IX Bock. XLII Hoff. AMBOINSCH KRUYDBOEK. 407 
CAPUT QUADRAGESIMUM 
Ce Nee Di Le 
Petola Ular. 
Ecunda Petole fpecies tam afferculis inponitur, 
quam arbores, aliosque adfcendit frutices, quum 
luxuriofius videtur crefcere , quam fi adferculis 
incumbat, minora gerit flagella, nec tam ample fefe 
extendit, Foliofi petioli, ac füperiora flagella qua- 
dragona funt, vagisque pilis hirta. 
Petola Anguina. 
Folia ejus breviora funt, quam in priore Petola, 
almam longa, & lata, nec tam profunde diffe&a , in 
quinque tamen, velfeptem angulos diftinéta , quorum 
tres priores perfectas conftituunt lacinias, unde & 
cum illis Camolenge melius conveniunt, ad oras ob- 
fcure dentata, ac mollibus obfita fpinis, ad tactum 
rugofa, & flavefcentia; Ad quemvis angulum nervus 
excurrit, qui tamen non omnes ad petiolum concur- 
runt, atque hic ad ortum prope flagella finum format, 
ex cujus ala directe obponitur clavicula, alii brevio- 
ri infidens pedunculo, ubi & capitula quadam palli- 
de virentia excrefcunt, primum retrorfum incurvata, 
dein longioribus infidentia pedunculis, qui fefe erigunt, 
floresque emittunt albos, longo tubo donatos, mino- 
resque quam in ullis Cucumeribus, vix Jafmini flo- 
ris magnitudinem habentes, Atque hi ex quinque al- 
bis componuntur petalis, que ad oras alba gerunt fi- 
la, ita ut barbata quafi fint, ac maxime ad fuperio- 
rem ipforum partem, ubi & parum circinnata funt. 
In ipforum centro cavus erigitur tubus, in quo par- 
vum confpicitur piftillum , feu ftilus, qui in fruétum 
excrefcit contra morem vulgaris Petolz. 
Fructus ejus multo longior, ac tenuior eft Cucu- 
mere priore , tres, actres cum dimidio pedes longus, 
rotundus, nunquam rectus, fed miris gyris inflexus 
inftar anguis erecti, vel uti Ubi Ular, ejusdemque 
craffitiei, qui binos nempe digitos craffus c(t, exter: 
ne ex cinereo viridis, & alba confperfus farina, 
quumque adolefcit , fammopere rubet , tenui , ac char- 
tacea quafi obduétus pellicula , que facile diffringitur. 
Caro in viridi albicat, & fuccofa eft, nec tam aquo- 
fa, quam in vulgari, ac folidior. In penitus maturo 
fru&u, quum cortex dehifeit, ficca, & fibrofa con- 
fpicitur medulla, uti in priore, atque in hac majora 
femina non nigra, fed lignea quafi, vel grifea , & 
ad oras denticulata. Tota hzc planta, ac maxime 
fructus, gravem , ac tetrum fere fundit odorem, qui 
diu manibus adhaeret, quum tractetur , .faporemque 
fimul habet amarum. 
Nomen. Latine Petola Anguina, feu Cucumis An- 
guinus Indicus. Malaice Petola Ular, ob Anguifor- 
mem fructuum figuram , uti fupra eandem ob ratio- 
nem Ubi Ular vocatur. i 
` Locus, Hec rara fpecies eft in Amboina, magis- 
que permittitur arbores adfcendere, quam ut affercu- 
lis inponatur, uti & minorem requirit culturam prio- 
re, ac raros profert fructus. 
Ujus. Licet hzc planta fit foetida „ olus tamen pre- 
bet gratum , fi teneri, ac femi maturi ejus fumantur 
fructus, non ultra pedem , vel ulnam longi, grifea- 
que medulla detergeatur, fructusque in frufta fcin- 
dantur, & coquantur, & uti in priore fpecie prima 
abjicitur aqua, que amara eft; Atque hinc teneri e- 
ligendi funt, quum putamen facillime lignofam ad- 
guirit fubftantiam , cocti autem perdunt ingratum 
itum odorem, ac faporem. 
Tabula Centefima Quadragefima Oclava 
Petolam exhibet Anguinam, que Cucumis fructu filiquam 
mentiente vocari poteft, cujus nullam apud auctores inve- 
ni mentionem. 
CAPUT 
XLI HOOFDSTUK. 
