32 
decem & undecim pollices longa,tres vero lata,extenfa, 
dentata inftar ferre robufte , fuperne intenfe viridia, 
inferne pallide virentia ; juniora vero folia pallide fufca 
funt feu flavefcentia, vetuftiora autem inferius gu 
ca funt , ruffis pertexta coftis , nullis dentibus incifa vel 
vix dentata, paucisque paribus ad rachides locantur. 
Flores magnis in racemis, in laterales minores divi- 
fis, proveniunt , qui primum funt capitula mufcola, 
plurima incurvis pedunculis infidentia , mollia, & he- 
patici coloris, feu ruth inftar ferici crudi, intrerfum 
flexa inftar Thlafpios Rofa de Jericho dicti, que vix 
notabiles exhibent flores , fi vero adcurate adtendatur, 
flofculi hi funt pufilli , ac recentes grati quodammodo 
odoris, totus hic racemus florifer fponte & inutiliter 
decidit . atque in ejus locum fuccedunt primo alii bre- 
viores pedunculi, qui fructus fuftinent fpharicos in- 
Dar glandium fclopeti manualis , qui longum per tem- 
pus viridis funt coloris, ac demum fufci, externe pa- 
rum lanuginofi, fub tenui vero putamine alius recon- 
ditur rotundus nucleus, albicans, dure & ficce fubftan- 
tie: Inter iftum nucleum & EST oleofus contine- 
tur liquor, fepe etiam bini fructus concreti funt. «Si 
maris lignum recens cedatur, lete rubet „fed mox ex 
fufco ruber eft inftar Metrofideri , ac plerumque circa 
cor tales quoque habet fiffuras: In edibus hoc lignum 
fufcum eft, fatis durum, grave, & durabile. _ 
Secundo Dawan Mera feu rubra Dawan varietas 
maris habetur, gracilioremque gerit truncum, pau- 
casque prope radices gerit alas, ejusque cortex ex 
cinereo fufcuseft: Ejus rachides funt longiores quam 
praecedentis, quadragonz quoque , ac profunde ful- 
cate, molles, ruffefcentes, lanuginofe, fubvirides, 
inque iis plura obfervantur folia quam in mare, rc- 
ulari magis ordine quoque, fibi per paria oppofita. 
Folia hzc funt majora, flaccidiora , mollioresque 
gerentia pilos , ample dentata, vetufta palmam vel fe- 
mi pedem longa funt, ultra tres digitos lata, multis 
arallelis coftis pertexta, rachidibusque fere feffilia 
infident, pofteriora vero ad dimidium minora funt. 
Juniora folia pallide fufca funt feu flavefcentia > Viri- 
dibus pertexta coflis , lanuginofa, primumque pro- 
germinantia rude referunt fericum. WA 
Racemus hujus florifer major eft , plerumque in bi- 
nos laterales majores ramos divifus, hique in plures 
alios minores, hisque infident innumera longiuscula 
germina flosculos referentia , fed magis foliolis adce- 
dunt ficcis , fpadiceicoloris. Fructus ex rotundo oblon- 
i funtinftar Ovi, fubftantie cum precedenti ejusdem. 
D ignom ex rubro leviter albicat , craffisque conftat 
fibris & pećtinibus inftar ligni Quercini, mollius ve- 
ro eft, levius, ac vilius precedenti, fed tignis tamen 
tile. 
E Tertio Dawan Puti feu Dawan Gabba Gabba femi- 
na habetur , maximasque prope radices gerit alas, 
ejus cortex eft ex obfcuro fufco & cinereo mixtus, 
ejus rami funt craffi, incurvi, & nodofi, magna & 
molli medulla repleti, hi determinantur in tenues, 
firmas, virides, & ftriatas rachides fine ordine pofitas, 
hz vero prope ramos geniculate funt feu fovea in- 
prefle , ubi bina foliola rotunda exoriuntur auricu- 
lata , ad oras ample dentata , ad exteriorem partem 
concava inftar conchz ;illis vero folia per paria ple- 
rumque infident , quandoque etiam alternata, fere 
feffilia, atque fex vel feptem paria inzqualis admo- 
dum magnitudinis rachidibus adnectuntur, fuperiora 
enim a decem ad tredecim pollices longa funt, ultra 
quatuor lata, media quinque vel-fex pollices longa, 
inferiusque par adeo breve ac rotundum eft, ut vix 
binos pollices fit longum , nec multum ab auriculatis 
iftis foliolis differat, ad oras vero ample dentata funt 
inftar majoris ferre , inferius multis parallelis coftis 
protuberantia, nulla vero lanugo neque in foliis , ne- 
que in petiolis obfervatur , rachides autem foliofe 
binz vel ternz tantum in ramorum fummo progermi- 
nant, ubi & longi eriguntur racemi, in paucos late- 
rales divifi, ex quibus flores excrefcunt , qui plurima 
funt albicantia capitula, parvis caliculis infidentia ‚in 
medio rubedinem exhibentia, ac fponte defidentia, 
hzc autem neutiquam funt convoluta inftar illorum 
primz fpeciei, fed firma funt & extenfa, in racemi 
arte poftica veri excrefcunt fru&us , magnitudine 
Lafon viridium, quorum bini fepe concrefcunt, 
coloris fpadicei, intermixto ruffo colore inftar pifo- 
rum pullorum. 
