247 



LYTHRACEAE: CUPHEA. 



248 



viter pubescenti-hirtello , pilis glanduliferis, foliis inferioribus 

 petiolatis, superioiibus subsessilibus, sat magnis, lanceolatis vel 

 lanceolato-obiongis, vix acutiusculis, basi obtusis acutisve, flora- 

 libus gradatim minoribus , racemis igitur baud distinctis, elon- 

 gatis, pedicellis longiusculis, calycibus glanduloso-hirtellis, petalis 

 quartam tertiamve calycis partem aequantibus, stylo villosissimo, 

 ovarium subaequante, glandula magna, crassa, subhorizcntali, 

 ovulis 33—105, 8eminibu8 subtuberculatis. 



Tabula nostra XLII. Fig. II. 



Forma major, caule robusto, 50 — 80 cm. longo, parce ramoso, 

 semper dense piloso, foliis 4 — 7 cm. longis, floralibus gradatim minoribus, 

 pedicellis 8 — 10 mm., calycibus 12—14 mm. longis, glanduloso-birtellis, 

 ovulis 65 — 105. 



Forma minor, caule gracili, 18 — 25 cm. longo, simplici vel sub- 

 simplici , interdum minutim puberulo , foliis 1 — 3 '/a cm - j floralibus 

 10—3 mm., pedicellis 5 — 6 mm., calycibus 11 mm. longis, minus hir- 

 tellis, ovulis 33—44. 



Caulis herbaceus, verisimiliter e rhizomate perenni ortus, robustus, 

 rarius gracilis, 50 — 80, rarius 18 — 25 cm. longus, dense pubescenti- 

 hirsutus vel breviter pubescenti-hirtellus pilis glanduliferis, raro minutim 

 puberulus ; rami pauci , subpatuli vel erecti , ut caulis vestiti , superiores 

 plus minus extraaxillares. Folia internodiis circiter aequalia, inferiora 

 petiolo 1 — 7 mm. longo, glanduloso-hirtello insidentia , superiora sub- 

 sessilia; ilia 4 — 7 cm. longa, rarius minora, lanceolata vel lanceolato- 

 oblonga, raro nonnulla ovata, acutiuscula vel obtusiuscula et interdum 

 mucronulata, basi obtusa, acuta vel subattenuata, minutim laxeque pubes- 

 centia, raro glabra, margine scabra, nervis subtus prominulis munita; 

 floralia ceteris minora, suprema plerumque parvula, saepe mucronata. 

 Racemi plerumque laxi , plerumque elongati, interdum breviusculi, prae- 

 sertim infeme foliosi; pedicelli 5—10 mm. longi, pubescenti-hirtelli 

 glandulosique. Calyx 11 — 14 mm. longus, gibbere basin retrorsum paullo 

 superante instructus , dorso infeme convexus, supra medium angustatus, 

 fauce valde ampliata subascendens , glanduloso-hirtellus, intus infra sta- 

 mina plus minus villosus ; lobus dorsalis ceteris paullo , rarius multo 

 major; appendices subnullae. Petala quartam tertiamve calycis partem 

 aequantia, cuneato-oblonga, 4 anteriora dorsalibus vix minora; squamulae 

 2 broviusculae, truncatae. Filamenta 9 ventralia ad tres quartas calycis 

 partes lineae rectae inserta, villosa vel villosissima , apice glabra, lobos 

 calycinos circiter aequantia; 2 dorsalia multo minora, subhorizontalia, 

 ascendentia, glabriuscula. Ovarium glabrum vel apice villosum, an- 

 gustum ; stylus ovario aequalis, villosissimus, demum vix exsertus ; stigma 

 capitatum; glandula crassa, semicupularis, subtus carinato-convexa, sub- 

 horizontalis ; ovula 88— 10ft. Semina sub lente tuberculata, angustissime 

 marginata. 



Habitat in umbrosis paludibusque provinciarum Minos Gera'is et 

 S. Paulo. Forma major: Widgren n. 478, Lindberg n. 348; ad marginem 

 Bio Grande: Lund; ad Lorena: Medel. Forma minor: Lindberg n. 349. 



Obs. Forma minor a simillima C. origanifolia floribus multo majo- 

 ribus sat differre mihi videtur. 



D. Glandula dorsalis. FoUa leviter cordata. Calyces G— 7 mm. longi. 

 Petala valde inaequalia. 



7. CUPHEA DENSHLORA KOEHNE: herbacea, caule 

 erecto vel ascendente, superne plus minus pubescente, infra 

 racemum biramoso, ramis simplicibus vel ipsis quoque biramu- 

 losis, foliis brevissime petiolatis , ovatis vel ovato-oblongis, 

 acutis, glabris, margine scabris, bracteis in hypsophylla corn- 

 mutatis, racemis igitur distinctis, densis, pedicellis brevibus, 

 calycibus puberulis, stylo villoso, ovarium subaequante, demum 

 exserto, glandula vix rejlexa, cordato-oblonga , ovulis 40—80, 

 seminibus subtuberculatis. 



Tabula nostra XLII. Fig. III. 



