VIM Bock. LXXXIV Hoofif. 
Nomen. Latine Arum ZEgyptium , & Caladium fati- 
eum. Malaice Kelady. Javanice Tallas. Baleyice 
Kelady. Maccaflarice Kelady, & Alady. Ternatice 
Bete. Amboinice Inan, & Ina, cum adjectis cognomi- 
nibus. Bandice Kedu. Sinice Ou. Malabarice Tsjambin 
„Nunc autem pro viribus determinabo, & dirimam 
diuturnam litem, & difputationem , quas Botanici in- 
ter fefe exercuerunt de hifce quatuor herbis, feu no- 
minibus, de Colocafia nempe , Aro A£gyptio , Faba 
Mgyptia, & Loto /Egyptia, que adeo inter fefe con- 
fake funt, ut in plurimis Herbariis una pro alia fuma- 
tur. Primo itaque dico; differentiam effe inter Colo- 
cafiam Veterum, & Colocafiam Neotericorum, ex Dio- 
feoride enim lib. 2. cap. 99. & Plinio libr. 21. cap. 15: 
adparet, Colocafíam Veterum fuiffe radicem Fabe Æ- 
yptie , contra in ea fum fententia cum neotericis 
Slufio, Profpero Alpino, & Bellonio, qui nobis often- 
dunt, Colocafiam modernam nihil aliud effe hoc Aro Æ- 
gyptio, qui inter alia dicunt, hodie etiam in Egypto 
Culcas vocari, uti apud Occidentales thiopes in Bar- 
paria, & Hifpania Acolcas , licet Clufius teltetur, 
Hifpanos veros hoc quoque vocare Manto de Nueftra 
Senbora, & Africanos fervos-in Portugallia male In» 
bame , feu" Injame , quod. nomen eft commune omni- 
um edulium radicum, quales hifce in terris Oebis , feu 
* Faba ZEgyptia diverfa eft planta ab Aro /Egyptio 
ac nihil aliud quam Nympbea Indice majoris fpecies, 
feu Taratti infra libr. 11. defcripte. Lotus Atgyptia 
eft Nympbea minor eodem libro obcurrens. Hecau- 
tem fupereft difficultas, fi Arum noftrum ZEgyptium 
veteribus /Egyptiis quoque notum fuerit, uti id pro- 
babile eft, quo nomine hoc defcripferint, ad que nil 
refpondere poffum , nifi quod utrasque hafce plantas 
forte ob foliorum convenientiam , & fimilitudinem 
unas easdemque habuerint, licet una in aquis, alte- 
rà in terra crefcat, forte etiam utriusque radices Co-' 
bocafiam vocarunt. tra Kap? 
` Primum vix éredibile eft; quum Diofcorides fuerit. 
vir, qui cum Romanorum exercitibus . tum ip- 
fam permeaverit, videtur tamen hzc confufio in.po- 
fteriora perduraffe tempora. Ita ut majore jure mi- 
tari quis fefe debeat Profperum Alpinum, qui utras- 
que hafce plantas in Æ, ypto vidit; non tamen iftum 
obfervafle errorem, fed tefe tantum miratur, Dio- 
fcoridem Fabe fue ZEgyptie femina, & flores adfcri- 
bere, ejusque camen radicem vocare Colocafiam , li- 
cet non dicat , binas diverfaseffe plantas, quod facile 
otuiffet addere, certum enim eft, tam antiquis 
quam hifce temporibus Fabam ZEgyptiam non majo- 
rem produxiffi bulbum ad radicem ovo gallinaceo, 
que potiffimum arundinacea, & prorepens eft, con- 
tra Arum ZEgyptiumingentem, & edulem profert bul- 
bum loco radicis, ac nunquam, vel raro admodum 
flores fructusque. Licet jam fibi fint quam fimillime 
bæ planté, mox tamen differentia detegi poteft, u- 
ñam nunquam in terra, alteramque nunquam in aqua 
crefcere, excepto fubfequenti Aro aquatico , quod 
non edule ef, : 
` Vidétur tamen Carol. Clufius- rarior. plant. libr. 4. 
cap. 50; hifce plantis nolle dare nomen Ari Ægyptii, 
forte ipfi obftat, Colocafíam omni tempore fuifle radi- 
cem edulem, quod ipfi non credibile videtur de Aro, 
ipfi autem edules Ari fpecies non note fuere, qua- 
"fupra defcripfimus unam , ac brevi poft alias 
plures enarrabimus. Omni autem modo convenit, 
afiam modernām ad Ari fpecies reduci, quod de- 
Clarat ejus fructus, quem aliquando profert, nullo 
autem modo Nympbee fpecies ,*unde tum fponte 
ceffant fepius jam memorata confufiones, 
Locus. Uti nomen declarat, fic hujus Ari fpecies, 
feu vera Colocafia nullibi adeo nota, & culta fuit, 
quam in Egypto , uti Bellonius , & Alpinus id teltantur, 
in hunc usque diem nullum effe rufticum tam vilem, 
Qui non tota arva hifce bulbis confita habeat, ut quo- 
tannis familiam fuam fuftentet hifce radicibus, uti a- 
pud nos cum Rapis fit. 
Tom. V. Clufius 
AMBOINSCH KRUYDBOEK. 31:5 
Naam. Jn * Latyn Arum /Egyptium , of Caladium 
fativum. In ’t Maleits Kelady. ` Je Favaans Tallas. 
In” Baleits Kelady. In?t Maccaffaars Kelady, en A- 
lady. In ’t Ternataans Bete. In’t Amboins nan, en 
Ina, met de gecomponeerde woorden. In’t Bandanees Kedu 
Int Sinees Ou. In” Malabaars Tsjambu. 
