IX Bock. LXXVI Hooft. AMBOINSCH KRUYDBOEK. 46 
CAPUT SEPTUAGESIMUM 
SEX T TM. 
Olus crepitans. Daun Corpoo, 
Oc Olus crepitans proprie habetur Utta Meyt; 
feu litorea fpecies precedentis Suffuele efculen- 
te, atque fubdividitur terum in binas fpecies. 
Primo latifolia, feu mas. Secundo anguftifolia, feu 
femina elt. 
Primo Olus erepitans mas folia gerit cordiformia, 
binos cum dimidio, ac tres polliceslata, in obtufum 
apicem definentia, nec inferius profunde fulcata, ibi 
autem binas obfcuras gerunt venas, oblique furfum 
excurrentes , faporis magis falfi quam in terreftri fpe- 
cie. Flofculi bini ternive fimul excrefcunt , quorum 
unicus tantum apertus eft, formam habens füperioris 
terreftris fpeciei, feu paulo major. 
Fructus oco pollices longi funt ; ultra pennam, 
vel minimum digitum crafü, fuperius in longum te- 
nuemqué excurrentes apicem, flagella vero ejus ru- 
gofiora func, quam in terreftri fpecie. 
` Secundo Olus crepitans femina folia gerit non ultra 
binos pollices longa, fuperius parum fülcata, cum 
brevi apice, faporis, uti priora. - Flofculi fimili mo- 
do, & forma excrefcunt. ? 
Fructus minimum digitum longi funt, binis acutis 
dorfis notati, planiufculi, & per longitudinem ftria- 
ti, parum rugofi, & incurvi inftar acinacis minoris. 
petiolus non directe, fed parum oblique excrefcit , 
ac plerumque folitärius fruétus obfervatur inftar prio- 
ris. Intusque repletus eft hic fructus fimilibus cancel- 
lis inftar precedentis. 
Nomen. Latine Olus crepitans, Malaice Daun Core ` 
ee: vel fimpliciter Corpoo , h, €. folium crepitans.” 
ave, &Baleyz Crepetan. Amboinice Utta Meyt, h. 
€. Sajor litoreum , quod nomen etiam dant Sajor Macs 
cou in precedenti capire defrripto. Cnjns hzc mi- 
nor fpecies eft. — - D 
Locus: Ubiquein Amboina obcurrit, Java, Baleya, 
& Maccaffara, fed nullibi nifi inlitore, & inrupibus, 
fefe cifeumvolvens circa Mangi Mangi arbores. 
Ufus. Potiffimum crudum editur hoc olus cum Ats- 
jaar, & Bocaffan, quum inter mafticationem crepi- 
tum edat, & gratam prebeat falfedinem, folia quo- 
que Laétuce admifceri poffunt, & edi, fed non inu- 
fu funt apud omnes iftas nationes. ; 
Cum xb ner ert de 
Hort. Malab. part. 9. Fig. 13. defcripta, que aquo. 
fum gerit lac, an vero Adal Er, indita r, ip- 
fi autem vires ibi adfcribuntur adfumtum venenum, 
& per vulnus aéceptum expellendi. A 
7i abula Centefima Septuagefima Quarta 
Ad Figuram Primam Olus prebet crepitans latifolium. 
Figura Secunda Olas exhibet crepitans anguftifolium. 
He bine quoque Apocyni’ feandentis fpecies funt, atque 
-minor videtur-cadem..cfle, quod Apocynum , Indicum, 
Numfnulariz folio a Breyxo vocatur, & Apocynum fcandens 
Africanum , Convolvuli minoris folio &c.a PlukmAlmag: p. 
37. & Phyt. Tab. 137. Fig. 4. SC. ` 
es 
Aën 
CAPUT 
Nantsjera Patsja. in 
LXXV HOOFDSTUK. 
Het krakend Moes. 
D^ Olus crepitans werd voor bet eigentlyke Utta 
Meyt gebouden, of voor de firand zoorte van de 
-voorfebreeven Sufluela efculenta, werdende we- 
detom onderdeelt in twee Onder- zoorte. De eerfte bet 
Agen Se of mannetje. De tweede bet fmalbla- 
ge, of wyfje. 
De eerfie Olus crepitans bet mannetje heeft. bertfor- 
mige bladeren, twee en eenbalf, en drie duimen lang, 
met een flompe fpits , en achter niet diep gekeept , maar 
aldaar beeft bet twee donkere aderen, die Jcbuins na v00- 
ren lopen, van fmaak brakker-dan de land - zoorte. De 
bloempjes komen twee en drie by malkander , waar van 
maar een geopend is, van fat/oen, als boven in de land- 
zoorte , of wat grooter. 
De vruchten zyn acht duimen lang, ruim een febaft , 
of een pink dik, vooren met een lange, dunne fpits, en 
de ranken zyn ruiger dan aan de land zoorte. . 
‚De. tweede Olus crepitans bet wyfje heeft bladeren 
niet boven twee duimen lang , van vooren een weinig, ge- 
Rlooft , én daar in een fpitsje , van finaak als de vooriges 
De bloempjes zyn ook 200. A dut 
De vruchten zyn een pink “lank, met twee Jcherpe 
ruggens , platacbtig , in de lengte gefireept, wat rimpes 
lig , en een Weinig gekromt, als cen Sabeltje. De fleet 
komt niet regt achter , maar wat ter zyden in, en. men 
vindt ze meeft enkeld, gelyk de woorige. Zyndevanbins 
nen uitgevuld met diergelyke fcalien , als de voorgaande: 
` Naam. In "t Latyn Olus crepitans. In ’t Maleyts 
Daun Corpoo » of SA Corpoo, dat is krakend Mid , 
op Fava, en Baley biet het Crepetam In "t. Amboins 
ttaMeyt, datis {trand Sajor , welkenaam zy ook gegen 
aan ber Sajor Maccou, in "t voorgaande capittel [^ 
” van n: SS kleene zoorte ts. 
aats, Men vindt bet overal in Amboina, op Fava? 
Baley en. Maccaffar , doch nieuwers als op. Fa j op 
de klippen, en flingerd zig om de Mangi Mangi bomen; 
Gebruik. Het werd meeft gebruikt om raauw te eeten 
met Atsjaar, en BocafJan , om dat bet in ’t knouwen 
kraakt , en een aangename filtigbeid beeft, men kan de 
bladeren ook onder de Salade mengen, en eeten, doch niet 
by alle de voorfchreeven Natie gebruikelyk.. . 
Hier SCC overeen te komen Nantsjera Patsja 
; Hort. Malab. part. o. Fig 13. befchreeven , bet 
velk waterachtige melk zal bebben, maar of bet eet- 
baar 2), daar van werd niets vernomen, doch werden 
bem de kragten toegefchreeven , bet ingenomen, en inge- 
Jcbote venyn uit te jagen. 
De Hondert vier en Seventig ffe Plaat 
Vertoont in de Eerfle Figuur het grootbladige krakend Moes, 
De Tweede Figuur wylt aan het kleenbladige krakend Moes, 
AANMERKING, 
Deze twee planten behooren mede tot de Apocynum fean 
dens, en de kleinder {chynt dezelve te zyn, welke Indifche 
Apocynúm , met het blad van her penningkruid genaamt 
werd, van Breyne, en de klimmende Africaanfche Apocy- 
num, met:het blad van de kleine Winde*&c. van P/u£r 
Almag; p. 37. en de Phyt. Tab. 137. Fig. 4. &c. i 
"Nn 3 LXXVII. 