Caulis herbaceus vel inferne lignosus, e rhizomate brevi lignoso 

 ortus, 20 35 cm. longus, erectus vel ascendens, pubescens, pube inter- 

 dum in duas series conferta, rarius insuper hirtellus, inferne glabratus, 

 infra racemum ramis 2 extraaxillaribus instructus, rami's simplicibus vel 

 ipsis infra racemum terminalem biramulosis. Folia internodiis sub- 

 breviora, brevissime petiolata, 15—30 mm. longa, 7 — 12 mm. lata, 

 ovata vel ovato-oblonga, leviter cordata, acuta, subtus pallidiora, glabra, 

 margine 6cabra; nervi subtus prominentes, lateralium plerumque duo 

 utroque latere e folii basi subpalmatim orti. Bracteae infimae 10 mm., 

 ceterae 5—2 mm. longae, per paria valde approximatae ; racemi in 

 caule ramisque terminales, densi ; pedicelli 2—4 mm. longi, sub calyce 

 minutim puberuli. Calyx 6 — 7 mm. longus, calcare Vs -8 / 4 mm ' lon S 

 munitus, medio angustatus, fauce ampliatus, puberulus, intus infra sta- 

 mina glaber vel subglaber, pallidus, nervis nigro-violaceis; lobi lati, 

 mucronulati, dorsales 3 ceteris latiores nee longiores ; appendices nullae. 

 Petala alba, dorsalia 2 patentissima, obovata, 3 mm. longa, ventralia 

 erecta, paullo breviora, cuneato-lanceolata , obtusiuscula. Filamenta 9 

 ventralia ad tres quartas calycis partes lineae rectae inserta, inferne 

 villosa, calycis lobos aequantia vel vix superantia, 2 dorsalia brevia, 

 curvata, glabra. Ovarium glabrum vel apice villosum; stylus ovario 

 aequalis, villosus, post anthesin breviter exsertus, parte exserta 1 V, mm. 

 longa; glandula subhorizontalis vel vix deflexa, cordato-oblonga, supra 

 concava, subtus convexa ; ovula 40—80. Semina minutim tuberculata. 



Habitat in locis humidis provinciae Minas Geraes : Biedel n. 767 ; ad 

 Lagoa Santa, in ripis lacus Soumidouro: Warming. 



Series 2. Stamina longe exserta. 



8. CUPHEA PUNCTULATA KOEHNE: fruticulus, infra 

 racemos ramosus , ramulis junioribus fusco-pubescentibus et 

 setulis fuscis glanduliferis hispidulis, postea glabratis, foliis 

 petiolatis, anyuste lanceolatis, acutiusculis, basi acutis, laevibus 

 et plerumque glabris, margine scabris, subtus pallidis, nervis 

 subtus minutim punctulatis, bracteis in hypsophylla commutatis, 

 racemis igitur distinctis, pedicellis breviusculis, minutim hirtel- 

 lis, calycibus parvis, glabriusculis , petalis valde inaequalibus, 

 stylo villoso, longe exserto, ovario interdum longiore, glandula 

 tenui tereti subhorizontali, ovulis 29 — 50. 



Tabula nostra XLIII. Fig. I. 



Fruticulus Cupheae ligustrinae habitu consimilis, 30 cm. et ultra 

 altus, infra racemos terminales iterum iterumque biramosus ; rami glabrati, 

 ramuli juniores pube fusca, interdum in duas series conferta obtecti, 

 simul setulis saepe glanduliferis, nigro-fuscis hispiduli. Folia petiolis 

 172 — 4 mm. longis insidentia, 20 — 45 mm. longa, 5 — 10 mm. lata, 

 anguste lanceolata, utrinque acutiuscula, laevia, margine plus minus 

 scabra, glabra, rarius margine subaculeolata , supra nigrescentia , subtus 

 cinereo -pallida; nervus medius subtus latus, vix prominens, fuscus, late- 

 rales tenues, nigrescentes , vix prominuli, subtus punctulis minutis, im- 

 pressis muniti. Bracteae foliis multoties minores, pleraeque vix 1 mm. 

 longae, sessiles; pedicelli 3—6 mm. longi, subcapillacei , minutim hispi- 

 duli aut subglabri. Calyx 6—7 mm. longus, subcalcarato-gibbus, parce 

 minutimque hispidulus vel subglaber, intus supra stamina lanatus, infra 

 eadem vix villosiusculus , fauce valde ampliatus, interdum in nervis 

 punctulatus; lobi 3 dorsales ceteris latiores, sed ventrales labellum 

 quoddam productum efformantes; appendices nullae. Petala 3 1 /,— 4mm. 

 longa, basi attenuata, 2 dorsalia obovata, 4 ventralia paullo breviora, 

 lanceolata. Filamenta 9 ventralia ad duas tertias calycis partes lineae 

 fere rectae inserta, crispata, valde exserta, basi plus minus villosa; 

 2 dorsalia dimidio breviora, tubum calycinum aequantia, glabra. STYLUS 

 villosus , ovarium glabrum longitudine aequans vel paullo superans , de- 

 mum exsertus, parte exserta 3 mm. longa ; glandula subhorizontalis, sub- 

 teres, tenuis; ovula 29—50. 



Habitat in udis in rivorum saxis provinciarum Bahia et Piauhy : 

 Coulon, Blanchet n. 1635, Biedel n. 81, Martins. 



