256 
Secundo. Sagitta marina hic quoque defcribirpoflet, 
quum produéta fint faxofa forma furculorum fcopa- 
rum , in arenofis litoribus erecta , quum vero produ- 
cantur ex viventibus vermibus , hinc plantarum hifto- 
rie non rite admifceri poffunt. 
HERBARII AMBOINENSIS 
Liber XII. Caput XXXIII 
2. Sagitta marina of Zee-pylen zouden bier ook kunnen 
befcbreeven werden, om dat vet Jieenagtige gewaffen zyn, 
in de gedaante van Beefem-ryskens , in zandige firanden 
over eind fiaande, maar dewyl ze gebaalt werden uit le- 
vendige- wormen , zoo konnen ze by de Hiftorie der planten 
niet wel gevoegt werden. : 
CAPUT TRIGESIMUM TERTIUM. 
Nidus vesparum marinus. Roma niri: 
tudine capitis infantis , infixa teftis , aliisque 
in mare projettis lapidibus , emulatur quoque 
axum marinum fordidum , atque externe multa in eo 
confpiciuntur foraminula, que oras gerunt acutas & 
pinoi in quibus mucago quzdam confpicitur 
ebulliens, que etiam undique circa tuber prominet, 
ac tali commotione , ach vita fimul adeffet. Hzc 
mucago alicujus cutim tangens , immo tuber ipfum 
mollem tangens cutim , ardentem cauflat pruricum in- 
ftar Gelatine marine, hinc recens non facile tractari 
poteft , fed fi aliquamdiu pluviis exponatur , tum urens 
abluitur mucus, ac fpongiofus fupereft bulbus, in- 
terne foraminulofus , acti vespa vcl fimilia infecta 
in eo nidulata fuerint. 
N oxia porro planta eft, forma tuberis, & magni- 
Nomen. Latine Nidus vesparum marinus ; Malaice 
Rema niri, h. e. Vespe marine , quum incola hunc 
adeo timent quam vesparum ictum , raro quoque re- 
peritur, paulo profunde in mari teftis'& fragmentis 
Accarbarii infixus, que de inferviunt loco peduncu- 
lorum. Nullius porro eft ufus, & tanquam aliquid 
noxium projicitur. 
Apud Pifonem de plantis Brafiliz legere potes de 
fimili Vesparum nido ex mari Brafilie producto, ex 
quo vera vivaque proveniebant animalcula , forma 
minorum Apium. t : 
Supra memoratum Rema niri, quod ad me delatum 
erat , ex rotundo gibbofum erat inftar compti capitis 
mulieris, tenui infidens Accarbario inftar pating. Re- 
pletum vero erat muco vifcofo vivente quafi , cui autem 
parti adheret , vehementem cauffat-pruritum; magis 
noxium fru&ibus Sagueri.. Sigue hominem corripiat 
füb aqua, adeo enim terrefacit, brachiumque ita fuf- 
focat, ut periculum fübeat fubmerfionis. 
Emanenfes id adpenfum femel habebant Bobborris 
pifcatoriis , quos magno labore adtrahere debebant, 
atque ex iis unus id tangebat manu, quam per aliquot 
dies commovere non poterat. Tllique id vocant Miri 
gobe, h. e. Vespas adherentes, fique aéri exponatur, 
caro prurieñs deliquefcit inftar Papede ; coloris glauci 
& nigricäntis, nidusque remanet inftar fpongiz ficce 
& dure, qui fine noxa tra&ari poteft. ^ ^ ^ 
FINIS LIBRI DUODECIMI ET ULTIMI. 
aa 
DRIE EN DERTIGSTE HOOFDSTUK. 
Het Zee Wespen nefl. 
aar is nog een oolyk gewas , in gedaante van een 
D groote uber of Aartbol , in de grootte van een kin- 
der boofd , gewortelt op fcberven of ander wegge. 
worpe fteenen. Het gelykt ook een vuilen Zee-fleen, xyns 
de van buiten veel gaatjes daar aan te zien , met [cberpe 
en wat fteekelige kanten , in de welken men ziet opborre- 
len eenige flymerigbeid, die ook rondom den bol bangt , en 
dat met zoodanigen beweeginge, als of er eenig leven in 
was. Dezen flym iemand op de buid rakende , of de bol 
zelfs met den weeken buid aangeraakt, verwekt een bran- 
dig jeuken gelyk Zeequalle, daarom laat bet zig vers niet 
wel bandelen , maar als men *t een tyd lank in den regen 
zet , zoo fpoelt den brandigen flym al te maal weg , en 
dan blyft een fpongieufen bol over , die binnen vol gaten 
en gangen is, als of er Wespen of diergelyke gedierte daar 
in gewoont badden. 
aam. In’t Latyn Nidus vesparum marinus ; in ’t 
Maleits Roema niri, dat is Zeewespen , om dat de In- 
landers. zoo bange daar voor zyn , alsvoor Wespen fleeken ; 
bet werd mede zelden gevonden , wat diep in zee , op plat- 
te flukken en fcberven van Kraalfteenen vaft , dewelke 
bem in piaats van fteelen dienen. Het is voorts van geen 
gebruik ; en werd als [cbadelyk weg geworpen. 
- By Pifo onder zyn Brafilifche planten Kont gy leezen 
van diergelyke Wespen=neft , uit de Brafilijche Zee ges 
baalt 5: waar uit regte levende diertjes quamen , in ge~ 
daante van kleine Ben," ` 
Het 'bovenftaande Roema niri ,. bet welk my gebragtis, 
was uit den ronden wat bultig , als een «vrouwen- boofd , 
met een ftelfel , en vaft zittende op een dunne Kraalfteen 
gelyk een fcbootel. Het was vervult met een Slymerig vogt, 
van aanzien als levende , daar aan bet zig vaft zuigt, 
maakt bet een geweldig jeuken, fnooder alsde vrugten van 
den Sagueersboom , en als bet een verzaagt menfch onder 
. water vaft krygt , 200. maakt bet bem zoo verfchrikt , en zyn 
arm zoo beftorven y dat by gevaar loopt van te verdrinken. 
Die van Ema kreegen bet eens vaft aan een van bunne 
Bobbers , dewelk:ze als een zwaaren laft met moeiten moss 
ten optrekken, en eenen van: baar kreeg bet aan zynen band; 
die by in eenige dagen niet gebruiken konde. Die van Ema 
noemden ’t Niri gohe, dat is aankleevende Wespen , als 
men bet in de lugt Delt. 260 fmelt bet jeukendesvleefch 
als Papeda ;-groen=blaauw en zwart , t'eenemaal weg , en 
men dan zonder fcbroom bandelen mag. . — 
EINDE VAN T TWAALEDE en laarfte BOEK. 
bet buis blyft: als een drooge, barde fpongie fiaan , die 
