191 



MENISPERMACEAE . CISSAMPELOS. 



192 



Quum quidem, quae a Marcgravio de folio et radice Caapebae disse- 

 runtur, satis bene cum Cissampelo quadam conveniant, hoc minime de 

 (lore fructuque valet. Legimus enim 1. c. : „Ad pediculos foliorum etiam 

 pediculus provenit sesquidigitum longus, flosculum (unicum !) sustinens 

 pallide flavescentem , octo foliis constiintem hoc modo: quatuor superius 

 adposita suut parva obrotunda , his subs tat anipliiin obrotundum, adhuc 

 uiagis inferius tria parva alternatim posita. In suminitate inter quatuor 

 superiora foliola granuni provenit etc." His verbis igitur Marcgravius 

 florem fertilem adumbratum esse voluit; quis contendat , hanc descriptio- 

 neni in Cissampelum femineam quad rare? Quae quum ita essent, etiam 

 icon praeler folia ne levissiinam cum Cissampelo fert similitudinem ; ne- 

 que e notninihus vernaculis certiores fieri possumus, quum Caapeba (i. e. 

 folium latum) et Cipo de Cobras (Liana serpentum) complures audiant 

 stirpes. Ita conjicere licet, Caapebam Marcgravii aut ad plantain a 

 Cissampelo penitus diversam pertinere, aut, id quod propter folii radicis 

 et qualitatum dt-scriptionem verisimillimum habeam , turn ieonem turn de- 

 scriptionem originem ducere e plantis diversis ab auctore male commixtis, 

 quarum altera Cissumpeli fuit species. Cuinam autem stirpi f lores Caa- 

 pebae adscribendi sint, haud est divinandum. 



3. CISSAMPELOS FLUMINENSIS Eichl. ramulis petiolis- 

 que patenter pilosulis glabrescentibus; foliis insigniter peltatis con- 

 caviusculis, late ovato-cordatis sinu baseos aperto, apice obtusis v. 

 acutiusculis, membranaceis , iitrinque parcft appresso-pilosis glabre- 

 scentibus, petiolo qnam limbus snbbreviore; inflorescentiis masculis 

 sabsolitariia folio brevioribu* racemiformibus, pedunculis in rha- 

 chide communi supra bracteas foliaceas late cordatas brevitcr pc- 

 tiolatas paucifasciculatis iisque subacquilongis, in cymulas divisis 

 paucifloras irregulares ad omnes divisuras bracteis minimis subu- 

 latis instructas, omnibus inflorescentiae partibus cum sepalis tenui- 

 ter griseo-villosulis ; fcmineis 



Tabula nostra XL1V. Fig. I. 



* Folia petiolis 1 — 2 poll, longis 2 — 3 lin. intra margincm 

 insertis, limbo 1'/, — 2 1 /,, poll. Ig. et It. Inflorescentiae mascu- 

 lae (quae solummodo obscrvatae) l'/ 2 — 2 1 /, poll. Ig. , patulao 

 flexuosac; bracteae foliis consimiles cum cymis plerumquc 6 — 12- 

 floris 2 — vix 8 lin. amplae. Stirpes femineae et fructus latent. 



A Cissampelo Pareira bene diversa foliis constanter peltatis sparse 

 appresseque pilosis ("ut in insequente) et imprimis infloresccntiarum mascu- 

 larum indole, cyinis nernpe iu rhachide communi numerosis paucifloris 

 in in (it is bracteas siias haud superantibus et ad omnes divisuras bracteis 

 subulatis instructis. 



Habitat in silvis secundum fluv. Amazonum, Rio Negro et Soli- 

 mdes prov. do Alto Amazonas , Nov. et Dec. flor.: M. Pi. Najas. 



4. CISSAMPELOS TROPAEOLIFOLIA DC. ramulis pelio- 

 iisque patenter albido pilosis glabrescentibus; foliis insigniter pel- 

 tatis ovato-orbiculatis subacutis mucronatis basi late rotundatis v. 

 rotundato-truncatis, membranaceis, utrinquc sparse appresso-pilosis 

 ciliatisque , petiolo limbum aequante vol superante; inflorescentiis 

 solitariis binisve folio brcvioribus: masculis superne ad pcdunculos 

 axillares cymigcros redactis, inferno racemiformibus, pedunculis in 

 rhachide communi supra bracteas foliaceas subscssilcs late cordatas 

 v. subreniformes fascieulatis casque longc superantibus tenuibus in 

 cymam laxiusculam divisis, cymae ramulis infra suboppositis sum- 



• mis in svmpodium pauciflorum con Hat is p!crisque bractca subulata 

 fultis, tota inflorescentia cum sepalis patenter pilosa interdum gla- 

 briuscula; bracteis racemorum femincorum subsessilibus late cor- 

 datis v. reniformis cum rhachide pediccllisque sparse pilosis, ma- 

 turitate glabrescentibus laxiuscule imbricantibus; ovariis velut dru- 

 pae obovato-ellipticae glabris v. plus minus pilosis. 



Cissampelos tropaeqlifolia DC. Syst. I. 532. Prodr. 1. 100. 

 Deless. 1c. Set. I. t. 98. 



