115 



DE D1LLENIACEARUM USU STRUCTURA ATQUE INCREMENT*). 



116 



Inter plantas intra Brasiliam vagas iterum invenias e 

 supra enumeratis Curatellam americanam, Damllam rugo- 

 sam et Doliocarpum Rolandri; accedunt late dispersae 

 Tetracera rotundi folia , Doliocarpus dentosus et Damlla 

 multiflora, quum contra Tetracera volubilis tantum in ditionis 

 partibus austro-orientalibus , Damlla lucida ad septentrio- 

 nem fluvii Amazonum sint observatae. 



Pauca denique adjicienda videntur de Dilleniacearum 

 momento in Florae physiognomia universal!. Neque erec- 

 tam celsitudinem vel proceritatem , neque comam aniplam 

 vel eflusam natura iis tribuit, neque flonim magnitudine 

 vel splendore neque fructuum illecebris speciosis inter 

 Florae liberos rident ; lustrantis oculos solum florum copia 

 in se convertunt. Longe plurimae silvae primaevae cives 

 in arboribus excelsis scandentes aspectum eflugiunt vel 

 mira innumerabilium formarum abundantia occultantur; unam 

 vix excipias Damllam rugosam, quae in silvis undique 

 obvia civem iliis peculiarem sese praebet. Silvarum vir- 

 ginearum umbram relinquens in sepes et frutices cam- 

 pestres oculum convertas. Inter illos majore munere Dil- 

 leniaceae funguntur. Praesertinl in provinciis austro- 

 orientatibus simili ratione ac in nostris climatibus Rubi, 

 per majores plagas creberrimae ofFenduntur Tetracera 

 oblongata et Damlla elliptica, fruticetum effusum sarmen- 

 tosum conficientes vel in sepibus scandentes et luxuriantes. 

 Denique in planitiebus illis altis Taboleiro coberto 

 dictis, arbusculis torluosis obtectis et ad margines silva- 



rum C a tin gas, quarum folia quotannium sub aestate sicca 

 cadunt, lustrantis oculos perstringit Curatella americana, 

 tam frequentia, quam stalura bumili et habitu aspero, de- 

 formi et moroso notata. 



DE USU DILLENIACEARUM. 



Vilem et exiguam Dilleniaceae praebent utilitatem. 

 Cortex adhibetur Curatellae americanae, quum principio 

 adstringente polleat ad purificanda vulnera et apostemata, 

 praesertim bestiarum nee non ad opera coriaria. (Mart. 

 syst. mat. med. veg. Bras. 50. St. Hil. PI. us. t. 24. Fl. 

 Bras. I. 22. Saiimbe-Iba Marcgr. 111.). Tetracerae ob- 

 longatae et affinium Radulae cet. (I-cipo Marcgr. 14. cum . 

 icone bona) , Damllae ellipticae et Damllae rugosae 

 (St. Hil. PI. us. t. 22. 23. Mart. Syst. mat. med. 56.) 

 folia adstringentia et mucilaginosa in lumescentia testicu- 

 lorum a nimio usu venereo nimiave equitatione fomentis 

 et fumigationibus prosunt. Simili modo decoctum rubrum 

 Delimae Tigareae (teste Aublet 920.) contra luem vene- 

 ream inservit. Etiam foliis Curatellae americanae Indi 

 utuntur ad arcus expoliendos. Haud dubium, quin alia- 

 rum Dilleniacearum, e gr. Damllae lucidae, Tetracerae 

 volubilis etc., folia, quae nodulis silicii asperrima exstant, 

 majore etiam successu, in arte scriniatoria Equiseti vel 

 pumicis loco adhiberi possint. 



DE STIRPIUM DILLENIACEARUM STRUCTURA ATQUE INCREMENTO PAUCIS AGITUR. 



Dilleniacearum in America crescentium pleraeque frutices 

 efformaut scandentes et volubiles, quales plantas nomine Lia- 

 narum salutamus. Quorum silvae primaevae vinculorum pro- 

 fecto haud exiguam copiam stippium structura anatomica atque 

 incremento satis peculiari mirum in modum ludere et a typo 

 plantis dicotyledoneis more vindicato plus minus discrepare, 

 jamdudum inter omnes constat. In memoriam veniunt Mal- 

 pighiaceae , Menispermaceae , Sapindaceae, Bauhiniae aliaeque 

 stirpes *). Neque Dilleniaceae lege solvuntur. Quantum scru- 



*) Hisce de rebus primus accuratius disseruit (si negligas opus aGAum- 

 chaudio editum, Recherches sur l'organographie et l'organogenie 

 des vegetaux) ill. Dkcaisne in commentatione de Lardizabafeis, 

 Arch, du Mus. d'hist. nat. I. 154. t. X., Menispermeas et Aristolo- 

 chias tantum respiciens. Ingeniosissime Lianarum structuram in uni- 

 versum illustravit ill. Adrianus Jussiku in Malpighiacearum mono- 

 "raphiae parte I. 100. sqq. t. III. Recentioribus rtemporibus optime 

 meruerunt , evolutionis historiam investigando \c\. H. Crueger Trini- 

 dadensis (einige Beitrage zur Kenntniss von sogenannten anomalen 

 Holzbildungen des Dicotylenstamus, in Hall. Bot. Zeitung, 1850.1851), 

 cl. Radi.kofer (iiber das anomale Wachsthum des Stammes der Me- 

 nispermeen in Regensb. Flora, 1858. 193 sqq.) et ill. Naegeli, actite 

 atque sagacissime diversos illustrans incrementi typos in libro: Bei- 

 trage zur wissenschaftlichen Botanik, Heft I. 



tationi sunt submissae, omnibus momentis inter sese congruae 

 structuram sat singularem offerebant atque stirpis evolutionem 

 quodammodo aberrantem a typis incrementi hucusque obser- 

 vatis, attamen nonnihil legibus subditam, quas hinc Coc- 

 culum laurifoliwm, illinc Phytolaccam dioicam sequentes di- 

 dicimus. 



Quae leges quum a viris clarissimis Naegeli et Radl- 

 kofer in commentationibus suis laudatis jam fusius sint il- 

 lustratae, hoc loco satis egisse mihi videor, si quam paucis 

 complectar et absolvam, quae in Dilleniaceis observantur. 



Si ramulum novellum Dilleniaceae scandentis, e gr. Dolio- 

 carpi Rolandri*^ scrutationi subjeceris, facile observabis, uti 

 in omnibus stirpibus dicotyledoneis: in centro ramuli'medullae 

 cylindrum, quem cingunt complures fasciculi fibrovasculares 

 (Fibrovasalstrange Naegeli), in annulum dispositi, corpus 

 s. d. ligneum efFormantes et radiis parenchymaticis (radii me- 

 dullares Auctorum) magnis percursi. Hie annulus denique 

 continetur extimo caudicis strato, corticali dico. Examen 



*) Hanc eligo stirpem, et quia licuit, seriem partium caudicis continuam 

 investigare, et quia H. Crueger Trinidadensis vivam earn exami- 

 na\ it et observationes suas in Ephemeride botanica Halensi jamdudum 

 promulgavit. (1850. p. 166. t. IV. fig. 9—13.) 



