95 SAPOTEAE: CHRYSOPHYLLUM. . i 96 
supra exsculpta, costulis in utroque latere circiter 20 patentibus subper- 
pendicularibus, interjectis tenuioribus magis obsoletis, utrinque elevatis, 
provectiore aetate tomento magis evanescente distinctioribus. PEDUNCULI 
axillares aut ad ramulorum partem inferiorem aphyllam vel subaphyllam 
dispositi, 10—30-fasciculati, 4—6 lin. longi. Кговкз albi, 2 lin. circi- 
ter aequantes, 5— 6-meri. CaLycis lobi ovato-rotundati, externe rufo- 
pilosi, 2 interiores (quod etiam saepe in aliis accidit speciebus) tenuiores, 
summo apice glabriusculi, sed ciliolati. ConmorrA ultra dimidium partita, 
lobis extus prope basin tuboque puberis sericantibus, ceterum intusque 
glabris, apice incurvulis quandoque subincrassatis saepe in sicco albis. 
STAMINA inclusa vel subexserta, FILAMENTIs quam antherae parvulae sub- 
brevioribus. Ovarium ovoideo-globosum, fulvo-hirsutulum, sryLo incluso, 
glabro. „Bacca magna, pomacea , subglobosa, depressiuscula; basi calyci 
persistenti paullulum excrescenti insistens, in vertice area colorata in radios 
divergentes soluta notata, e flavo et viridi rosea, (7 —) 10- locularis, 
(ріші-, interdum) 10-sperma. Caro epidermide tenui glabra tecta, crassa, 
mollis, subglutinosa, ad peripheriam carnea, centrum versus pallida aut 
sordide albescens. Loculamenta (7 —) 10 , membrana propria laevigata ad 
angulum vero internum evanescente tenuissima vestita, ex his dumtaxat 4 
vel 5 fecundantur; reliqua vero in rimas lineares inanes abeunt. .... 
SkviNA angulo centrali loculamentorum per totam fere longitudinem suam 
adnata et affixa per funiculos umbilicales filiformes e pedunculo baccae 
oriundos et in ejus centro ad apicem areae umbilicalis adscendentes, quo 
proprium canalem testae inscriptum adeunt et per totam ejus superficiem 
internam in ramos, ad radiculam seminis decurrentes dividuntur. Semina 
solitaria, lenticulari - compressa, ad marginem internum ventralem cras- 
siora elliptica, ad basin in processum curvulum brevem acutum producta, 
inde sub vertice rotundato ad marginem internum emarginato-truncata , et 
ad ventrem AREA longa elliptica umbilicali derasa pallida immersa atque 
ad hujus apicem umbilico parvo notata, glaberrima, splendentia, nervis 
protuberantibus insignita, dilute castanea vel ferruginea. INTEGUMENTUM 
duplex; ExTERIUS osseum, durum fragile . . . . INTERIUS membranaceum 
tenuissimum , dilute ferrugineum. ALBUMEN semini conforme, carnosum, 
ad latera modice crassum, versus marginem vero, excepta ejus parte basi- 
lari acuta, in membranam tenuem extenuatum album. Емвкүо magnitu- 
dine fere albuminis, erectus subincurvus albus. COTYLEDONES cordato- 
ovatae, obtusissimae carnosae . , ., RADICULA (rostellum) brevis, capitel- 
lata, oblonga, . . . oblique descendens.^ Haec de fructibus et seminibus 
annotavit Gärtn. fil. de Fr. et Sem. III. 121. 
Hujus stirpis varietates cultae notabiles : 
Var. a. JAMAICENSE: fructu subovato-globoso ex purpureo 
viridi. Џ 
Jacq. Amer. 52. A. DC. 1. с. 
Omne hujus arboris discrimen in fructus figura et colore absolvitur, 
inquit JAcQuINIUs, testis autopta. Est enim ille subovatus, vestitus cor- 
tice viridi, purpureo vel ex his mixto, carne purpurea sublactescente, за- 
poris paullo melioris, quae comedentis labia glutine obvestit. 
Var. /3. CAERULEUM: fructu triplo minore fere globoso, toto 
coeruleo. 
Jacq. 1: с. A DC. L c. 
Habitu prorsus cum praecedentibus congruens fructu dignoscitur. 
Hujus pulpa etiam caerulea, mollior, lactescens; sapore fere eodem. 
у. PORTORICENsE: foliis minoribus, 2—3 poll. longis, 12—18 
lin. latis. 
A. DC. l. c. 
Crescit per totam Americam tropicam tam sponte , uti ín in- 
sulis Antillensibus, quam ob fructus sapidos frequenter cultum. Var.: 
в. in insula Jamaica, В. Martinicae, y. in insulis Portorico et S. Tho- 
mae offenditur. Forma normalis incolis colonisque vocatur Cainito, 
Caimitier, Cahimimitier; var. а. Star-apple (i. e. pomum stel- 
latum), var. В. Gros Bouis. Pl. Vaga. 
9. CHRYSOPHYLLUM MONOPYRENUM Sw. foliis ob- 
longo-ellipticis” apiculo obtusiusculo vel subemarginato terminatis, 
basi acutis, supra glabris lucidis, subtus cum ramulis pedicellis 
calycibusque rufo-aureo-tomentosis sericantibus; pedicellis axillari- 
bus fasciculatis petiolo sublongioribus, floribus 5-meris; corolla 
extus ferrugineo- pilosa vel glabriuscula; ovario 5-loculari, sti- 
gmate 5-tuberculato; bacca ovoidea monosperma. 
