









/ 







J 





160 



HERBARII AMBOINENSIS Liber \\\. cap.\\ 



diverfis comperi datum fuilTe arboribus, inOmaenim ven te zyn, want op 



Nanarium hoc vocatur nomine > & in Honunoa hoc quo- 

 que Canarium Odoriferum vocatur, oftendebant enim 

 mihi nucem parvam , trigonam , & maculatam , qualis 

 fupra defcripta eft , atque lquallide albican tem fragilem 

 & odoratam Dammaram ex eadem colle&am arbore. 



Camalanan feu Camalane ex arbore conquiritur in 

 Boernei ora Zephyrea crefcente , qux forma folii$- 

 que Canario fiiveftri fimilis eft. 



Nuces autem funt minores quam Camacoan 

 gonas quoque, fed rugofiores , magisque ftriatae: Ejus 

 refina in majoribus colligitur fruftis quam Cama- 

 coan, caeterum ejusdem fere fubftantiae & coloris, 

 excepto quod magis ruffefcat, primo liquida & len- 



•/> Honunoa dit Canarium Odoriferum 





befcbreeven, en een % 

 t Dammar uit deszelf: 



tyuckelt 



bryzelige, en 





Camalanan 5 of Camalane komt van een boom op Boe 



tri- 



nvilde 

 De 



ijfcbende > aan 



ta 5 fed tempore ita indurefcit, ac Dammara .Selan, Jierft 



ook dfiekantig, docb ruiger, en gerimpelder van buiten 

 Zyn hers beeft men met grooter ktonters dan de Camacoan 

 anders meeft van dezelfde coleur en fubftantie , bebalvei 

 dat bet wat r offer is , in 9 t eerjle week en taai , maar be 



cum qua odore etiam maxime convenit, vel paulo 



accedi 



magis 



adipofum fpirat odorem > 



herbaceum vel floriferum 



ad Tacamabacam occidentalem , quae 



Dammara Selan 



quum 

 erat odorem. 



In Boer- 



neo ad fuffitus quoque adhibetur, fed non magna oc- 

 Currit copia 



Inde fimilis quoque allata fuit refina nomine Cotoa- 

 rus j verae Dammara Selan fimilis , fed mollior & aen % 

 lentior erat , fi mafticabatur. Dicebaturque efle col- maar 

 lefta ex arbore, quae parvas trigonasque dat nuces 



reuk meeft gelyk is, of wat na den Weft-Indifcben 

 Tacamahaca trekkende , die na den vetten ruikt , daar 

 de regte Dammar Selan wat bloemacbtig rieken tnoet. Zy 

 wert op Boero mede tot branden gebruikt , docb is in 

 geen overvloed te vinden. , , ' 



Nog is my van daar gebragt een 



den 



egte Dammar , 

 knawen. Het 



Canarias , unde pro una eademque habeo refina cum Canaris draagt , dies ik 't voor een en 't zelfd 

 proxime antecedente Camalanana : Igni injetta ftri- naaftgenoemde Camalanan aanfie. In '* vuu 

 dorem quoque dat ingentem , licet latis fit inpura : ook zeer , boewelze redely k vuil is. Men vind 



driekante 



knerft 



Rarae ejus occurrunt 

 montibus. 



arbores , nee nifi in remotis 



boomen 



> : 



Tabu/a Quinquagejima 



De 



yftigjle Plaat 



jmg vocatur, 



Cmarn Odoriferi kw,quod Camacoan Lift- yertoofit een Tak van het gladde Canari, die de Camaem 



* 



Litsfmi 





■ 



Tabula Quinquagejima Prima 





amum exhibet Canarii Odariferi bitjuti , quod Camacoan 

 vocatur: ubi Lift. A A. Officula feminalia denotant. 





De een-en-vyftigfie That 



ertoont een Tak van de ruikende ruige Canarie, die Cama- 

 coan genaamt wert; alwaar de Lett, A A. de Ztat-kmek 

 aanwyzen. ~ ' 



f 



CAPUT QUINTUM, 



V. 



