its 
XXXIII. Hooft/2. 
Hitce folia adftant bina fibi obpofita, illis Ca- 
ryophylli arboris qaodatnmodo fimilia, inferius 
nempe anguftata, oris «qualibus, ultra quatuor 
pollices longa, ae bios ‘lata digitos, fuperne 
glabra , inferne quatuor paribus obliquis admo- _ 
dum & finuofis coflis:donata; quarum: bing-iu- 
feriores ultra folii medium excurrunt, inter folía 
ad bina nuda latera. ramuli, bine cohortes, feu 
collectiones locantur longarum, mollium; fed acu- 
tiffimarum. fpinarum , bine autem harum majo- 
res & exteriores in angulo acuto locantur , inter 
has binas dug alie minores cruciate con{piciun- 
tur, ita ut in/quovis articulo quatuor; fex , imo 
octo locentur fpins., totaque collectio quatuor 
Ípinarum fimul abrumpi poteft, unde hec arbor 
tam. difficulter tractari poteft quam Javanorum 
Hyftrix, feu porcus echinatus. 
Ex ala cujusvis folii-.brevis excrefcit furculus , 
plura minora gerens folia , digiti articulum lon- 
ga, flaccida , & cruciata quoque , cum quibus 
fenfim. quoque fpinule adfürgunt ; Foliorum fa- 
por non admodum gratus eft, fatuus ,..cum levi 
adftriétione & amaritie, accedens ad illum Bajang 
Baduri , quique leviter os vellicat. In ramulo- 
rum fummo collectio quinque fexve florum pro- 
venit coadunata , quivus vero ad fuum. ortum 
bina gerit brevia & fpinulofa foliola , totusque 
racemus. porro alia majora & viridia profert. 
2 Quivis -flofculus digiti. unguem longus eft , 
tubulofus, & in quinque petala lutea fuperius 
diftinétus , intus tria locantur ftamina, quórum 
quodvis fuperius oblongum gerit capitulum, ex 
ala inferioris floris fimplex quoque erigitur flos. 
culus, quatuor fimilibus fpinulis armatus. 
. .Wetufta folia floriferoram ramulorum multo 
breviora funt, nec ultra tres: pollices longa. 
Fructus gemini fimul proveniunt ex alis fupério- 
zum foliorum, Cucumeris femen magnitudine 
.sequantes, fed latiores, quadrati, & acuminati 
inftar pyramidis, fub tenui pellicula bina recon- 
duntur oflicula feminalia fibi junéta & cordifor- 
mia, intus repleta nucleo albo, qui bifidus eft, 
é quam maximeamarus. |— > = = | 
Nomen. Latine Hyftrix Frutex. Malaice Caji 
Landac. . Javanice Wonga Landac , quum pluri- 
me {pine circa florem locentur. " 
U/us. Contra alvi tormina adhibetur, & lateris 
dolorem, tum fupremus fumitur furculus cum te: 
neris foliis & fpinis, qui conteritur cum pauxillo 
Coriandri, Muli, Deringo, Bangle, Cuning, . 
& Tsjonkerin aqua, per pannum filtra, & pro- 
pina, refiduumque lateri dolenti applicatur. 
* 1 Aë e i ee Y 
- Anno 1687 per femen ex Java in has modo 
delata eft Miis ac fatis in horto noftro fefe 
propagat per femen deciduum. 
> Tabula decima tertia 
} SE 
Fruticem exhibet, qui Ayffrix Rumphio dicitur ; eftque 
Prionitis Linnei in F į art, pag- 487. que er sm 
foliis integerrimis, fpinis lateralibus a Royeno in Proar, 
Fl. Leid. Fs : 291. vocatur: in eg ed pag.8. ad Ada- 
thodas retuli , mihique dicitur Adhatoda ad alas fj inofa 
- & forifera, ubi vide reliqua, uti & in Hort. Cliffort. 
tur Barleria fpinis axillaribus quáternis, foliis integer- 
rimis in Spec. Plantar. pag. 036 ` EE 
A Linneo etiam nunc ad Barlerias relata eft, ipfique dici-- 
C A- 
- VERMEERD. op "t AMBOINSCH ERUYDE | 23 
‚Aan dezelve ftaan, twee bladeren , test te - 
kanderen’ over’, «de Nagel-bladeren Mokra bes 
namentlyk na agteren toefmallende, met offene kan- 
ten, ruim yiercdnimen, lang; ep. twee vingers breed 
boven gants glad , beneden met vier paar zeer Sebuinfe 
en bogtigesibben „ madr van de twee agterfte over de 
helft van °t, blad. lopen ` tuffen de bladeren aan de 
tote. blos zyden van ’t-nysken flan twee troupen , of 
vergaderingen van lange, weeke, dog, zeer fcherpe 
doornen y. te meeten s de. twee buitenfte en-groot[le. in 
een winkelhaak , tu[Jen deere. twee ftaan nog twee 
andere kleindere in t-kruiss, %00-dat aan ieder kniesje 
van Vier, zes, tot-agt, doornen fdaan , en men kan 
den geheele troup, van vieren te, gelyk. afbreekeny 
waar van deezen, Boom.200 zongelyk is oim aan te tas- 
ten, als bet. Favaanfe Yaerverke/| S e 
sE 
ESA tee 
ix frutex. In ’t Ma- 
Gebruik. „Het wert gebruikt tegens buikpyn e 
zydefteeken ; neemt het voorfie fcheutje met de jonge 
bladeren en doornen daar tuffen, wryft bet met een 
klein weinig Coriander, Muffi „ Deringo , Bongle, 
door. een: doi 
meerd ep-de plaats, daar de pyn isso o 7 
f Anno 1687 is bet met zaad m Fava eerft in deeze 
Landen -gebragt , en-vermeerdert zig mu redelyk in 
onze Tuynen door "t afgevalle zaad. pé 
doek , het doorgeklynfte drinkt , en de refè 
€ Fd 
E demit Pat i 
Vertoont een Struik, die de Hy/frix van Rumphius ge- 
naamt wert, en is de Prionitis van Linneus, in de Hort . 
Cliffort , pag. 487. welke Barleria met geheele bladeren, 
en doorens uit de kanten genaamt wert in de Prodr. FI. 
Leid. by van Rooyen; in de Thef. Zeyl. pag. 8. heb ik ze 
bragt by de Adhatoda, en wert van my genaamt Ad- 
hatoda uit de hocken der bladeren doorens en bloeme: 
gevende; alwaar het overige ziet, als mede in de H. Cliff. 
Van Linneus in zyn Spec. „pag. 636. is ach de 
tot de Barleria gebragt, en wert genaamt Barléris Spi 
nis axillaribus quaternis, foliis integerrimis, <= ~ 
€ 
Fa VIER- 
