408 HERBARII AMBOINENSIS Liber IX. cap. XLly 
CAPUT QUADRAGESIMUM 
QUARTUM. 
Petola Bengalenfts. 
Ertia Petole fpecies exotica eft, in Amboina pa- 
rum nota, planta eft uti aliarum Petolarum, 
fed plerumque minor, tam ejus flagella, quam 
folia, ac flores. 
Folia ejus tenuia funt, & rugofa, fex pollices lon- 
ga, tres lata, inque tres notabiles angulos dittinéta , 
ubi ad quamvis auriculam minor adítat, ita ut quin- 
que nervi ad petiolum concurrant, ubi & finum for- 
mant, qui major eít dimidio circulo, ad oras folia 
hac ample dentata funt, odoris fortis, & faporis a- 
mari. 
Flores flavefcunt, ex quinque cordiformibus peta- 
lis conftantes, que glabriora funt, quam in vulgari 
Petola. 
Fructus palmam longus eft, ab utraque acuminatus 
parte, fructibus Papari fimillimus , feu paulo major, 
inferius anguftiffimus, fuperius cito anguftatus in bre- 
vem, & durum apicem coronatum quafi, externe 
diftinétus eft per longitudinem in novem, vel decem 
notabilia, & protuberantia dorfa, quorum interftitia 
ertexta funt venulis transverfalibus, per quas totus 
ructus rugofus quafi eft. Atque hic cito durum, & 
lignofum format putamen, primo aurantium , vel 
igneum quafi, ac tandem lignei coloris, tumque inter- 
na fübftantia degenerata eft in fpongiofam, & fibro- 
fam maffam , quz tam lenta eft , ut vix diftrahi 
poflit, femina funt inftar illorum Battece, fed mino- 
ra, nigra, & parum contracta; non afferculis inponi- 
tur hzc planta, fed permittitur fepes, & frutices 
percurrere. i 
Nomen. Latine Petola Bengalenfis. Malaice Djingi, 
& Petola Bengala, primum nomen ipfi inpofitum eft 
ab aurantio colore, quem Malaienfes Djingi , feu 
Djinka vocant, feu uti alii volunt Tjingi, quod ni- 
gros denotat Mauros, acfi diceretur Petola Ætbiopi- 
ca: alterum nomen ipfi datum eft, quum a Bengalen- 
fibus maxime colatur, & uti dicitur ab hac natione 
rimum ex ipforum patria deducta Bataviam , & inde 
in hafce infulas. Portugallice Petola Ri/ca. 
Ujus. Hi fru&us non nifi teneri adhibendi funt, 
SECH nempe femi maturi fere funt, quorum acuta 
orfa parum abfcinduntur, ac porro coquuntur inftar 
aliarum Petolarum, quam primum vero incipiunt ru- 
bere, & lignofi effe, ad cibum non amplius valent. 
Bengalenfes tantam addunt Piperis aliorumque aroma- 
tum copiam, ut os fere exurant, quod ipfis falubre 
cenfetur. 
Picinna Hort. Malab, tom. 8. cap. 7. defcripta, forma 
cum priore convenit, ac Portugallice vocatur Patola, 
quum vero ibi fruêtui ifti adfcribatur amarus fapor, 
& naufeofa qualitas, hinc anceps fum, quid proprie 
intelligatur, five hoc Djingi , feu præcedens Petola 
Ular. 
Dyingi. 
4 
Tabula Centefima Quadragefima Nona 
Petolam exhibet Bengalenfem, qui eft Cucumis Malabaricus 
filveftris, fructu ftriato, amaro Commel. in not. ad H. Ma- 
dab. part &. Tab. 7. ac forte Cucumis Indicus, ftriatus, 
operculo donatus, corticofo putamine tectus Plukn. Al- 
mag. p. 123. & Phyt. Tab. 172. Fig. 1. 
