144 
Cumque in Moluccis infulis hujus fruticis non 
magna occurrant dumeta, inquirendum eft, an 
hec filveftris fpecies per aves has in Infulas non fue- 
rit tranflata, ex vicinis nempe Manilhis, atque ibi 
primum ex proxima ipfis America, nifi ulteriore con- 
ftaret exprimento, Novam Guineam, cum annexis in- 
fulis, que in mari fe latius diffundunt, alicubi Pe- 
ruane infule effe annexam, unde fimili quoque mo- 
do transferri potuiflet: 
Guil: Pifo cap. 20. Hifl. Brafil. vocat illam Gua- 
jabam , dicitque in Brafilia quondam incögnitam fuif- 
fe, atque ex alio transportatam loco, ac hodie ita 
effe multiplicatam , ut indigena vulgo habeatur, at- 
que hinc inde in hortis plantetur: Tres ipfi maturita- 
tis gradus adícribit , Ne bini priores fructum de- 
notant duriufculum, fed efui aptiffimum, tertius ve- 
ro gradus illum conftituit mollem ac penitus matu- 
rum, quum non ita gratus, nec falubris effet. 
In Rumphii Auttuario bec adduntur. 
Ad fluvium , Elephantem dictum, invenitur Silveftris 
Cujavi fpecies, cujus folia funt minora, quam alte- 
rius, uti quoque fructus , hecque funt angulofa , quin- 
quenervia, raro fex nervis diftin&a, inftar Silveftris 
Blimbing , qui Mirobolanum refert: Caro, ejusque 
‘color & fapor cum altera Silveftri convenitfpecie ‚fed 
raro maturefcunt ejus fructus, quique plurimum funt 
folitarii, raro plures conjuncti. 
EXPLICATIO 
Tabule Quadragefime Oüave A 
uæ ramum exhibet Guajavi_agreftis. 
. Ejus florem denotat. 
B. Ejus fruBum. ; 3 
E Co difJeum, ut ejus officula feminalia, eorumque 
fitus cognofcantur. | 
OBSERVATIO. 
Hec eft Guajava rubra, acida, fructu rotundiore, Herm. 
rotundis C. Baub. Pin. p. 437. Malakka Pela H. Maiab. part. 
3. Tab. 35. ubi vide notas & Commel. Fi: Malab. p. 34. & 35. 
Pfidium hoc genus a Linneo in Cbar. pl. gen. no. 393. voca- 
tur, eftque Pfidium caule quadrangulo. Hort. Cliffort. pag. 
184. ubi reliqua vide fynonyma. Bofcb Guajave-Boom voca- 
tur a Valent. p. 169. Huc & pertinet Catu Naregam. H. Ma 
lab. part. 4. Tab. 13. que cum fubfequenti Cujavillo conveni- 
re videtur, fed numero ftaminum differt, unde & melius 
forte ad Limonelios pertinet. 
HERBARII AMBOINENSIS 
den zelden gevonden: En dewyl men in de Moluxe Ey. 
( i à : Dit is. de roode zutre. Guajave, met een rondere 
Cat. H. L. B. p. 305. & Guajabo pomifera, Indica, pomis H 
Jebynt overeen te komen, dog daar 
Liber I, Caput: XL IL 
landen van dezen Struyk geen groote kreupel-bo[fcben beeft 
zoo flaat nog te onderzoeken, of deze wilde zoorte niet wel 
door de vogelen in die eylanden konde overgebragt zyn, te 
weten, uyt de.maaji-gelsgene Manilbas , en ook eerft al- 
daar wit bet naafte America, ten xy dan dat men by 
nader ervaring bevond , dat Nova Guinea, met zyne Ey- 
landen , die bun verre in de Zuyd-zee ftrekken , ietwes wat 
na aan Peru paalden, en van waarze mede op gelyke ma. 
nier zouden kunnen overgebragt zyn: 
Guil: Pifo, cap. 20. Hift. Brafil. noemtze Guajaba, 
en zegt, datze eertyds in Brafil onbekent is geweeft, dog van 
elders ingebragt „en bedensdaugs zoo vermenigvuldigt zyn, 
datze genoegzaam woor Inlants ge enden » en bier en daar 
in de boven geplant werden: Hy geeft baar drie trappen 
van rypbeid, waar van de twee eerfie de Vrugt ftellen 
bardagtig , en tot bet eeten beft bekwaam, dan de derde 
trap field of maaktze wat week „en over ryp, als wanneer 
ze ook niet meer zo fmaakelyk nog gezont zoude wezen. 
In de vermeerdering van Rumphius werd 
dit "er by gevoegt: 
Aan de rivier , den. Oliphant genaamt , vind men een 
zoort van wilde Guajavas ; wiens bladeren wat kleinder 
yn dan de andere, als mede de vrugten, dog dezelve zyn 
geboekt , van buyten meeft met vyf ribben , zelden met zes 
afgedeelt, gelyk de wilde Blimbing , die na Mirobolanen 
gelyken. et wleefch, de coleur en fmaak is gelyk aam de 
andere wilde , dog werden zelden ryp deze vrugten, die 
meeft enkeld fiaan, zelden twee by malkander. ` 
UYTLEGGING 
Van de Acht- en Veertigfte Plaat, 
Dewelke een Tak verbeeld van de Bofch-Guajave-Boom. 
A. Wyft aan deszelfs bloem. ` ` 
B. Deszelfs vrugt. : 
C. De doorgefnedene vrugt, op das deszelfs Zaad-korrels en de 
plaatzing daar van befchouwt werden. rst 
AANMERKING. 
j vrugt van 
lerman. i» zyn Catal. van de Leidfe Tuyn p. 305. Wa In- 
difcbe appeldragende Guajabo met ronde appelen van Cafp. Bauh. 
in zyn Pinax p. 437. en de Malakka Pela van de Hortus Ma- 
lab. in bet derde deel Tab. 35. befebreven en verbeeldt , alwaar 
Verders zie de Aanmerkingen, en de Fl: Malabar. van Cafp. 
Commel. Dit geflagt is PAdium van Linneus genaamt, in de 
Chara&. van de Planten no. 393. en wert Pfidium met een 
vierkante fteel genaamt, in de Hortus Cliffort. p. 184. alwaar 
de overige benamingen: zie. Bofch-Guajave-Boom wertze van 
Valentyn genaamt pag. 169. Hier toe beboort mede de Catu- 
Naregam van de Hortus Malabar. in bet vierde deel Tab. 13. 
befchreeven en verbeeldt, welke met de volgende kleyne Guajave 
van door bet getal der vezels 
verfchilt , en dan liever tot de Limesjes komt te bebooren. 
CAPUT 
XLIII. HOOFD- 