Cainito folio subtus aureo fructu olivaeformi Plum. Gen. 10. 
Plum. Amer. ed. Burm. 57. t. 69. 
Chrysophyllum sylvestre foliis magis aureis fructu minimo 
subnigro Poupée- Desportes. 
Acomas Nicolson Hist. nat. de St. Domingo 141. 
Chrysophyllum Cainito В. Linn. Spec. 278. excl. syn. Lúfl. 
Chrysophyllum fructu minori glabro foliis sublus ferrugineis 
(The Damson Plumb.) P. Browne Jam. 171. 
Chrysophyllum monopyrenum Swartz Prodr. 49. Е. Ind. 
occ. 1. 480. nec Spreng. nec Sib. Hook. Bot. Mag. t. 3303. 
Маусос Fl. Barbad. 108. 
Chrysophyllum oliviforme Lam. Dict. 1. 552. excl. 8. А. 
DC. Prodr. VIII. 158. n. 12. (Caimitier olivaire.) Descourtilz 
Fl. med. Ant. И. 17. t. 71. Griseb. Fl. of the West-Ind. Isl. 
398. cum var. |. 
Chrysophyllum ferrugineum Gärin. de Fr. et Sem. Ш. 120. 
t. 202. f. 1. nec Steud. 
‚ Var. В. microrayzzum: foliis ellipticis utrinque acutis vel 
apice subproductis, minoribus; corolla glabra vel tubo parce pilo- 
sulo; bacca ellipsoidea monosperma. 
Chrysophyllum Cainito 5. microphyllum Jacq. Amer. 53. 
& 37. f. 2. sine flor. et fruct. 
Chrysophyllum microphyllum A. DC. Prodr. 
Griseb. Fl. of the West-Ind. Isl. 398. 
Stirps Chr. Cainito foliis floribusque adeo similis, ut, nisi graviora 
quoad fructum exstarent discrimina, ob folia angustiora et flores constan- 
ter pentameros separare haud licuisset. — Forra 2 — 3!,, poll. longa, 
6—16 lin. lata, PETIOLO 3—4-lin., apud var. В. 1'/,—2 poll. longa, 6—15 
lin. lata, supra minus, quam apud Chr. Cainito lucida. Fronks omnino 
pentameri , ceteris notis tamen plane cum Chr. Cainito congrui nisi pedi- 
cellis petiolo sublongioribus. ВАССА (a nobis non visa) secundum PLU- 
MIER, GAERTNER, DESCOURTILZ aliosque auctores oliviformis, ovato-cylin- 
drica, in var. В. autem ellipsoidea, basi angustata, compressiuscula, sTYLO 
persistente terminata, glabra, coerulescens, unilocularis, semper mono- 
sperma. PERICARPIUM carnosum, carne molli, lactescente, sapore grato 
praedita. SEMEN cylindraceo-oblongum, apice obtusum, basi acutam, lar- 
vam aemulans, glabellis quatuor maximis et infra has lata area umbili- 
cali emarginata inaequali nec non umbilico prominulo insignitum, glabrum, 
e cínereo stamineum (hisce momentis aliquantum consentire videtur cum 
seminibus Chr. rufí, Tab. nostr. XLV.). ALBUMEN ad latera modice cras- 
sum, ad marginem vero partis superioris tenuissimum, carnosum, album. 
Емввуо magnus curvulus albus. Сотуікрохкя latitudine albuminis, sed 
dimidio breviores , basi trupcatae carnosae. RosrkLLUM. cotyledonibus vix 
brevius, curvulum, teres, conico-acuminatum. 
VIII. 158. 
Mirum est, quod haec stirps fructibus a Chr. Cainito, omnibus 
testantibus autoptis , adeo diversa, foliis floribusque totoque habitu tantam 
praebet similitudinem, ut absque fructibus nullo fere modo dignoscatur 
utraque species, nisi respicias numerum lobulorum in stigmate loculorum- 
que in ovariis, forte autem haud ita certis limitibus constitutum. Sed in 
fructibus seminis indoles sola est gravioris momenti, praesertim areae 
umbilicalis fabrica in utraque plane diversa, et defectus ,glabellarum* 
(uti ill. GAERTNER areas scutelliformes in testa nitida supra aream rasam 
appellat) apud Chr. Cainito.  Levioris autem ponderis nobis videtur for- 
ma baccae numerusque in illa seminum, quamvis hae notae apud omnes 
fere scriptores egregia discrimina laudentur. Haud enim alienum nobis 
existimatur, quod numerus loculorum seminumque apud plantam sponte 
crescentem exiguus, cultura sensim augeri et tot saeculis praeterlapsis 
ejusmodi firmari possit, ita ut, planta conditionibus naturalibus iterum 
tradita, numerus seminum explicatorum plane non diminuatur. 
Crescit in insularum Antillensium collibus frequens et probabi- 
liter in terra continente haud deficit. Ob magnam cum Chr. Cainito 
affinitatem et similitudinem hic descripsimus. 