HOOFDSTUK. 



Dammara Nigra. Dammtfr ham. Smrte Dammar- ofte Canarie-Boom. 



t 



H 



- 



JEc quoque arbor de Canarii genere eft, feci non 

 tarn cralTum gerit truncum, comamve adeo ex- 



nioribus 



formam 



D 



bina 



minora 



horn is ook uit de gejlagten der Canaris , maar 

 zo groot van ftam , nog zo breed van kruin 

 De bladeren bebben tweederlei gedaante 9 

 want aan de jonge boomen zynze baairig , en flap , aan de 

 volwajjene zynze kleinder , ftyver , en gladder , zy fiaan 



niet. 



form a? 



driep 



que pollices ,Tuperiora novem vel decern longa , qua- 

 tuor pollices lata,fuperne glabra, & obfeure viridia, 

 inferne rugofa , non autem pilofa , cum apice acuto, 

 illorum coftae quoque flavefcunt , magisque oblique 

 decurrunt, quam in vero Canario, plurimis interme- 

 diis venulis pertexta , qua; folia ab inferiore parte ru- 

 gofa efficiunt : Ad horum ortum tam ad rachidem quam 

 ad petiolos genicula quoque obfervantur uti in Cana- 

 riis, contrita autem non tam fortem ac penetrantem 

 ipirant odorem refinofum , fed ad acidulum hie magis 

 accedit. Foliorum vero rachides non craflas illasge- 

 runt fquamas ad fuum ortum ex ramis , quse vera 

 Canaria habent, fed binas tantum «om^c «, 

 las ipfarum loco. 



Flores in ramorum fummo non proveniunt, fed 

 inter rachides foliofas ex lignofis pedunculis racemofi 

 plurimi fimul , qui primo parva funt capitula acuta, 

 Mq aperientia in flofculos ex tribus brevibus craflis- 

 que petalis formatos , qua? non ample extenduntur, ac 

 vix magnitudinem grani tritici habent. 



Fruftus plurimi fimul dependent iisdem ex petiolis 

 fpecie parvorum Canariorum , digiti unguem circiter 

 longi , non vere rotundi ; fed per longitudinem pa- 

 rum comprefii cum brevi apice in fummo , diu vire- 



. j-.„, v j ..„„„ vvf« www t**v wruu.j 



gedaante , de acbterfle vyf duimen , de voor- 

 Jle 9. en 10. lank, vier duimen breet, boven glad en 

 fwart-groen , van onderen ruig , docb niet baairig , met 

 een jlyve /pits voor uit , de ribben zyn geel , en loopen 

 veel febuinzer dan aan de Canari , met veele adertjes tuf- 

 Jcben beiden , die 't blad van onderen ruig maaken : by 

 bar en oorfpronk , zo wel aan den ft eel , als by de ryskens 

 bebbenze mede knietjes als aan de Canaris , gevreven zyn- 

 de, bebbenze zo fterken bertsacbtigen reuk niet , maar 

 trekken wat na den zuuren. De ryskens bebben de groe- 

 nefebubben niet aan de takken, gelyk de regte Canaris 9 

 maar omtrent baaren oorfpronk twee kleine celleties. 



parvas 



Het bloeizel komt juift niet aan 't voorfte der takken 

 maar tujjcben de ryskens voort, aan boutacbtige fteelen 

 tros-gewys by malkander , zynde kleine fpitze knopjes 

 bun openen in zeer kleine bloempjes , van drie korte e'< 



dikke blaadjes gemaakt 



gerft 



fcentes, fed demum nigricantes 



Nux eandem ' 



* 



iprefla 



plana 



De vrucbten bangen by malkander aan dezelfde trojjen, 

 in de gedaante van kleine Canary , omtrent een nagel van 

 een vinger lank , niet regt rond , maar in de lengte wat 

 gedrukt, met een kort fpitsje voor uit , lang groen blyven- 

 de , ten laatften fwart werdende. 



Het Nootken is van dezelfde gedaante, een weinigplat, 



en 







\ 









\ 



' 



i 





