



VtBoek. XL.HoofJJt. AMBOINSCII KRUYDBOEK. 



Ob foliorum formarn qtiodammodo convenit cum 

 figuris % quae in hcrbariis inveniUntur , arboris San- 

 cuinis Draconis dittae, uti & Malayenfes mibi indica- 



% arborem hanc in Burneo & Sumatra crefcen- 



t 



Wegens de gedaante der bladeren beeft bet eenige cvef- 



eenkomllmetdefcbilderije , die men in de kruydboeken vind 



runt 



tern folia gerere longa & angufta inftar Pandani , de 



berigt bebben 



Cap 



mentionem fecimus , 



fmalle bladeren beeft 



e Ma ley ers my t 

 Sumatra waJTe 



hie autem in Amboina nunquam rubrum detegere 

 potui fuccum. 



In Rumpbii adpendice bac adduntur. 

 Uti rubra? fpeciei folium a Ternatenfibus habetur 



kunnen vinden. 



Cap. 40* gefprooken bebben * 

 oyt etnig rood zap daur aan 





nhang 



pro mendaci folio , (ic alba feu filveftris fpecies , qux geboud _ 



in Cerama Sole vocatur, apud Alphorenfes fignum eft ofte wilde zoort^dieop 



Gelyk bet bladt van de roode zoort by de Ternatanen 



<Utf«# 



veritatis ac pacis, fienim cum alio pagopacem inire 

 velint 5 cum quo antea inimicitiam excrcuere $ ra- 

 mum albs Sole fumunt, quern terras inponunt juxta 

 ilium pagum, cum quo amicitiam contraxerunt , ad- 

 dita porcellana patina, tanquam fignum certum , nul- 

 lum odium unquam cum illo exerciturum efTe , ad der gemaakt bebben 



rficere 



s . fed 



de Alpborezen een bewys van waarbeut en vrede , want 

 als ry met eenig dorp een vriendfebap willen aangaan y 

 met bet welk zy van te vooren in vyantfebap geweeji zyn j 

 zo nemen zy een tak van de witte Sole , welke zy in de 



. ^ r p ^ m ^ u^/:e zy de peis we- 



>en porceleine febotel daar by leg- 



datze geen vyandfebap meet 



aan deeze willen plegen * waar op deeze Negery 



illis in locis excrefcere finunt, quod facile hx plan- ve aan bare kant moet doen 9 en niemant mag deeze tak 



tae peragunt > fi enim ifta arbor non reiinquatur > fig- ken uittrekken , 



num effct, pacem non accipi. 





In Tabula Trigefima Quarta 







fig. I. Ramum exhibet Terminalis alba. 

 Fig. 2. Ramum fiftit Terminalis rubrce. 



op die plaatzen w 

 plant zeer ligt doet , want anders 



deeze boom niet ftaan en blyft * zoude bet een teken zyn f 

 dat men de vreede niet aanneemt. 



De Vter en Dertigfte That 



I j-'lMj 



Vertoont in de ceifte figuur een &k van de vritte Limietjlruik; 

 De tvvcede figuur wylt aan een tak van de roode zoort. 





CAPUT QJUADRAGESIMUM 



Terminalis anguftifolia. Cajufugg 



*, 



t 



XL. 



o o 



D 



T 



. 



D e fmalbladige Limtet -Jlruii. 



Krminalis anguftifolia filveftris penitus eft natu- 

 re , truncum gerens pedem craflum , qui non 

 eft firmus, fed conenvus, putridus, & magna 

 ex» parte cariofus , cujus cortex exterior eft cine- 

 reus & fifths , fub quo alter viridis & fuccofus re- 

 conditur. Ramos gerit raros, re&os, ae pollicem 

 craflbs, in articulos feu nodos divifos, qui deciduo- 



eft 



% 



Folia in ramorum fummo plura fimul dependent 

 deorfum inllexa, uti in Codiao anguftifotio, exramis 

 feftilia , funtque longa, angufta, crafllufcula , fed 

 flaccida, formam gerentia canalis pjani ,per longitu- 

 dinem fubtiliter venofa « ataue inferius protuberan- 



tia , ubi & nervus medius extenditur , a ieptendecim 

 ad viginti pollices longa, binos lata digitos, atque 

 contrita elegantem viridemque fuccum tundentia 



Flores ex longis excrr' 4 L: " 



cedente , hi vero long 



f( 



progerminant , longis ex tu- 



bis conftantes &. albi , externe parum virides & an- 

 gulofi, longiores prioribus; in fex angufta fcfe ape 



rientes petala , 



ti 



fmalbladige Te 



gantfeb wilt van 



aard 3 met een Jlam van een been dik 9 die niet maf* 

 Jiev j maar bol , wan , en een gedeelte vermolfemt 

 h buytenjte febors graauw en gefebeurt 9 en daar 

 onder een groene fappige : De takken zyn weynige 9 regt f 

 en een duyrn dik , in leden of trappen verdeelt , die de a/- 



is. 