Semi 
HERBARII AMBOINENSIS  LierlV. cap. XII. 
de agterfte 4. en 5. duymen lang, 3. breed, wyd getant, 
als een groove zaage , boven boog - groen, beneden bleek- 
groen. De jonge bladeren zyn ligt-bruyn of geelachtig, 
maar in den ouderdom werdenze beneden blaauw-groen , 
met roffe ribben, met geene of weinige tanden, en ftaan 
met weinige paren aan de ryskens. 
Het bloeizel is eem groote tros , over-dwers in zyde 
takken verdeelt, en dexelve in andere mindere , daar aan 
Jtaan veele moffige knopjes aan kromme fteeltjes, zagt en 
leververavig , ros als graauwe zyde, inwaards gebogen 
als de Rooze van Fericho, zonder kennelyk bloeizel, of 
zo men er maauw op ziet „de gedaante van kleene bloempjes 
vertonende , en werfch zynde eenigzints welriekende ; deze 
gebeele tros walt voor niet met al af „en in deszelfs plaats 
komen eerft andere kortere fleeltjes , daar op de vruchten 
waffen, rond als piftool-koegels, langen tyd groen bly- 
vende, ten laatften bruynachtig , en van buyten wat 
wolachtig. Onder een dunne fcbaal , leyd een andere 
ronde korl, van witachtige , drooge „en barde fubftantie. 
Tuffcben gemelde korl en zyne fcbaal , vind men een olyag- 
tige vochtigheid , dikwils vind men ook 2. vruchten t'za- 
men gewa[Jen. Als men ’t bout van "t manneken ver/th 
kapt, zo [cbynt °t ligt-rood , maar werd ftrax bruyn-rood 
gelyk "t Tzerbout „en beeft gemeenlyk ook diergelyke bert- 
Jcbeuren. Aan de gehouwen befterft bet graauw, en is 
redelyk bard, fwaar, en durabel. 
2. Dawan Mera of roode Dawan, «vord voor een 
verandering van 't E gereekent , dit is ranker van 
ftam , en beeft weiniger vlerken by de wortelen, en de 
Jcbor [Je is bruyn, met graauw gemengt. De ryskenszyn 
langer dan aan "t voorgaande, mede vierkant „diep gevoo- 
rent, zagt,uit den roffen, wolachtig, doch daar onder 
&roen, en daar aan meer bladeren dan aan *t manneken , 
ook geftbikter in ryen tegen malkander. Deze bladeren 
zyn wat grooter , flapper, en weeker van bayren, wyd 
getand , de oude zyn een bunt of een balve voet lang ,ruym 
3. vinger breet , met veele parallele ribben, bykans zon- 
der fteelen aan de ryskens flaande ‚de agter[le zyn wel de 
belft kleender. De jonge bladeren zyn ligt-bruyn en geel- 
achtig , met groene ribben, wolachtig „en eerft uitkomen- 
de, gelykenze raauwe zyde, 
De bloeyende tros is grooter ‚meet in 2. dwers-takken 
verdeelt, en dezelve in veele mindere „en aan dezelve ons 
telbaare lange fchepzelen. die men voor bloempjes kan aane 
zien, dog meer gedroogde blaadjes gelykén , tanyt van co= 
leur. De vruchten zyn uit den ronden - langwerpig als 
een vogel-ey, van fubftantie als de voorige. Het bout is 
witachtig, met een kleene roodigbeid, grove draden en 
kammen, gelyk "t Eykenbout , weeker , ligter , en flegter 
dan ’t voorgaande , dog mede bequaam tot bet timmeren. - 
3. Dawan Puti of Dawan Gabba Gabba, werd voor 
"t wyfje gebouden; beeft de grootfte vlerken by de wortel, 
de Gier is vuyl-bruyn met graauw gemengt, de takken 
zyn dik, krom, en knoeftig , met een merkelyk en week 
pit van binnen, daar aan ftaan dunne, ftyve, groene, 
en wat geftreepte ryskens , zonder order, makende by den 
tak een plat kuyltje, alwaar men twee ronde blaadjes ziet, 
als ooren, aan de kanten wyd getant, en aan de buyten- 
zyde wat bol, als een fcbulp; aan de ryskens Baan de 
bladeren meeft 2. en 2. tegen malkanderen, aan zommige 
ook verwiffelt , op zo korte [leeltjes , als of zy gene bad- 
den, met 6. en 7. paren van zeer ongelyke lengte, want 
de voorfte zyn van 10. tot 13. duymen lang, ruym 4. 
breed , de middelfte zyn 5. en 6. lang „em 't dgterjfe paar 
zo kort en rond , dat "t pas 2. duymen lang is, en niet 
veel van de ooren verfchilt, aan de kanten zyn ze wyd 
getant, als een grove zaage, van onderen met veele pa- 
rallele en uitfiekende ribben, zonder eenige wolachtigbeid, 
nog aan bladeren, nog aan fieelen; van de blad-dragende 
ryskens ftaan maar 2. of 3. aan *t voorfte der takken, al- 
daar komen ook voort lange troffen, in weinige zyde ftee- 
len verdeelt , daar aan ’t bloeizel ftat, zynde veele wit- 
te knopjes, die zig vertonen in kleene kelkjes ; met cenige 
roodigbeid van binnen, voor niet met al afvallende , deze 
Jłaan geenzints in malkander gerolt , gelyk die van de 
eer fte zoorte, maar ftyf en uitgebreid , en aan ’t agterfte 
van den tros komen de regte vruchten voort, ryp zynde, 
in de grootte van groene Lan/]en , dikwils twee aan mal- 
kander vaft, van coleur caftanje-bruyn met ros gemengt, 
gelyk graauwe erweten. 
Onder 
