470 HERBARII AMBOINENSIS. — Liber IX. cap. LXXVH. 
CAPUT. SEPTUAGESIMUM 
SEPTIMUM. 
Nummularia latlea major. Daun 
Pittis Befaar. 
I tres fubfequeñtes funes la&tefcentes adfines qui- 
i | dem funt binis precedentibus, fed peculiarem 
habent crefcendi modum, nunquam enim inve- 
niuntut ex terra progerminantes, fed femper ortum 
habent ex rugofo alicujus crafl arboris cortice, vel 
ex femi putrido quodam ligno. y 
- Maxima harum fpecies eft Vummularia lactea major, 
que hoc in capite defcribiturs, vagis, & longis 
armentis arbores adfcendens , ex quàrum cortice 
prius excrevit , ubique fefe figens per fibrillas ad no- 
dos pofitas, ubi he corticem modo tangunt. Reli» 
liqua flagella culmum circiter craffa ex ramis arbo- 
rum dependent intricatis farmentis. 
- Folia bina fibi fünt obpofita, & interftitia per qua- 
tuor- vel quinque digitos diftant. Utrimque acumi- 
nata funt, inflar cochlearis , binos tresve pollices 
Jonga, binos digitos crafla, plana, nec venis notata, 
eraffa’ & firma, fed fragilia admodum inftar folio- 
rum Sempervivi, albo lacte turgida, faporis fatui, 
& aquofi, quz vero in litore crefcunt, parüm falfa 
funt, fuperne pallide virentia , rubrisque quibusdamt 
maculis, inftar tinearum notata , fubrus albican- 
tia. Seffilia flagellis incumbunt , atque prope ortum 
jnitiurn habent nervi medii, qui tamen non excurrit. 
„Ex ipforum alis alter excrefcit pedunculus, polli- 
eem circiter craffus, in viginti, vel triginta alios die 
ftin&tus pedunculos ejüsdem longitudinis, qui regu- 
lariter in corona, vel umbella locantur, binos tres- 
ve digitos transverfales lati,  Quivis pedunculus pen- 
tagonum fuftinet capitulum, quod fefe aperiens Do: 
fculum exhibet ex quinque craffiufculís: petalis come 
pofitum, retroflexis parumque intortis , coloris palli- 
de-fufci, & fplendentis initar holoferici, in centro 
ftellula locatur ex quinque craffis apicibus formata , 
coloris lutei, que furfum in apicem fimul excurrunt. 
^ Totus flofculus optime refert Cravo, feu ftellulam 
auream, quam muliercul& auribus geftarit. Non e~ 
nim latior eft ungue digiti , odoris 
lis, qui ad maturas Anaffas adcedit. "e^ 
Plurimi flores fruftra decidunt, ex quibusdam au- 
tem mediis fructus excrefeunt, qui fünt filiquz longe, 
& angufte, gemine femper dependentes, rotundul:e, 
vix pennam craffz, feptem & octo pollices longe, 
externe pallide albentes inftar fabarum Sinenfium , 
fed fanguineis maculis notatz. 
Intus longa reperitür cauda; cujus füprerna pars 
fimilibus albis, ac fübtilibus pilis hirta eft, inferior 
vero pars multis fcatet tenuibus fquamis oblique fibi- 
invicem incumbentibus , glabris, ruffisque, feu fu- 
mei coloris. A poftica parte hz fquamz fefe fenfim 
aperiunt, ac decidunt, que oblevitatem per ventum 
projiciuntur, ita ut per aërem volitent , nunquam ter- 
ram tangentes, fed iterum fiffuras ingrediuntur corti- 
‘cum arborum , ubi novam denuo formant plantulam, 
uti & in fiffuras rupium hanc producunt, fi illas ob- 
cupent, in quibus quadam terre pars reconditur , 
hoc autem Corona Ariadnes melius efficit. 
Hujus & alia obcurrit fpecies alba dicta , cujus 
folia majora funt, ultra quatuor pollices longa, & 
binos lata, ác quodvis incurvo infidet petiolo, qua 
& hinc connivent, illis Coronz Ariadnes fimilia, que 
in icone notari poflunt, ceterum ejusdem forme ; 
virehtia, née maculis notata. 
Flofculi fimilibus in umbellis progerminant , fed 
paulo majores funt, inftar unguis nempe digiti, qui 
componuntur quoque ex quinque craffiufculis retro- 
flexis, & contortis albis petalis, in medio gerentes 
quinque albos denticulosfibinexos, & ftellulam for- 
mantes, qui ftylum medium ambiunt. Odorem quo- 
que fundunt dulcem, fed debiliorem prioribus, fique 
media eximatur congeries , totus flofculus ex pedun- 
culo eximi poteft, qui fponte etiam facile decidit, 
Fructus 
ulcis , fed debi- ` 
LXXVI. HOOFDSTUK, 
Het groote melkachtige Penningkruid. 
