409 



COMPOSITAE : GEOGRAPHIA— USITS. 



410 



inter quae 16 monotypica Brasiliensia {Heterocoma, Oiosper- 

 mum, Blanchetia, Albert inia, Lychnophoriopsis , Pithecoseris, 

 Soaresia, Tehnatophila, Chronopappus , Carelia, Disxothrix, 

 Leptotrichia , Asteropsis, Salmeopsis, Dimerostemma , Ceplialo- 

 pappus). Generum majorum supra nominatorum species Bra- 

 silienses pro majore parte endemicae sunt. 



6. Inter Brasiliae regiones phytogeographicas, quas supra 

 in tabulis III. et IV. accepimus, longe ditissimam quoad 

 Compositas se praestat regio Oreadum (computatis Hama- 

 dryadibus), quae species 879 vel fere 3 A omnium interque 

 eas 607 endemicas exhibet. Insequuntur Napaeae, speciebus 

 313, endemicis 98*); deinde Dryades, speciebus 292, ende- 

 micis 79**). Najades, quae aliis plantarum ordinibus reliquas 

 regiones saepe longe super ant, quoad Compositas pauperrimae 

 sunt, speciebus tantum 72, endemicis 14 instructae; unde 

 elucet, Compositas, ut in aliis terris, etiam in Brasilia a re- 

 gionibus calidis, depressis, silva obtectis abhorrere et regiones 

 montosas, campestres, magis temperatas praediligere. 



DE USU COMPOSITARUM BRASILIENSIUM. 



Usus Compositarum pro maguo specierum numero, quas 

 hie ordo continet, in uuiversum uon conspicuus, quoad species 

 Brasilienses vix alicujus momenti est. Plantae oleraceae, ut 

 Lactuca, Cichorium, Scorzonera etc., aut oleiferae, ut llelian- 

 tlms, Madia, Gnizotia, in Brasilia fere omnino desiderantur ; 

 fere omnes, qiiarum usus aliquis innotuit, medicinales sunt, 

 at hae quoque, paucissimis tantum exceptis, nonnisi in niedi- 

 cina incolarum domestica inserviunt et in aliaruni gentium 

 apparatu medicaminum locum non habent. 



Insequentibus primum species medicinales enumerabimus, 

 systematico quidem ordine et additis observationibus neces- 

 sariis*); deinde species alii usui inservientes sequentur. 



I. Species medicinales. 



Blanchetia heterotricha DC. (Maria preta Brasil.). 

 Virtute diaphoretica gaudere dicitur. 



Vemonia scabra Pers. Foliorum florumque infusum in 

 malis oculorum, ramuli ad balneas fomentaque aromatica in- 

 serviunt (Rosenthal, Plant, diaphor. 258). 



Elepimntopus scaber L. (= E. Martii Grab.; Su^uaya 

 Tupin., Fumo bravo in prov. Minas, Erva do collegio 

 in prov. Rio de Janeiro vocatus). Herba emolliens, discutiens, 

 in decocto et cataplasmate, radix extractivo amaro, tannino, 

 resina balsamea etc. praedita in febribus asthenicis porrigitur. 



Ageratum conyzoides L. (Mentrusto Brasil.). Herba 

 amarore, mucilagine et resina pollens, infuso saepe adhibetur 



*) Hi numeri adhuc augentur, si species Bonarienses et Argentinenses, 

 ratione phytogeographka Napaeis proxime affines iis adscribimus ; 

 verisimiliter quoque e .speciebus „dubiae sedis", plerisque Selloanis 

 e „Brasilia austro-orientali", nonnullae hue pertinent. 

 **) Inter eas etiam continentur plantae in summitatibus montium Ja- 

 neirensium crescentes, quae quidem phytogeographice potius Ore* 

 dibits adscribi deberent. 

 ***) Plerasque has observationes e b. Martii opusculo „Systema matcriae 

 medicae vegetabilis Brasiliensis" exeerpsimus , quum ibidem fere 

 omnia, quae de qualitatibus medieinalibus Compositarum brasilien- 

 sium iunotnerunt, originem liabeant. 



tamquam tonico-incitans in diarrhoea et colica flatulenta e 

 refrigerio. 



