TEE 
VII Bock VII Hooff. 
Cujus folia ac flores cum illis priorum conveniunt, 
hujus vero paulo majora funt, glabra, & ex nigro vi- 
yentia, ternata quoque, longisque petiolis infidentia, 
& ample diftantia. 
- Flores , uti dictum eft , quoad formam cum illis 
precedentium conveniunt , funt autem late rubri feu 
minii coloris , decem autem ipforum ftamina alba funt 
cum antheris nigris ; caliculus, cui flos infidet , virefcit, 
& inftar ferici fplendet. Ejus fructus nondum vidi, 
quum hic frutex raro obcurrat , atque unicum tantum ` 
obfervavi in Hitoea circa fluvium Wackabuli. 
Lobus hic litoralis in Hort. Malab. part. 8. fig. 36. 
defcribitur nomine Kaku Valli. Portugallice Faba Co- 
feira. Belgice groot Maagdekruyd. Amboinenfis vero 
planta non ita pilofa eft , ejusque virtutes Medicinales 
vide in H, Malab. |, e. 
Tabula Sexta 
Ramum exhibet plante, que: Lobus. Litoralis Rumphio dis 
citur, ac vera Phafeoli fpecies eft. 
OBSERVATIO. 
Hec eft Phafeolus Indicus, filiqua cartilaginea, rugofa, 
. füfca, duplici crifta finuofa donatus Cat. H. Amft. p.276. 
& Plukn. Almag. Bot. p.292. & Phafeolus Indicus filiqua 
majore pungente Commel, in notisvad H. Malab. & Fl. 
Malab. p. 53. ubi vide reliqua ; uti & in The/. Zeyl. p. 
191. ubi vocatur Phafeolus Indicus lobis villofis , pruritum’ , 
excicantibus. Muf. Zeyl. 60. 
eg 
CAP U-T-SEP-T IMU M. 
Fimis Gnemoniformis. Tai Gnemon. 
SN Ali. Gnemon filveftris quoque funis eft , tltra 
pedem vel crus craflus , cujus. inferior € lon- 
iffmus ftipes terre incumbens fepe magnis 
gyris ferpentis in modum , paucisque porro flagellis 
arbores adfcendit, que in ampla diftinéta funt geni- 
cula,undique protuberantia ut? in Gnemone arbore. 
Interftitia autem ex rotundo parum. compreffa funt, 
atque in plana parte fulco quoque notata. 
“runci cortex craffus eft, glaber, ficcus, viridis, 
& mufcofus , flagellorum fufcus. Folia in articulis bi- 
na fibi funt obpofita , rara & vaga, illis Gnemonis 
arboris fimilia, fed majora, craffa, glabra, ex nigro 
virentia, & fplendentia, illis Tapanawe fimilia , junio- 
rum octo & novem, vetuftorum fruticum fex & fep- 
tem pollices longa, binos & binos cum dimidio lata, 
fuperius latiffima, in obtufum apicem definentia , ip- 
forum vene transverfales fubtiles funt & arétx,uti in 
Caryophyllis , cunéteque in finum excurrunt , quicum 
oris paralelus eft. 
Fructus magis cum illis Gnemonñis conveniunt, quam 
reliquz hujus plante partes, funt autem plerumque 
majores, forma majorum glandium, fed cupula de- 
ftituuntur, tres digitos transverfales longi, tenuique 
obduéti carne, quz facile decidit , quum fit ficcus ac 
fragilis; tumque reftans fructus oblonga nux eft ejus- 
dem longitudinis, ultra digitum crafla, ab utraque 
acuminata parte , externe duro & fulcato putamine 
obdutta, in quo quatuordecim acuti fulci adparent 
per totum decurrentes fructum, atque inter tales bi- 
nos fülcos alii minores obfervantur , fed non eo usque 
excurrentes , coloris hepatici. 
. Sub hoc lignofo putamine oblongus locatur nucleus 
in rotundos definens fines, externé glaber & gilvus; 
interne albus, ficcus, & durus inftar Gnemonis, nu- 
ces hz carne fia obduéte raro confpiciuntur, quunt 
funes hi altiffimas adfcendant arbores , ubi tam diu de- 
pendent, donec exterior caro computruetit , tumque 
fulcati decidunt fructus, inque fupremo apice in bi- 
nas dehifcunt partes , ubi longus provenit furculus feu 
germen, quod in novam excrefcit arborem. 
Tom. 7. Ejus 
AMBOINSCH KRUYDBOEK. it 
Bladeren en bloemen zyn van maakzel als de voor- 
gaande , de bladeren zyn wel zoo groot , glad, en fwart- 
groen, 3. by malkanderen, op lange fleelen aan dezelve 
wyd van malkander ftaande. 