wateragtig 



maken met een week wit bout , en een 



i 



bladeren bangen aan f t opperjle digt by maUan* 

 meejl nederlmarts gebogen , gelyk aan t fmalbto 

 'odiho , zonder Jlelen den tak omgevende 4 zy zyn 

 fmal , dikagtig , dogjlap , gefatzoeneert > als een 

 vlakkegeut * in dq lengtefyn geadert, met de rug na on* 

 der en ziende + alwaar de middel zenuwe een weynig uyt* 

 buy It j vanfeventien tot twintig duymen lang, twee vin> 

 gers breet > gewreven eenjehoon groen zap uitgevende. 



De bloemen komen voort aan lange trejjen , gelyk aan 

 ^ voorgaande , dog 



bloemen 



men 



ifig 



<f van buyte* 

 iv at groen en boekig 7 longer dan 't voorgaande , mede in 



illi au- fes Jmalle blaadjes bun openende 



tern in centro plurimis ftaminulis repleti.funt: Bac- <waarts gebogen ftaan > in de midden met veele witte draad' 



r» fnnf itrf nrinric faA mainrf s . fere inftar Cerafo- iei otpevrobt : de beJien zyn mede eehk als aan 't ^oriee* 



r , _,-_ ftar 



rum nigrorum , quarum quaedam funt rotundae , alias 

 parum compreffze , & bins fibi adcumbentes , exter- 

 ne virides , ac diu flavefcentes, dcin vero rubentes i 

 In rotundis durum reconditur ofliculum folitarium , 

 in geminis bina fibi funt adpofita , dimidios panes 

 referentia , fufca & fplendentia. 



Truncus aliquando cruris craffitiem obtinct , ac 

 licet femi fit cariofus , undique tamen muki virides" 

 ac luxuriantes ex ipfo excrefcunt furculi , interna 

 vero ipfius pars fungofa eft & herbacea uti in arundi- 



opgepropt ; de beJien zyn mede gelyk als aan 



ortge 



bykans als krieken y mtnmige ront 



m malkander gezet , buytm 

 ten laatflen wat rood wot* 



dog groter > 



wat gedrukt , c #* ~>* ***** * 



groen , en langen tyd geel 



dende. In de ronde leyt een barde fori of fteen , in de 



dubbelde twee tezen malkander als halve brootjes 9 bruyn 



en glad. 



lit* 



Jlam werd zomtyds tin dije dik 9 en al ijjebalf 



febeutj 



als aan "t zuyker 



febieten egter ter zyden veele groene 

 i bet binnenjle is meejl 



jeudigi 



riet. De wortelen zyn lang * onder de 



ne faccharifera: Ejus radices funt longse, fub terra aarde hruypende , als Calappus wortelen , buyten roodo* 



— - >. - . . ti g^ binnenwit , taay f zappig , grasagtigvanfmaak 



M orcpentes inftar iilarum C wm m 

 tes, interne albae, lentas • fuccofx, fap 



nei, fed 



Komen. Latine 

 Daunfuggi, J 



r> 



tjlifot 



Mai 



Amboinice in Hitoea 



in Toehoei 



Welluayt abbal , Belgice Wild JSgaJJi , in 

 Ltehu buce feu pilofum folium, & Oebat rambu* J 



tfeberp 



Naam. In 'r Latyn Terminalis anguftifolia. in *t 

 Maleyts Daun fugei. in 't J avaans Scm . Amboineesep 

 Hitbe Welluayc abbal. in 't Duits mild Ngaffi , op Tot* 



Had. en Oebat rambo, ?<*• 



V 



Ngajfi cotQtidi 



Lkus 



vuans Andon watu. Ternaats. Ngaffi cocod«Al 



L 



Plaau 