Mikania amara AVilld. (71/. Guaco H.B.K.). Laude 

 gaudet inter numerosa Brasiliensium remedia contra morsum 

 serpentium, itemque in hydrophobia et contra ictus scorpio- 

 num conducere creditur. Nigriti succum sibi insitire dicuntur, 

 quo contra morsus serpentium immunes fiant. Praeterea vir- 

 tutes plantae febrifuga, tonica, anthelmintica et al. laudantur ; 

 decoctus interne et planta contrita externe in vulneribus su- 

 mitur (cf. Lan(jgaard, Novo formal . medico e pharmaceutico, 

 Rio de Janeiro 1872. p. 421). 



Mil-ania eordifolia AVilld. (= M. opifera Mart., Erva 

 de cobra Brasil.). Etiam haec planta contra morsus ser- 

 pentium adhibetur; herba contusa aifuso oleo vulneribus ve- 

 nenatis imponitur (Martius, Reise I. 279), flores theam in 

 colica menstruali et hysteria utilem largiuntur (Tn. Peckolt, 

 Catalog der pharmacognost. etc. Ausstellung zu Rio de Janeiro 

 1866. p. 51). 



Mikania officinalis Mart. (CoraQao de Jesus in 

 S. Paulo et Minas). Decoctum et extractum herbae elemen- 

 tis amaris, mucilaginosis et resinosis pollens contra febres 

 intermittentes et debilitates ventriculi, viitutibiis cortici Cas- 

 carillae comparator (Martius, Reise I. 283). 



Eupatorium triplinerve Vahl (= E. Ayapana Vent., 

 Ay a pan a Brasil.). Succus recenter expressus, vel herbae 

 infusum interne sumtum, vel fomenta ex herba vulneribus a 

 morsu serpentium imposita, inter egregia alexipharmaca prae- 

 dicantur (Martius, Reise I. 279). Infusum foliorum recentium 

 aqua bulliente factum et saccharo Hmonumque succo commix- 

 tum, potum sistit gratum et dosi augmentata leniter purgan- 

 tem. Etiam in teteno et affectionibus scorbnticis planta uti- 

 lem se praestitit. Originaria in America aequatoriali, hodie 

 etiam in Antillanis insulis, India orientali, insulis Mauritius 

 et Bourbon culta et efferata obtingit; folia et caulis fragmenta 

 titulo ,,Ayapana tea" ex India orientali ad Museum Ke- 

 wense venerunt. 



Eupatorium ballot acfolhim H.B.K. (= Conoclinium pra 

 siifolium DC, Maria preta in prov. Bahia). Planta aro- 

 matica ad fomenta excitant ia et emollientia adhibetur. 



Solidayo microylossa DC. (= S. rulneraria Mart., La li- 

 cet a in prov. Rio Grande do Sul). Herba inter egregia re- 

 media vulneraria praedicatur. Species prope atfinis, Solidago 

 odora Ait., boreali-Americana, in materiam medicam Civita- 

 tum Unitarum recepta est; folia et summitates ramulorum 

 oleum largiuntur, quod infantibus porrigitur ad urinam reti- 

 nendam et ad supprimendum vomitum quoque adhibetur. 



Eriyeron Canadensis L. Haec planta, ex America bo- 

 reali in Brasiliam australem, sicut in alias Americae veteris- 

 que orbis terras inquilina, locum habet in apparatu medica- 

 minum Civitatum Unitarum; oleum ex herba floribusque eli- 

 citum tamquam adstringens in vulneribus, contra haemorrhoi 

 des et interne in diarrhoea porrigitur. Fortasse Eriycron 

 Bonariemns L., prope affinis, in tota Brasilia lerrisque ad- 

 jacentibus disseminatus, simili virtute gaudet. 



Baccluiris artiadata Pers. ejusque varietates triptera et 

 Gaudichandiana (Carquejo Brasil.). Herbae amarae resi- 

 noso-aromaticae Absinthio europaeo rite substituuntur. Ex 