De Slang formige Petola. 
D; tweede zoorte van Petola werd zoo welop latten 
geleidt , als gelaten om andere bomen, en Ruigten 
op te loopen, waar op zy fchynt beter tier te beb. 
ben dan op latten, het beeft mindere ranken, en breidt 
zig zoo verre niet uit. De bladdragende fielen , en 
Her ranken zyn wat vierkantig, en met ydele baairen 
ezet. 
De bladeren zyn korter dan aan de voorige Petola, 
een band lang, en breed , zoo diep niet gekloven, egter 
in vyf , of zeven boeken verdeelt , waar van de drie voor- 
Jte formeele lappen maken , dies met die van Camolen- 
ga beter overeenkomende, aan de kanten donker gezaagt, 
en met weeke fpitzen bezet: wat ruig in "t aantaften, en 
bleek, of geel-groen, na ieder boek loopt een zenuwe, de 
welke niet juift by den fteel te zamen floot, en de fteel 
beeft by zynen oorfpronk aan den ranken een bogt, uit 
zynen Jchoot na de overzyde de Clawieren zittende op een 
anderen korteren fteel, komen eenige ligt-groene knoppen 
voort , eerfl agterwaards gekromt, daar na langere fte- 
len verkrygende, regtenze baar op , en brengen witte lang- 
balfige bloemen voort, kleinder dan aan eenige Comcom- 
mers , fcbaars zoo groot als een Fasmyne, Uit vyf wit- 
te blaadjes gemaakt , dewelke aan haare randen met wit- 
te draadjens , of baardjens bezet zyn, dog na vooren toe 
wel de meefte, daar zy ook wat A Jlaan, in de 
midden is een bolle pyp, daar in men ook een klein pilaar- 
tje ziet, waar uit de vrucht wert tegens de manier 
van de gemeene Petola. 
De vrucht is een veel langer , en dunder Comcommer 
dan de voorige , drie en drie eneen half voet lank, rond, 
nooit regt , maar met wonderlyke bogten door malkanderen 
Sne", gelyk een opge/chote flange, of gelyk de Ubi 
lar, van de Zelve dikte , te weten twee vingers, 
van buiten grys-groen, met een witagtig meel bedekt, 
welk afgefbreeken zynde, werdenze groen met «veini- 
ge witagtige plekken; in baar ouderdom vuur-rood , met 
een dunne papiere fchelle , die ligt in flukken breekt, 
Het vlees in de groene is avitagtig , en zappig , zoo was 
teragtig niet als aan de gemeene, en maffyver. In 
de geheel rype, als de fchelle berft , zoo ziet men bet 
drooge , en baairige merg gelyk aan de voorige, en daar 
in grootere zaden , niet zwart , maar boutagtig , of grauw, 
en aan de kanten gekertelt. Dit gebeele gewas , zonder- 
ling de vruchten bebben een zwaren , en fcbier ftin- 
kerden reuk, die lange aan de banden blyft, als men ze 
handelt , ook een bitteragtige fmaak. 
Naam. In ’t Latyn Petola Anguina , of Cucumis 
Anguinus Indicus. Jn ’t Maleyts Petola Ular na de 
flangeformige gedaante der vruchten, gelyk boven om de- 
zelve reden de Oebi Oelar genaamt is, 
Plaats. Dit is een rare zoorte in Amboina , en men laat- 
ze meer de bomen oplopen dan op latten, gelykze ook min- 
der Queeking vereifcht dan de voorige , ook weinige vruch- 
ten draagt. 
EE Niettegenftaande dit een ftinkend gewas is, 
zo geeft bet nogtans een welfmakend moes, als men de 
jonge, en balfrype vruchten neemt , nog niet boven een 
voet , of elle lang, bet grys meel als dan affirykt , in 
flukken fnydt , en kookt, als bet voorige , weg /mytende 
bet eerfte water, daar de bitterbeit in [9n en moet- 
ze daarom jonk neemen, om dat de fcbale zeer ligt bout- 
agtig wort, de gekookte nu beeft gants geen viesagtige 
reuk nog fmaak. 
De Hondert acht en veertig fle Plaat 
Vertoont de Slangformige Petola, welke de Comcommer 
met een vrucht, een houwe vaneen Boon verbeeldende 
genaamt mag werden, en waar van ik by geen Schryver 
eenig gewag gemaakt heb gevonden. 
XLIV. 
