ge 
VII Boek. LXI. Hoofi/i. 
Última hujus funis pars cum recentibus ac teneris 
foliis contufa, & in aqua macerata capitis lavacro con- 
ducit, capillitii enim profluvium inpedit , atque effi- 
cit, ut longius excrefcat. Aliquando in hac planta 
inferiores ftipites cum parte quadam radicis odorati 
quodammodo funt, fi nempe 1n faxofis & fcopulofis 
provenerint locis. es 
Panambu Valli. Malab. Bracmanis Silona , Portu- 
gallis Rotao Falfo. Belgis wilde Rottang. in Hort. Ma- 
lab. part. 7. Fig. 53. defcriptum, eft Palmijuncus nd- 
fter levis. 
Tabula Quinquagefima Nona 
Ad Figuram Primam ramum exhibet Pa/mijunci Levis , qui 
eftPanambe H. Malab. part. 7.Tab.53..& Canna Indica, 
florida, baccifera, fru&u umbilicato, moriopyreno , flo- 
ribus racemofis Ray. Hifl. pi. tom. 3. p. 573. & Frutex 
Indicus, fcandens , folio Mendoni inftar in capreolam defi- 
nente, fru&u parvo coronato Plukn. Amalth. p. 101. 
Figura Secunda Plaritam fitit Canthariferam Rumpuio di- 
&am, cujus forma quam maxime ab illa Thef. Zeyl. T. 17. 
que Bandura ibi vocatur, eft diverfa, ita ut, quum utrz- 
que figure re vera fint genuine ;. varie hujus generis 
fpecies fine, dubio obcurtant; quod & ex Rumpuit 
teftimonio etiam comprobatur, quas. plantas hino gin con- 
junétas, diverfas jam habeo fpecies, atque hec cum illa : 
Pluknetii convenit, illa vero The/auri Zeylanici cum planta 
Grimmii & Breynii hocce autem genus jam /Vepenthes vo- 
catur auctore Breynio, & nunc etiam Linneo in H. Clif. 
$- 431. ubi vide reliqua, & in Thef. Zeyl. I. c. 
f.q Xie 
AMBOINSCH KRUYDBOER. ri 
Het tiyterfle eynde van dit touw met de jonge bladeren 
geftoten, en in water geweekt , dienen om bet hooft daar 
mede te waffchen , want zy beletten bet uytvallen des 
baayrs, en doen andere waffen. Men vind zomtyds aan 
dit gewas de onderfte ftelen met een gedeelte van de 
onderfie wortelen eenigzints welriekend , doch die moeten 
op fleenachtige en klippige plaatzen waffen.. . 
Panambu Valli. Malab. Braminees Silona; Portugeefcb 
Rotao Falfo. Neerduytfch wilde Rotting „in Hort Ma- 
lab. part. 7. fig. 53. befchreven , is ons bovenftaande 
Palmijuncus levis. 
De negen- en vyftig fle Plaat 
Wyft aan in de eerfte Figuur een Tak van de gladde Palmi- 
Juncus, welke is de Panambe van de H Malab.,7 deel 
Tab. 53. en de Indifche bloeyende, en vruchtdragende 
Canna, met een genavelde, eenzadige vrucht, en trosachti- 
ge bloemen van Ray. bif. pl. tom. 3. p. 373. en dé Indifché 
klimmende Struyk, met het blad van de Mendoni in een 
krulletje eindigende, met een kleyne gekroonde vrucht 
van Plukn. Amalth. p. 101. 
De tweede Figuur wylt aan een plant, het Kannetjes-kruyt 
van Rumpuius genaamt, welkers gedaante zeer veffchilt 
van die, welke in de Thef. Zeyl: T. 17. is afgebeeldt „welk 
aldaar Bandura genaamt wert, zo dat, wyl der beyder 
afbeeldingen zeer egt zyn , verfcheide zoorten van; dit 
geflagt moeten gevonden worden, het geen ook door het 
getuyge van Rumerius beveftigt wert, en die twee plan- 
ten eertyds -t 'zamengevoegd. nu voor byzondere zoorte 
. houde,en deze plant. met die van Pluknet overeenkomt, 
dog die van de Thef. Zeyl. met de plant van Grimmius en 
van Breyne. Dit geflagt wert hedendaags Nepenthes ge- 
naamt, daar van Aucteur zynde eerft de Hr. Breyne, en 
nu ook Linneus in de HO. p.431. alwaar het overige 
Siet, als mede in de Tiet. Zeyl, op de aangehaalde plaats; 
CAPUT SEXAGESIMUM 
ALE EMM us 
Cantbariforá: Daun Gundi. ` 
¡ori adfinis eft hae rara planta ; per quam natura 
“miro ludit modo, cui non fufficit.creaturas fuas , 
uti flumina, arbores, animalia , fimiliaque etfin- 
gere, & exprimere in Achatis, fed lubet quoque fpe- 
ciem fupelleétilis imitare , & plantam fimili modofor- 
mare, qua merito inter rariffimas Indie res numera- 
tur. i 
^ Dien adfinem efTe precedenti Rottang Oëtan , quum 
«um ejus foliis ac modo crefcendi conveniat , licet non 
agam vel folidam former funem, nec altitudinem 
excedat repentis herba. . Ejus truncus inferior digi- 
tum longus eft, lentus, & junceus, mox autem fefe 
dividit in laterales ramos , qui tam diu eriguntur , do- 
nec a fructibus deprimantur, quum prorepant , vicis 
masque arbores vel rupes adícendant. 
