321 



OLEACEARUM GEOGRAPH1A ET USUS. 



322 



DE OLEACEARUM GEOGRAPHIA ET USU. 



Specierum Oleacearum 8, quas Brasilia autochtho- 

 nal alit, o nines ei peculiares sunt, generum 2 vero 

 sola Tessarandra, in prov. Sebastianopolitana definita; 

 Lino tier a extra Brasiliam etiam in Guyana, Nova Gra- 

 nata, insulis Antillanis et in India orientali proveniente. 

 Linocierae brasilienses praecipue provincias Rio de 

 Janeiro et Minarum, Dryadum igitur et Oreadnm re- 

 giones inhabitant. Septentrionem versus ultra Ilheos 

 hand procurrere videntur, in australi prov. Rio Grande 

 do Sul unica tantuin species, L. glomerata , Minarum 

 praeterea civis, notata est. Arcto igitur circulo Olea- 

 cearum ordo in Brasilia continetur. 



Us urn specierum originitus brasiliensium nullum 

 novimus. Quam Brasilia utilissimam ordinis stirpem 

 colit, Oleam europaeam, e vetere orbe accepit Hanc 

 in provinciis australioribus Rio Grande do Sul, S. Pauli 

 et Rio de Janeiro passim plantatam esse, nuperius 

 vero uimis negligi audimus*); id quod dolendum esset, 

 quum Olea plerisque aliis oleiferis, quae in illis terris 

 coluutur, longe antecellat. 



Usus, cultura et producta hujus arboris, in vetere 

 orbe ex antiquissimis temporibus cultae et jam ab Ho- 

 mero laude celebratae, tarn saepe et perfecte descripta 

 sunt, ut inutile esset, si equidem hoc loco fusius de 

 iis dissererem. Paucis igitur verbis acquiesco. 



Inter omnes Oleae partes fructibus ejus, Olivae 

 dictis, maximam utilitalem debeinus.**) Quum maturi, 

 hi toti scatent oleo pingui miti, quod in cellulis meso- 

 carpii, putaminis et seminis contentum, e conquassatis 

 drupis expriini potest. Majorem ejus copiam meso- 

 carpium continet, minimam semen 5 ita vero ut e pon- 

 deribus 100 Oli varum in universum 32 pondera oiei 

 obtineantur, quorum 21 e carne, 7 e putamine, 4 e se- 

 mine proveniunt.^^) Hoc oleum Olivarum offici- 

 naruin et commercii sistit, cujus varietatem optimam e 



*) Mokk, Colonisation der Provinz Rio Grande do Sul, ed. germ. 

 Hamburg 1863. 

 **) Horum multae varietates existunt, cultura provocatae, de quibus con- 

 ferantur: Hkrkeba, Agric. gen., Madrid, ed. 1818. II. 351 seq. 

 quoad varietates Hispanicas; Amobeux, Traite de TOlivier, Mont- 

 pellier 1787, et Gouan, Fl. Monspel., quoad Gallicas ; Picconi 1. 

 supra cit., quoad Italicas ; Mabgot et Rkuteb, Essai d'une Flore 

 de Tile de Zante, Geneve 1841, quoad Corey renses. 

 ***) Sieuve, ex De Candollb Phys. ve'get. 299. 



Gallorum provincia provenientem etiam Oleum pro- 

 vinciale appellamus. Recens subflavum est, pellu- 

 cidum, noil nimis unguinosum, saporis blandi, odoris 

 vix ullius; pondus specificum habet 0,91. Frigore jam 

 levi (paucos gradus supra 0) coit , opacum fit et al- 

 bescit. Cliemice ex Elaeino (72%) et Margarino 

 (28° '„) componitur. *) 



Usus hujus olei praecipuus ad cibos pinguefacien- 

 dos est. Inter gentes nieridionales vulgare est, butyro 

 id substituere; septentrionalibus pro Lactuca similibus- 

 que acetariis vulgare additamentum sistit. Pro optimo 

 oleo cibario id aestimatur, quod e sola druparum carne 

 semel expressa obtinetur, oleum virgin e urn dictum; 

 minoris pretii, quod e drupis integris exprimitur; non 

 solum euim putamine semineque saporem minus gratum 

 lioc accipit sed etiam facilius rancori subjectum est. — 

 Alius ejus usus, praecipue varietatum viliorum, ad 

 machinas aliaque instrumenta illinienda existit; aere 

 enim baud exsiccatur. Denique in medicina ad- 



hibetur. Involvens et emolliens agit; ita contra venena 

 acria vel substantias rodentes per os datur, aut extrin- 

 secus partibus inungitur. Pro Iaxativo miti et anthe|- 

 minthico, aliis substantia commixtiim forma linimenti, 

 uuguenti vel emplastri porro adbibetur; vulgare quoque 

 clysmatum additamentum. Denique ex eo et Soda 

 sapo praeparatur, in medicina adbibitus.*' 5 '*) 



Massa Olivarum, post oleum expressum superstes 

 („medulla Olivarum") pleiumque igni alendo inservit; 

 termentatione autem parvam adbuc quantitatem ole 

 Iargitur, quod vero vile et nonnisi pro lampadibus vel 

 sapouibus commodum est. 



Olivae immaturae, postquam amarities ingrata qua 

 scatent aqua extracta est, salis solutione aromatibus 

 perfusa condiuntur. Ita praeparatae inter bellaria men- 

 sarum Jocum tenent („OIivae conditae"). 



Foliorum, principio amaro febrifugo donatorum 

 usus in medicina hodie obsolevit; item resinae, quae e 

 truncis stillat et substantia peculiari, olivilum dicta, 

 gaudet („resinae sen gummi Oleae, gummi Lecca"). 



Denique etiam lignum Oleae usum praebet, ob 

 duritiem et fibrarum elegantiam a scriniariis ad uten- 

 silia meliora aestimatum. Eiri.ru. 



*) Mubbav, App. medic. 11. 41., Pkbriha Mat med. II. 1508. 

 **) Mibbav, I.e. et al. 



Jaamln. 



43 