. De bloemen zyn, als gezegt , van maakzel als de vorige, 
ligt fcbarlaken of menie-rood , maar de 10. binnenfte 
draden zyn wit met [warte noppen. Het kelkje „daar de 
bloem in Haat, is groenachtig ‚en glimd als zatyn. De 
vruchten beb ik daar aan nog nooit gezien, want den ftok 
word weinig gevonden , en ik bebbe maar cen aange- 
troffen op Hitoe, omtrent de Rivier Wackahuli. 
Deze Lobus litoralis werd befchreven in Hort. Mas 
lab. part. 8. fig. 36. onder den naam van Kaku Vallis 
Op Portugeefch Faba Cofeira. In "t Neerduyts groot 
Maagdekruyd, doch de Amboinfche beeft zoo veel niet 
van de baayrtjes, en de Medicinale krachten daar van 
ziet loc, citi 
De zesde Plaat 
Vertoont een Tak van een Plant, welke de Strand-Peul van 
Rumpbius genaemt wert, en een regte zoort van Boonen ise 
AANMERKING. 
Dit is de Indifche Pbafeolus ofte Boon met een kraakbee- 
nige houwe, die ruyg, ros, en met een dubbelde bogtige 
kam omgeven is, in de Catal. van de Amflerd. tuyn p. 276. 
en van P/ukn. Almag. Botan. p. 292. En de Indifehe Boon 
met een groote ftekeride houwe van Commelin in de aan- 
tekening op de H. Malab. en de 77. Malab. p. 53. alwaar 
het overige ziet, als mede in de Tbefaur. Zeylan. p. 191. 
alwaar ze genaamt wert Zndifche Boon met ruyge houwen; 
die jeuken verwekken van het Muf. Zeyl, p. 60. 
— 
VH- HOOFDSTUK. 
De Gnemon-vormige Touwe-Struyk. 
Ali'Gnemon ir mede een woefte touw, ruym een 
been of dye dik werdende , met den onderfien en 
zeer aen ftam op de aarde leggende , dikwils met 
groote bogten als een Slang , en voorts met weinige rans 
ken de bomen oplopende; xy zyn in wyde leden werdeëld, 
die rondom uytbuylen , gelyk aan de Gnemon-boom. 
De tuffchen-plaatzen zyn uyt den ronden wat gedrukt, 
en aan de gedrukte zyde met een vlakke geute of voore. 
De fcbor[fe des flams is dik, effen , droog, groen, en 
mofchachtig , aan de ranken bruynachtig. De bladeren 
fiaan aan de leden 2. en 2. tegen malkanderen „met wei- 
nige en ydele paren, die van den boom Gnemon gelyk, 
doch grooter , dik, glad, [wart-groen ‚en glimmende, die 
van lapanawa gelyk , aan de jonge 8. en 9. aan de oude 
6. en 7. duymen lang, 2. en 23 breed ‚na voren toe breed, 
met een [Lompe [pits , bare dwers-aderen zyn fyn en digt, 
gelyk aan de Nagelbladeren „eyndigen baar ook alle t za- 
men in een foompje y bet welk mes de randen paraleel loopt, 
De vruchten gelyken meer na de Gnemon, dan de 
andere delen van deze plante ; doch zyn doorgaans grooter, 
in gedaante van groote Eekelen, doch zonder buysjes , 3. 
dwersvingers lang , met cen dun vleefch bekleed, bet 
welk ligt afvald , om dat bet droog en bryzelig is, endan 
blyft de refterende vrucht een lankwerpige note in dezelf- 
de lengte „en ruym een vinger dik, agter en voren toege- 
Jpitft , buyten met een barde en géribde fchale bedekt , 
waar aan men 14. fcherpen ribbe ziet, van bet eene eynd 
tot "t ander gaande , en tufJchen beyde noch enige kleen- 
dere, die met doorgaan , leververwig van coleur. 
Onder deze houtachtige fcbale leyd een langwerpige 
Korl met ronde boofden , van buyten effen en vaal, van 
binnen wit, droog „en bard gelyk Gnemon , deze nooten 
met baar vleefch omgeeven ziet men,zelden , om dat baare 
touwen bouge boomen oplopen, daar zy zoo lange bangens 
tot dat bet buyten[le uleefcb afgerodt is, als dan wallen 
de geribde vruchten om leeg, berften aan ’t voorfte eyn- 
de in tween, waar uyt een lange fcheute komt, die tot 
een nieuwen boom word. 
Ba Het 
