of beeft ter zyden eenige. lappen Ce, Zo dii 
boompje aan al zyn deelen een vafte fubftantie hadde, bet 
zoude Wegens zyn levende roode couleur onder de befie fü- 
riteiren te bouden zyn, maar nu is bet veragt, om dat de 
fyne vakjes met er tyd al te gaar afvallen, nalatende de 
bloote ruige, en doornagtige boofdtakken., waar van men 
nog de dikfte bewaart tot eenig Medicyn, 
Want al legt men "t in reegen en zon yudat bet ter degen 
uitgeverft „ en bartagtig werd, zoo begint bet egter met 
de eerfte regen Mocion weder vogtig te werden, waar 
door dé fyne takjes rotten, en de omleggende dingen beder- 
ven, ook, werden de dikke takken, zoo ze te langein regen 
leggen, met er tyd grauw en ongezien, _, i 
Men windt nog een andere zoorte bier van, opde Noord- 
“kujt van Ceram, die gebeel rood is, als bleeke. Koralen, 
redelyk. hard, mafief, en fchier zonder gaten, die men 
voor bleeke Koralen zoude E a 5 Jed werden weinig 
„gevonden, en duur gebouden.. Men noemt. bet in ^t by- 
zonder Accabaar djinka, dat is oranje-roode Kalbabaar, 
_zyade veel zekerder binnens lyfs te gebruiken, danbet gea 
-meene gegate. of poreuze, … 3 
„Daar is nog een derde verandering van Accarbaar me- 
ra, de voorige /cbier gelyk, bebalven dat de boofdrakken 
in den verdeelt zyn, van buiten met een rood-geele bros- 
Je en zandige /charffe bekleedt , van binnen zyn de leden aan, 
mulkander gezet, gelyk aan "t witte Kalbübaar y ook 200 
geftreept , barder en ficeniger van fubftantie , dan bet 
voorgaande, witagtig, en an. binnen wat usos. Zyn 
Stam is mafiever , ook avitaptig , met rood gemengt. - 
Naam. In ’t Lain: Accarbarium votre en Pfeu- 
do-corallium rubrum fiftulofum ; in ^t Maleits Accar- 
baarmera, en Carang mera , in "t Amboins Hatuéhu cau. 
Plaats. Het waft rondom de Amboin/che Eilanden, op 
weeke Kraalfteenen » in fes of agt vademen diepte , wer- 
dende dikwils opgebaalt , met de dobbers en dreggen , want 
bet bout niet vaft aan de klippen. Men «indt bet ook veel 
op andere plaatzen van Indiën, als omtrent de Eilanden, 
die voor Batavia en Fava leggen, en voorts alle de Zui- 
der Eilanden, van Fava tot Timor toe, en van daar we- 
© der Noorder op naar Ceram. 
2 Gebruik Onze Natie bebben fleets gepoogt , deze boomp- 
jes, om dat ze fraai in "t ooge zyn, te drogen, en tot 
rariteit te bewaren , maar zyn telkens daar mede bedroo- 
gen, vermits na weinige jaren al dat f yneafvalt , dog de 
dikke takken konnen nog tot een rariteit cer flrekken. Want 
Herten-boorn zouden aanzien, bebbende nog een groot Jeuk 
vange bolle wortel, die wvitagrig is, en een gedeelte van 
bet bekkeneels des boofds verbeeld, de Inlanders bewaren 
de roodfte, en maffiefze takken tot de Medicyn , eerft in 
* regen, en zon ter degen uizgever/t.* 
: Het werd gebruikt onder ander Accarbaar , en dingen 
die °t fenyn tegen ftaan , om ^t zelve naar onderen uit te 
dryven, en van boven door braken. Men gebruikt bet ook 
als iemand bloedig en etterig pift, want bet zer de vuile 
bumeuren af door den Uryn. Hier toe moet men verkie- 
zen de oudfte (lukken, die meeft maffief, en weinige ga- 
ten bebben, ookzagtjes op Been wryven , om cat bet zeer 
bryzelig-is. Dewyl 
