48 HERBARIIAMBOINENSIS Liber IX. cap, Lv; 
0:55 EM VAL 20, 
Mira hzc planta Arachis vocatur in H. Cliff. 5.353. eftque 
Arachis Hypopaios Americanus, Ray iff. p. 919. & Ara- 
chidna quadrifolia, villofa, flore luteo Plum. Gen. 49. 
Arachidna utriusque Indi: tetraphylla Par, Bat. Pr. p. 314. 
& Sloan. Cat. pl. Jam. p. 72. qui plures habet auctores ac 
denominationes. Lupinus quadrifolius exoticus &c. Bari rar. 
pl. Tab. 1215. & Sena tetraphylla , feu Abfi congener hir- 
futa &c. Plukn. Almag. p. 341. & Phyt. Tab. 60. Fig. 2. &c. 
AANMERKING, 
Deze wonderlyke plant werd Arachis genaamt ; 
Cliff. p. 353. en is de Americaanze EA OMM os KE H, 
Ray bifl. pag. 919. en de ruige vierblaadige Arachidna ders 
een geele bloem van Plum. Gen. 49. en Arachidna Gon Sch 
de Indien met vier bladeren van de Prodr. van het CG E e 
P. 314. en Sloan. Cat. pl. Fam. p. 72. die meer Schryvers at. 
benamingen heeft, en de vreemde vierblaadige Lupein SCH 
van Barl. rar. pl. Tab. 1215. en de vierblaadige Sena A 
de naaftkomende aan de Abfus ruig &c. van P/ukn dl Wé 
Pe 341. en de Phyt. Tab. 60. Fig. 2. Kc. ECT 
CAPUT QUINQUAGESIMUM 
OU LNT uM. 
Convolvulus levis Indicus major. 
Haylale. 
Onvolvuli levis in India multe obcurrunt fpecies, 
quarum fubfequentes hic in Amboina obfervavi- 
mus , quas: dividimus in majores, & minores, 
cuique autem fuum tribuemus caput. Major iterum 
fubdividitur in albam, & rubram. 
Primo Haylale alba longiffima profert , rotunda, 
lenta, & glabra flagella, ubique fefe, & ad quasvis 
circumvolventiares, vel multis etiam circinnis, & gy- 
. ris fupra herbas prorepunt, fed nullas gerunr clavi- 
culas. Folia folitaria locantur, & ample diftant, lon- 
is, ac rotundis infidentia petiolis, qui prope ortum 
emel, vel bis inflexi funt. 
Folia hæc funt magna, fubrotunda, ac fere cordi- 
formia, fed non fulcata, at plano apice donata, fep- 
tem, & novem pollices longa, ejusdemque latitudi- 
nis, fuperius brevi apice ornata, glabra, viridia, & 
flaccida. Petiolus fubtus inmittitur ad binorum cir- 
citer pollicum diftantiam ab inferiore ora, ibidemque 
dividitur in quinque magnos nervos, atque hi iterum 
in alios minores, ita ut quindecim, ac feptemdecim 
obliqui longitudinales tales confpiciantur , finibus in- 
flexi, & in arcus concurrentes, foliumque ipfum fu- 
perius foveolam habet eo loci, ubi petiolus locatur. 
Duivis tioli pallide virent, fed vene foliorumque 
nervi rubent. 
Ex foliorum alis alii excrefcunt pedunculi, in fu- 
periore parte fefe dividentes in tres quatuorve alios 
minores, atque horum quivis iterum in binos tresve 
minores, quorum quivis amplum fuftinet, & acumi- 
natum caput, fqualide virens, & humidum. Ex hoc 
ingens excrefcit flos, albus, & campanulatus, fuper- 
ne flaccidiffimus , inferne firmus, & ventricofus qua- 
fi, calici infidens ex quinque magnis fquamis compo- 
fito, qui arcte flori adcumbit. Intus quinque locan- 
tur recta ftamina, flavas, & farinaceas gerentia anthe- 
ras, ac praterea fextumilongius, ftilum exhibens, fu» 
perius bifidum , qui poft floris lapfum ejus bafi infixus 
manet. 