Cissampelos peltata Ruiz Mss. in Herb. 



Foliorum limbus 1%— S 1 /^ poll. Ig. et It.; petioli I 1 /,— S^-poll., 

 3 — 9 lin. intra marginem ingredientes. Infi.orksckntxak usque semipeda- 

 les; bracteae in masculis usque 4-lin.; in femineis maturitate 6 — 8 lin. 

 attingentes. 



Pradecedenti similis et fortasse ambo in unicam speciem concilian- 

 dae. Sed specimina nostra Cissampeli tropaeolifoliae foliis gaudent basi 

 rotundatis vel rotundato-truncatis neque unquam sinu aperto emarginatis, 

 qualia constanter occurrunt in Ciss. fluminensi; porro inflorescentiae ma- 

 sculae in Ciss. fluminensi pedunculis instructae sunt bracteas suas vix et 

 ne vix quidem superantibus, in cjmas irregulares paucifloras divisis, bra- 

 cteis vero ad quamlibet cymae ramificationem obviis, id quod in Ciss. 

 tropaeolifolia aliter sese habet, ut in diagnosi exposuimus. A Ciss. Pa- 

 reira iisdem fere notis ac Ciss. fluminensis facile dignoscitur. 



Habitat in Peruvia subandina: Ruiz, Pbppig ; e. gr. prope Cu- 

 chero: Dombey ex DC. Etiam e Brasilia lecta exstat in Herb. Mo- 

 nacensi, neque autem collectore neque loco natali accuratius indicatis. 



5. CISSAMPELOS GLABERRIMA St. Hil. glaberrima ; foliis 

 insigniter peltatis ovato- v. triangulari-suborbicularibus, plerumque 

 obtusis v. rotundatis raro subacutis, basi rotundatis truncatisve v. 

 sinu aperto cordatis, membranaceis, petiolo limbum subaequante; 

 inflorescentiis solitariis binisve: masculis superne demum ad cy- 

 mas axillares redactis , inferne racemiformibus folium superanti- 

 bus, pedunculis supra bracteas foliaceas late cordatas v. subreni- 

 formes vix peltatas 1 — 4-fasciculatis in cymas divisis irregulares 

 ebracteatas v. ad divisuras solum primarias passim bracteis minu- 

 tis instructas; bracteis racemorum femineorum masculis conformi- 

 bus; floribus masculis subcampanulatis, sepalis lanceolatis; drupis 

 obovato-ellipticis. 



Tabula nostra XLV. 



Cissampelos glaberrima A. St. ML Fl. Bras, merid. I. 46., 

 excl. synonymis Marcgr. Piso et Raj. (?) 



Cissampelos Parreira Veil. Flor. Flum. X. t. 138. utrum 

 huic an Ciss. Pareirae Linn, adscribenda sit, dubium est. 



Rami RAiwuLique virides, lucidi, cc. 12-sulcati. Folia pe- 

 tiolis 1 — 3 poll. Ig. 2 — 9 lin. intra marginem intrantibus, limbo 

 1 — 3 poll. Ig. et It., utrinquc opaca, subtus pallidiora glaucescenti- 

 viridia, fortiter mucronata, eleganter reticulata ; venularum reticulo 

 subtus colore saturatiore notato. Masculae inflorescentiae: To- 

 tac usque scmipedales; cymae singulae 1 / 4 — l'/.-poll. , ramulis co- 

 rymbosis confertis , summis in sympodium breve conspirantibus. 

 Flores cc. 1 — 1'/, lin. diam. Femineae: Racemi 2— 4-pollic; pe- 

 dicelli 4 — 8-fasciculati sub anthesi vix 1 lin. Ig. , fructu 2 lin. 

 attingentes. Bracteae anthesi 2— 3-lin. , maturitate usque pollica- 

 res magisque reniformes. Drupae 2-^-3-lin. 



Variat: foliis minoribus %1 /, — 1 poll, longis latisque, cymis 

 masculis magis ramosis, pedicellis capillaceis, floribus minimis. 



Species facillime cognoscenda glabritie et foliorum forma. Nee mi- 

 nus cymae bracteis fere prorsus destitutae discrimen a congeneribus ex- 

 hibeut. 



Habitat prope Canta Gatlo prov. Rio de Janeiro: Peckolt; fre- 

 quens ad margines viarum et in cultis ubi fuere olim silvae primaevae, 

 prov. Rio de Janeiro et Minarum: St. Hi lair e , Raben; prope Villa 

 Boa: Pohl; in Serra Tingua: Schott: in sepibus ad Contendas , ad 

 Cachoeira aliisque locis prov. Minarum • M., Widgren / ad fluvios Ma- 

 cacu et Uruhu et in prov. Mato Grosso: Pohl. Var. in prov. Mina- 

 rum: Widgren. Nov. ad Jan. floret. PI. Oreas , Drgas. 



6. CIS_SAMPELOS SYMPODIALIS Eichl. ramulis foliisquo 

 fugaciter griseo-puberulis; foliis insigniter peltatis ovato- v. trian- 

 gulari-lanceolatis v. subovatis, basi plerumque truncatis vel leviter 

 aperteque cordatis, apice solemniter attenuato obtusis passim emar- 