- -Ex lentis his.& nodofis ramis. folia progerminant 
-inordinata , feffilia , illis precedentis Rottang. Octan 
fimilia, feu inftar illorum Orchidis , palnam nempe 
vel fpichamam longa, in medio binos pollices lata , 
arum conniventia , & ad oras paulisper finuofa , 
juxta quas bin tresve fubtiles vene longitudinales 
decurrunt , per: medium vero firmus excurrit nervus, 
qui folium firmat, atque in una fpecie fufcus eft, quí: 
amas cenfetur, & cujus folia fepe. ferrugineis maculis 
funt adfperfa, in altera albus, que femina eft ; majo- 
ráque gerit folia ac cantharas. 
EPOR. Qus ; 
Nervus ifte medius in folii extremo quam longiffi- 
me extenditur, atque uti in priore planta quasdam 
format circinnas, fic in hac in longum excurrit fir- 
mumque filum ; quod prius fefe deorfum inflectic; 
dein introrfum verfus folium, ac dein quodammodo 
furfum, obt craffum format capitulum , ex hoc per 
"mirabilem ac fingularem -natur& dispofitionem fac- 
. culus excrefcit s femper erectus, vel parum inclinans, 
ex tenui & viridi pellicula conftru&us , quam natura- 
Jom. P, lifime 
LXL HOOFDSTUK. 
Yt de maag {chap van 't voorgaande, is mede deze 
U zeldzame plante, daar de natuur wonderlyk mede 
Jpeeld , die bet niet genoegzaam is van baar eygen 
fcbepzelen , als rivieren; bomen, gedierten €c. afbeeld- 
zels te leenen , en. drukken dezelve in de Agaten; maar 
bet luft baar ook een patroontje van ons buysraad te lee- 
nen ,.en een plante daar na te formeeren „dewelke met re- 
den onder de raarfte dingen van Indiën geteld word, — 
Tk zegge dat bet uyt de maag fcbap van de voorgaande 
Rottang Oëtan is, om dat bet im bladeren en wasdom 
dezelve nakomt.: Echter zet bet geen lank. of dicht touavs 
maar komt niet boven de maate van een kruypend kruyd. 
Zyn onderfte ftam is een vinger dik, taay, en biesachtig, 
maar verdeeld zig flrax in, venige zyde-takken, die 200 
lang overeynd ftaan , tot datze van de vruchten neer ge- 
drukt werden, Wänneerze aan *t kruypen raken, en dan 
de naafte bomen en klippen oploopen. : 
Uyt de taaye en geknopte takken komen de bladeren 
woort , zonder order of ftelen ,. die van de: voorgaande 
Rottang Oétan gelyk, of als die van Orchis „te weten 
een band of een [pan lank, in de midden twee duymen 
breed, wat toeluykende , en aan de kanten wat gefronft; 
langs dewelke twee of drie fubtiele aderen in de lengte 
loopen. Door de midden loopt een flyve zenuwe, die bet 
blad regt boud, in de eene zoorte bruyn, dewelke men 
voor bet manneken boud, en wiens bladeren ook dikwils 
met yur rudis Law gelprengt zyn „en aan betandere 
wit , "t welk bet wyfken zal zjn , grooter van bladeren 
en kannekens. . ; no $ ; E rage 
Gemelde zenuwe loopt buyten bet eynd van ’t blad verre 
uyt, en gelykze aan de voorgaánde' plante eenige krullen 
maakt , zoo wordze bier tot eén lange ftyve draad, die 
zig eerft onderwaarts kromt daar. na inwaarts na bet 
blad toe „en weder eenigzints opwaarts , daar zy een dik 
boofdeken gewind , bier uyt word door een zonderlyke en 
wonderlyke befchikkinge der matuure een faxken, altyd 
overeynd flaande, of een weinig bellende, van een dun 
en d nn velleken gemaakt , en zeer eygentlyk Di. 
r e 