Ad horum capitulorum ortum in 'majori nempe 
edunculo bina aliquando confpiciuntur folia , aliis 
ipitis fimilia, fed minora, Poft floris lapfum craffe 
ifte fquamz iterum fefe contrahunt, fex, vel feptem 
nümero, ac rotundum formant globulum , femper 
fere humidum, & concavum, ex craffis fquamis fibi 
incumbentibus compofitum inítar Cepe, fed he non 
aréte claufz funt. In harum medio fructus formatur, 
paulo major globulo luforio, qui fuperius coronatur 
apice duro, ac brevi, ex rotundo quadragonus, in 
tot quoque dehifcens partes. 
Quum hic maturus eft, ex nigro cinereus eft, vel 
fumeus, intusque continet medullam albam , ficcam- 
que, & flavefcentem, faporis inftar Piforum , quz pro- 
prie officula funt feminalia, que terram tangentia fa- 
cile progerminant. Ex fauciatis flagellis copiofus ef- 
fluit, tenuis, ac ferofus liquor lacteus, vifcofus ad- 
modum, nec acer. 
i Hic 
LV. HOOFDSTUK. 
De groote Indifche gladde inde. 
E gladde winde beeft in Indien veel zoorten > Waar 
van Wy de volgende bier in Amboina aangemerkt 
hebben, die wy verdeelen in groote, en kleine, zul 
lende ider zyn byzonder Cap. geeven. De groote is on- 
derdeelt in witte en roode. 
De eerfte witte Haylale gewind zeer lange , ronde , 
taaje, en gladde ranken, die ¡zig over al om Jlingeren , 
of met veele krullen, en bogten op de ruigten loopen, dog 
zonder Clauwieren. De bladeren ftaan enkel, wyd van 
malkanderen , op lange, en ronde flelen, die by baren 
oorfpronk een, of twee bogten bebben. 
De bladeren zyn groot, rondagtig , en lier bertfor- 
mig , dog zonder klove, of met een vlak keepje, zeven, 
en negen duimen lang, en ook zoo breed, vooren met een 
kort [mal fpitsken, glad, ordinaris groen, en Slap. Den 
steel wert van onderen ingelaten , omtrent twee duimen 
van den agterflen tand, en verdeeld zig aldaar in vyf 
booft-zenuwen, en dezelve weder in anderen, zoo dat 
men vyftien , of zeventien [chuins, en in de lengte ziet 
lopen, met bogen na malkanderen buigende, en bet blad 
beeft aan de boven zyde een kuiltje, op de plaats , daar 
den Deel ftaat. Alle fielen zyn ligt-groen, maar de ade- 
ren „en zenuwen der bladeren zyn roodagtig. 
Uit den fcboot der bladeren komen andere Beleg voort 
aan baar witerfte zig verdeelende in drie a vier Delen, 
en ieder der zelver in twee, of drie andere, ieder van 
de zelve draagt een grooten fpitzen knop vuil-groen, en 
vogtig. Hier uit wert een groote witte bloem , kloks ge- 
wys geformeert , boven zeer flap, van onderen flyf , en 
met een krop, ftaande in een kelk van vyf groote fchub- 
ben gemaakt , digt tegens de bloemen aan leggende. Bin- 
nen ftaan vyf regte draden met geele meelagtige knoppen, 
en nog een zesde wat langere filet boven twee knopjes 
bebbende , dewelke na ’t en van de bloeme op denbo- 
dem ftaan blyft. 
By de voeten dezer knoppen aan den booft-fteel ziet 
men xomtyds een, of twee bladeren , de anderen des ftoks 
gelyk, dog kleinder; na "t afvallen van de bloem fluiten 
de dikken fchubben wederom, zes, of zeven in”t getal, en 
maken een rond bolleken, daar fchier altyd vogtigheid in ` 
is, en bolagtig, met dikke fchubben over malkanderen als 
een Ajuin, dog niet vaft geflooten. In de midden wert 
de vrucht geformeert, wat grooter dan een knikker met 
een koort bart fpitsje boven op, uit den ronden vierboe- 
kig „en in zoo veel deelen ook van malkander vallen- 
e. 
Ryp zynde is ze zwart-grauw, of rookveravig , van 
binnen met een wit , droog , geelagtig merg, van fmaak als 
erweten, welke zyn de -korrels , die op de aarde val- 
lende ligt opkomen. Uit de gequetfle ranken loopt over- 
vloedig een dunne weiagtige melk, die vry wat kleeverig 
is, en zonder fcberpte. 
De- 