Exe drie na malkander volgende melk-touwen, zyn 
wel uit de maag/chap van de twee voorgaande , 
maar bebben een byzondere manier van waffen , 
want men vindt ze nooit uit de aarde /pruiten, maar 
altyd baren oorfpronk bebben uit de ruige fcbor[fe van 
eenige dikke bomen, of uit eenig balf verrot bout. 
De grootfte zoorte daar van is de Nummularia lattea 
major, die wy in dit capittel befcbryven, met ydele, en 
lange ranken de bomen oplopende , uit welkers {chorffe 
zy eerft gegroeit is, en begt zig overal vaft met de wor- 
teltjes, die aan de leden Haan, en daar ze de fcbor/Je 
raken. De refterende ranken omtrent een firoobalm dik 
bangen van de takken der bomen af , met verwerde firen- 
gen door malkander, A Se 
De bladeren fidan ook twee en twee tegens malkander, 
en de leden vier en vyf vingers vaneen. Zy zyn ache 
tér, em vooren toegefpitft als een lepeltje, twee en.drie 
duimen lang, twee vingers breed, plat, zonder eenige 
aderen, dik, en fiyf, doch bros in ’t breken , als de bla- 
deren van Huislook, en vol witte melk; laf, en wa- 
terachtig van fmaak , doch die op fkrand waffen met een 
filtigbeid, boven bleek-groen, met eenige roode plekken 
als fproeten, van onderen witachtig. Zy flaam zonder 
Selen tegens de ranken aan, en hebben by baren oor {pronk 
een begin van eenmiddelzenuwe , maar die gaat niet woort. 
Uit baren fchoot komt een andere enkele Steel voort, 
omtrent éen duim lang, verdeelt in twintig, of dertig 
andere fleeltjes , ook zoolang , die ordentlyk ineen kroon, 
of dolle flaan, twee en drie dwers vingers breed. leder 
‚Seel draagt een vyfboekig knopje, "t welk zig openende y 
formeert een bloempje’ vdn vyf dikachtige blaadjes ge- 
maakt, achterwaarts gebogen, en "wat gedraait, licbt- 
bruin van coleur , en glimmende als vulp, in de midden 
Jidat een flerretje "Dun "wyf UIRRe Jpuen. gemaakt , geel 
van coleur, en t zamen- na boven in een /pitze toelopende. 
Het geheele bloempje gelykt zeer «vel. een. Cravo, of 
erde Jterretje, dat de vrouwen in de ooren dragen. 
Het. y bai" wier dan neh nagel y vinger, van 
zoeten , doch flappen reuk , meeft na r ype en trekkende.. 
De Vë ere 3 Uit eenige van 
de middelfte komen de vruchten voort , *t. welk zyn lange 
Jmalle bowwen , altyd twee by malkander bangende , rond- 
achtig, fcbaárs een fcbaft dik, zeven en acht duimen 
lang , buiten bleek-wit , gelyk de Sinecze boontjes , doch 
met bloed-roode plekken gefpikkelt. 
Binnen vindt men een langen fleert , «viens voor fle met 
diergelyke witte fubtiele baairtjes bezet is, bei achterfle 
met veele dunne febubben fchuins op malkander leggende, 
en zonder baairtjes , ros, of rookacbtig van coleur. „Van 
achteren openen haar, allenskens deze /chiibben ‚en vallen 
af, werdende wegens bare ligtigheid door de wind ver- 
uift, dat ze in.de lugt. vliegen, en mooit.op de aarde 
komen, maar geraken weder in de [cbeuren aan de [cbor 5» 
Jen der bomen, daar zy dan een nieuw plantje formee- 
ren, gelyk ze ook doen, als zy in de fcheuren van een rot- 
ze komen, daar wat aarde febuilt, doch de Corona Ariad- 
nes weet dit beter te doen. 
. Hier van heeft-men-nog een witte zoorte , wiens bla- 
deren grooter zyn, vier duimen lang , en twee breed y 
teder op eem krom voetje, die na malkander zien, dé bla- 
deren van Corona Ariadnes gelyk, waar wan een figuur 
e d ANN van dexelffie- gedaante , gras-groen , zonder 
ekken. ^ 
E De bloempjes komen in diergelyke dollen voort, doch 
zyn wat grooter , te weten als een nagel van een vinger, 
mede gemaakt van Si dikacbtige achterwaarts gebogene, 
en gedraaide witte b sa in de midden met vyf witte 
tandjes , febier aan ander vaft, en een Luet, $ed 
makende, omgevende in de midden een pylaartje. Zyzyn 
mede zoet van reuk, doch flapper dan de voorige, en als 
men bet middelfle geftel afbreekt , zoo kan men bet — 
ebeel van den steel afligten, *t welk dog anders van zelfs 
fat afvalt. $ 