Nu zal ik na myn vermogen afkappen den làngduuri- 
gen twift , en verwerring , die onder de Herbarifien ge- 
weeft zyn , over deze vier kruiden , of vier namen, te 
weten Colocafia, Arum JEgyptium , Faba Algyptia, 
en Lotus JEgyptia, dewelke in zulke confufie geradkt 
zyn, dat men in de meefte Kruidboeken het eene voor het 
ander neemt. lk zegge dan voor eerft, dat men een on- 
derfcheid moet maken tuffcben Colocafiam Veterum , en 
Colocafiam Neotericorum , want uit Diofcorides Lib. 
2. Cap. 99. en Plin. Lib. 21. Cap. 15. blykt, dat Co- 
locafia Veterum géweeft zy de wortel van de Faba Æ- 
gyptia. Daarentegen boude ik bet volkomentlyk met de 
nieuwe Onderzoekers de Heeren Clufius, Prosper Al- 
pinus, en Bellonius, die ons aanwyzen, dat de Coloca- 
fia Moderna, anders niet en zy dan dit Arum JEgyp* 
tium, onder anderen tot een bewys bybrengende , dat bet 
noch bedensdaags in Ægypten Culcas heete , gelyk by de 
Wefterfche Mooren in Barbaryen, en Spanjen Alcolcas, 
hoewel Clufius getuigd, dat het de natureele Spanjaards 
ook noemen Manto de nueftra Senhora, en de Afrikaan- 
Je Slaven in Portugal kwalyk Inhame of Injame , bet 
welk een gemeene naam is van alle eetbare wortelen, ge- 
lyk bier te lande de Oebis zyn. 
Faba Ægyptia is een verfebillend gewas van Arum 
JEgyptium;, en anders niet, of immers een zoorte van 
Nymphea Indica Major, of Taratti, bier na Libr. 1x 
befchreeven, Lotus Ægyptia is de Nymphea Minor, 
in 't zelfde boek befcbreeven. Hier blyft nu de fwarigbeit 
over, indien ons Arum gyptium, de oude Ægypte- 
naars mede ts bekend gen > gelyk waarfchynelyk is ; 
met wat namen dat xy bet zelve be/cbreeven hebben, bier 
op kan ik niet anders antwoorden , dan te giffen, dat zy 
die beide kruiden wegens gelykbeit der bladeren voor een 
én dezelfde plante aangezien bebben , boewel de eene in't 
water , en de andere op 't drooge land waft, of mogelyk 
hebben zy de wortel zoo wel wan de eene als de andere 
Colocafiam genoemd, > s 
Het.eerfte kan men kwalyk gelooven oan Diofcorides , 
een man , die met de Romeinftbe beirlegers Ægypten 
zelfs doorrieft beeft , bet febynd egter, dat deze confufie 
al tot in de laate tyden geduurd beeft. Zoodat men met 
meerder reedem zich verwonderen moet over, Profper Al- 
pinus , die beide planten in Ægypten gezien , en egter 
bet voornoemde abuis niet aangemerkt heeft, maar zich 
flegts over den zelven Diofcorides verwonderd , dat by 
zyne Faba Algyptia zaden en bloemen toefchryft , en 
egter de wortel Colocafiam noemd , zonder eens aan te 
wyzen, dat bet twee verfcheide planten zyn , bet welk 
bem gemakkelyk om te doen was, «vant bet is zeker, dat 
zoo wel in oude als deze tyden de Faba Ægyptia geen 
groter bol aan de wortel gebad beeft dan een boender ey; 
en voor ^t meeftendeel rietagtig en kruipend, daar en tè- 
gen bet Arum JEgyptium beeft een grooten eetbaren bol 
in plaats van de wortel , nooit of zelden bloemen en vruch« 
ten. Zy mogen dan malkanderen zoo gelyk zyn als zy 
willen, zoo kan men ftraks bet onderfcheid daar aan mer- 
ken, dat bet eene nooit op * drooge land , en "t ander 
nooit in °t water groeid, bebalven de volgende waterzoor~ 
te van Aron, dewelke niet eetbaar is. 
Het febynd egter , dat Carol. Clufius rarior. plant. 
Libr. 4. Cap. yo. deze plante de naam van Arum Algypa 
tium niet geern wil geven, mifJcbien zich daar aan fio- 
tende, dat Colocafia ten allen tyden een eetbare wortel 
is geweeft , bet welk van geen Arum bem gelooflyk is; 
doch bem zyn de eetbare zoorten van Arum niet bekend 
eweeft, gelyk wy eene bier boven befchreven bebben ‚en 
dort bier na noch meer aantoonen zullen, Het is in alle 
manieren raadzamer , dat men de Colocafiam Moder- 
nam onder de zoorten van Arum brenge, uitwyzende de 
vruchten , die zy ge voortbrengt , doch geenzins onder 
de zoorten van Nymphza , vervallende dan daar door 
meergemelde confufie. 
Plaats. Gelyk de naam redu a » 200 ís dit geflacht 
qan Arum of de opregte Colocafia nieuwers zoo bekend 
en gecultiveerd geweeft als in Ægypten , gelyk Bellos 
nius en Alpinus getuigen , dat tot beden toe niet een 
boer zoo gering zy, die niet gebeele akkers daar van vol 
bebbe , en zyn buis jaarlyks verziet met een voorraad van 
deze wortelen, gelyk wy met de Rapen doen, 
Rr 2 lufius 