XLIV. HOOFDSTUK 
De Bengaalfche Petola, 
E derde zoort van Petola is vree 
boina nog weinig bekent , bet Ces oi P ie 
re Petola , dog doorgaans Kleinder , zoo H P 
a als m > en bloemen. : DS 
e bladeren zyn dun en ruig , zes dui 
breed , in drie merkelyke RA cadet alt "a 
teder bil, nog een kleinder komt, zoo dat daar A x 
ben by den fieel zamen floten, alwaar zy ook Be = 
zem maken, grooter dan een balve Cirkel, aan 1 le 
ten wyt getant, flerk , en bitter van reuk. "n 
De bloemen zyn ligt-geel , van vyf bertformi 
T 1 ge blaad- 
Bä die wat gladder zyn als aan de gemeene 
De vrucht is een band lang, agter en vo 
Jpitft, de vruchten van de Papar zeer PG 
grooter , agter op °t finalfte , vooren Jcbielyk toelopende in 
een korte, en barde /pitze als een kroontje, van buiten 
ifje verdeelt langs been in negen, of tien flerke, en uit. 
Jiekende ruggens, en de tuffen plaatzen zyn uitgeweven 
met diverfe ribbekens , die de gebeele vrucht rimpelig ma- 
ken. Zy gewint baaflig een barde boutagtige fchaal 
eer fd oranje - geel, of vuur-rood, ten laaften bout - ver. 
wig van koleur , zynde als dan bet binnenfte vleefcb 
verandert in een fpongieufe, en dradige fub[lantie , zoo 
taay „dat men ze qualyk van malkander kan trekken, de 
zaad-korrels zynals die van Batteca, dog kleinder , zwart 
en wat gerimpelt. Men leidtze niet op latten , maar laat- 
ze langs de beggens en op ruigten lopen. ` 
Naam. In’t Latyn Petola Bengalenfis. In "t Maleyts 
Djingi, en Petola Bengala, de eerfle naam komt van de 
oranje-coleur , dewelke de Maleiers Djingi of Djinka 
noemen, of zoo anderen willen "ljingi , °t welk zwarte 
mooren beduit, als of men , ZEtbiopifcbe Petola zeide; 
den anderen om dat ze van de Bengalers meeft geoeffent 
wert, ook zoo men zegt door de zelve natie eerftelyk uit 
baar land na Batavia, en van daar in deze Eilanden ge- 
bragt is. In "t Portugees Petola Risca. 
ebruik. Men moet deze vruchten gebeel jong neemen, 
wanneerze niet meer dan balf waffen zyn , /nyden de 
Jcberpe ruggens wat af, en kookenze voorts gelyk andere 
Petola, maar zoo dra zy beginnen rood, en boutachtig 
te werden, dienenze tot de koft niet meer. De Bengalers 
doen daar zoo veel Peper, en beete fpeceryen by, dat zy 
E in de mond branden, ?t welk zy voor gezont bou- 
en. 
Picinna Hort. Malab. tom. 8. cap. 7. komt in ge- 
daante met de voorgaande overeen, en draagt in °t Por- 
tugees den naam van Patola; doch vermits aldaar die 
vrucht een bitteren [maak , en walgachtige eigenfchap 
sped toegeftbreeuen , 200 See ik in twyffel, wat daar 
ede gemeent werd, of deze Djingi 
ek iia > Of deze Djingi , of de voorfcbreeven 
De Hondert negen en veertig fle Plaat 
Vertoont de Bengaalfche Petola, welke is de Malabaarfche 
wilde Comcommer, met een geftreepte bittere vrucht van 
Commelin in de aanteekeninge op het achtfle deel van de 
H. Malab. Tab. 7. en mogelyk de Indifche , geftreepte 
Comcommer, met een dekzel verfiert, en een fchorsag- 
tige fchmal van Plukn. Almag. p. 123. en Phyt. Tab. 17% 
JT Lo 
