745 



CEHATOPHTLLACEAE : CERATOPHYLUM. 



746 



plures adjecei-unt. CI. Schleiden aiitem examine accurato 

 etdiligenti judicium protulit, onmes cliaracteres a cl. Chamisso 

 ex indole t'ructus sumtos ab exemplari in alterum variasse 

 et notas stirpis vegetativay eodern more omuino non constantes 

 se praebuisse. Huic opinioni botanici plures assensi sunt 

 piaesertim illi qui regionem arctius limitatam transgredientes 

 magis monograpbice generi studueruiit. 



Ipse postqiiam mateiiem baud parvam iteium iterum- 

 qne scrutavi et originaria speeimina omnia vidi , opinionem 

 SciiLEiDENiANAM secutus sum. Re vera nempe discrimen inter 

 folia baud constans se praebet; vulgo uuctores putaverunt, 

 species duas optima limitatas notas differentiales easdem ob- 

 tulisse ac Bammadus ilivaricalns et R. aquaiilis lorma aquatica; 

 prior ex aqua sublatus nempe propter rigiditatem majorem 

 folia divaiicata exliibet, ulterior autem ea collabi sinit. Eodem 

 modo Ceratophylhtm demersmn laciniis niultis divaricantibus 

 boi'rere , C. suhnersum peuicillum collapsum acuminatum 

 praebere fertur. Haec nota bene ad exemplaria Europaea 

 distinguenda apta in terris extraeuiopaeis plane nos deserit; 

 bine inde specimina ipsa Europaea eadem interne folia latiora 

 rigidiora superne in lasiora tenuiora collabentia mutantur. 

 Dichotomia foliorum magis constantem mihi se praebiiit; attamen 

 exemplaria non omnino desiint, quae cum foliis semel vel bis 

 dicbotomis O. demersi, alia ter dicbotoma C. suhmersi con- 

 jungunt. Drupae, quas cl. Chamisso solas ad species suas 

 distinguendas sumpsit, per omnes gradus e formis extremis 

 inter se transiuiit. Inermes praesertim C. mhmerso peculiares 

 apiculum brevissimum modo vel nullum ipsum apicalem offenmt. 

 Haec relatio tali modo fit, ut stilus post anthesin non indurescat, 

 at delabatur. Drupae inermes profecto vulgo in iis formis 

 inveniuntur quarum folia ter vel quater dicbotoma, laxa ex 

 aqaa sublata collabuntur. At apiculum brevem tantum, e 

 stilo usque ad medium indurato ortum non minus drupas 

 coronat quae in exemplaribus typicis C. demersi ci'escunt {G. 

 apicidatum Cbam.). Basis druparum talium omnino inermem 

 se praebet; in speciminibus Antillanis autem hae rosti'O bnigo 

 apicali dure armantur; nunc luberculi bini basilai'es nascuntur, 

 qui sensim crescunt, tandem aciileum terminalem subaequant, 

 et aculeos tres C. demersi*) typici exbibent; ala parva sensim 

 ampliata in formis Aegyptiacis et Indicis sub titulo specienim 

 0. muricatl Cham , C. veriicillati Koxb. et G missionis Wall, 

 descriptis, inter se vix vel ne vix quidem distinctis, reperitur. 

 In omnibus aculei basales deojsum directi fi-uctui speciem 

 stellae subaequabiliter trii-adiatae efficiuut, etiauisi interdum 

 minus regulariter se extendunt et basales plus minus rectan- 

 gulaiiter a drupa divaricaut. Germania autem et Hungaria 

 non minus Gallia occidentalis formas genuit quae aculeis 

 inferis valde compressis lamellosis nunc dentatis in unam 

 planitiem expansis divaricantibus ala marginali inter se con- 

 junctis adspectum valde peculiarem et maxime insignem pro- 

 ferunt. Alia earum (C. plaiyacmitlmm Cham.), primum ab 

 auctore prope Berolinum et in horto botanico regio ibidem 

 coUecta dein ut videtur rarissime locis panels Germaniae 

 et Galliae observata, inter alas in superficie tuberculum 



*) ut e (lescriplione bujus varietatis iiiferne elucet, nculei iuteriluiu 

 longitndinem 1,5 cm. nllinjrnnt; ad fnrmain taleni probal.ililer CdcmermimU 

 var. mna-acantlmm Rorbas (in Oesteneich. botan. Zeit. 1892 p. I45j pciliuet. 



complanatum gerit, quod in alia in aculeum excrescit ita 

 ut nomen C. penlacanihi Hayu.*) optimum sit. Formae tran- 

 sitoriae inter ambas prope Berolinum a cl. Buek collectae in 

 herbario Berolinensi asservantur. 



CERATOPHTLLUM Linn. 



Ceratopuyllum (Ceratophyllon) L. Gen. pi I. 390. n, 725; 

 Uort. Cliff, 446; Adans. Fam. II. 472; Gdrtn. Fr. I. 211. 

 t. 44; Thunhj. Fl. Jap. 190; Lam. Encycl II. 113. t. 775; 

 Spreng. Syst. Vegei. III. S66 ; BG. Fl. de Fr. IV. 412; 

 Loisel Did. X. 356; DC. Prodr. Ill 73; CJmm. in Limuiea 



IV. 503, VI. 336; Nees, Gen. VIIL t. 11; Sclmizl. Icon. 

 II. t S3; Bartl. Ord. 41S ; Koch, Syn. 246, ed. II 272; 

 Endl. Gen. pi 268. n. 1S20; Schleid. in Linn. XL 513, XIL 

 344; Meissn. Gen. pi 122. (SS) ; Kih. Fl Berol IL 22S; 

 Guill et PerroU. Fl Scnegamh. 296; Ledeh. Fl Ross. IL 

 122; Godr. et Gren. Fl de Fr. L 592; Torr. el Gray, Fl 

 North- Am. I. 55; }yigJ(t, Icon. 11948; Bentk. et Hook. Gen. 

 pi III 415; Baill Hisl pi IIL 495; Miq. Fl Ind.-Bat. L 

 (1). 799; Bentk Fl Austral IL 491; Hook.fil Fl Br. Ind. 



V. 639; Engl in Engl-Pril NatUrl Pjlanzenfam. IL (2). 

 11; 0. Kuntse, Rev. gen. 640. — HYnuocKiiATornvLLON Vadl 

 Act. Acad. Par. 1719. p. 16. — Dicuotophyllon DUlen. Gen. 



91. t. 3. — DicnoToruYLLUM Moench, Method. 345. 



Character generis idem ac familia. 



Species Hiiica: 



CEHATOPHYLLUM DEMERSUM Linn, plauta aquatica 

 natans arrhiza caulibus ramosis teretibiis valde foliosis tenuibus 

 glabris; foliis vei-ticillatis senis, octoiiis vel pkribus sessilibus, 

 parte basali subangustatis et integris, superius semel, bis vel 

 ter rarius ulti-a dicbotomis flabellatis ; laciniis aiiguste lineari- 

 bus vel subfiliformibus integris vel dorso vel margine extero 

 plus minus deiiliculatis vel denticulato-:>pinulosis, capiilaceis 

 laxis vel durioribus, nunc subcorneis glabris; perianlhio fere 

 usque ad basin pluripartito, laciniis linearibus acutis, bi- vel 

 tridenticulatis vel lobatis; flore mascnlino: staminibus peri- 

 anlhio subaequilongis numero lacinias periaiitbii aequantibus 

 vel saepius hoc duplo triplove superantibus, subsessilibus, 

 connectivo supra thecas elongato truncate vel plus minus 

 alte bi- vel trilobo; rndimento pistilli 0; flore foemineo: 

 periantbio masculini; pistillo alt.erius subduplo superante; 

 drupa mnltiformi spinosa vel inermi, tuberculata vel laevi, 

 alata vel inalata. 



Tabula nostra CXXV (habitus et analysis). 



Ceratophyllum defnersum Linn. Sjkc. pi ed. I. 092, ed. 

 IL 1409; Horl CUJf. 446; Fl. succ. 783; Roy. Lugd. 214; 

 Alllone, Fl Ped. IL 222; Gdrtn. Fr. L 21L L 44; 

 ScUuhr, Ilandh. L 297; Lam. Encycl t 775. fg. 2; Smith 



•) Cl. FoocAUD hoc pro varielate C. demersi L. reel© sumpsit et 

 sub titulo C. dcmcrfiuiu L. var. nofacanthum puhlici juris fecit (cf. Fouoaub 

 in Soc. bot. Rochelaisc 1887. p. 28; I-i.oyi. iu Flora de Touest tie France, 



Herborisat. 1887-90, p. 8). 



