- —— 
came NA 
IX Bock. LXXIX Hoofift. 
Major hujus fpecies folia gerit eodem modo loca- 
ta, funtque digiti articulum longa, ac digitum lata, 
in notabilem apicem definentia, ac magis virentia, 
quam in fupra defcripta Nummularia minima, fubtus 
quoque cofta protuberante , ac rotunda notata, que 
tamen potiffimum in teneris obfervatur. Flofculi 
funt uti in priore, feu paulo majores, ac quatuor, 
vel quinque fimul locantur in coronula, Totquoque 
fructus fimul excrefcunt uno ex articulo, digitum lon- 
gi, vix culmum crafli, rotundi, & aequales, filiquis 
Catjang fimiles, tenues, & repleti fimili alba fericea 
lanugine , ad unam partem planum gerentesgranulum 
inftar Cumini, 
Tabula Centefima Septuagefima Sexta 
Ad Figuram Primam Nummulariam exhibet ladeam imini- 
mam. 
Figura Seeunda Nummulariam denotat la&eam majorem , 
que vere Apocyni fcandentis quoque fpecies funt, fed 
quarum apud nullum auctorem inveni mentionem ; hoc au- 
tem genus hodie Cynanchum vocatur, de quo vide H. 
Cliff. p. 79. 
CAPUT SEPTUAGESIMUM 
NON U M. 
Puftula arborum. Daun Beba. 
Uftula arborum quinta fpecies eft Nummularie. la- 
P D. ex cortice quoque Ze risum 
- arborum tenuiffimis:cauliculis , qui ubique per 
fibrillas fefe ipfis infigunt, nec laxis ab iis feparan- 
tur farmentis.  Peculiarem habet formam, a binis u- 
trisque precedentibus diverfam , folia enim ejus bina 
guage fibi obponuntur, hec vero rotundiora funt, 
y 
ubtus concava, iüftar minoris patine, vel conchz , 
ap cd Zelt denarii, quzdam etiam inperialis, cras- 
a quoque, pinguia, & albo lacte turgida, externe, 
feu'in dorfo fordide albicantià, vel pallide virentia , 
interna , feu concava parte purpurafcentia, atque 
oris fuis arboribus infident inftar majorum tuberculo- 
rum, feu puftularum, bina fimul , auriculis fibi incum- 
bentibus, & petiolum obtegentibus, fenfim vero hac 
prorepit herba, ita ut amplum obcupet locum totius 
trunci, & crafifimorum ramorum, fub quovis folio- 
rum pari fefe figit arboribus plurimis tenuiffimis fi- 
brillis. ie te 
AMBOINSCH KRUYDBOEK. 473 
De groote zoorte bier van beeft de bladeren op dezelf- 
e manier flaan, maar die zyn cen lid van een vinger 
lang , en een vinger breed, met een merkelyke [pits en 
groender dan de boven/taande Nummularia minima, ook 
van onderen met een uitfbekende ronde ribbe , doch meeft 
aan de jonge. De bloempjes zyn als de voorgaande , of 
wat grooter , doch fiaan vier, en vyf by malkander aan 
een kroontje. De vruchten komen mede zoo veel uit een 
lid, een vinger lang, fcbaars een ftroobalm dik, rond e 
en egaal, gelyk de bouwen van de Catjang , dun , en 
gevuld met diergelyke witte zyde-plokken > aan °t eene 
eind een plat zaad-korreltje bebbende als Comyn. 
De Hondert fes en Seventig fle Plaat 
Vertoont in de Zerfle Figuur het kleinfte melkachtige Pen- 
ningkruid. : 
De Tweede Figuur wyft aan het grootermelkachtige Penning- 
kruid, welke ook waare Zoorten van de klimmende Ápo- 
cynum Zyn, doch waar van ik by geen Schryvers eenig 
gewag gemaakt heb gevonden. Dit geflacht werd heden- 
aags Cynanchum genaamt, waar van ziet de H. Cliff. p. 
79 
LXXIX. HOOFDSTUK. 
De puifte der bomen. 
Wp Uftula arborum is de vyfde zoorte wan Nummula- 
ria la€tea, ook aan de fchorfJe van oude bomen was- 
Sende, met dunne fteeltjes, die daar in overal vaft 
wortelen , en met geen loffe Mengen afbangen. Het.beeft 
een byzondere gedaante , van de beide voorgaande verfchil- 
lende , want de bladeren fiaan ook twee en twee ed 
ol, 
Sa malkander , en baar eigen fteel verbergende, 
och a 
“ Flofcüli funt capitula pufilla, "virentia: Guing: uy in Meene groene knopjes, waar 
fex, oftove fimul in coronula locata, fefe ape f, een kroontje by malkanderen 
tia in flofculos albos ex quinque; vel quatuor aci 
minatis petalis Conftantés , quodammodo grati odoris. 
Ex uno altérove horum fructus excrelcit , qui Cors 
niculúm eft, minimum digitum longum , ultra ‘cul- 
mum craffum, fuperne acuminatüm, & firmum, pal- 
lide virens, & late fcatens , maturumque dehifcit 
juxta fulcum in fuperiore. parte, & interne angufta 
exhibet femina inftar Cumimi, fibi invicem. inpofita 
inter tendem albamque lanuginem locata, que per 
ventum disjiciuntur. | . € 
« Nomen. Latine Puflüla arborum y Nummularia La- 
anoides , quum folia ejus referant | wh. gi & 
Oe vitellis preparata , que. inter ‚pihfendam 
fefe elevant. Malaice Daum Boba. Amboinice in. 
Leytimora, Tiru Makir, h. e. aures animalis Koes- 
koes. n 5 be 1 ro: ios b. sae A 
"Locus. In Mangiis crefcit, fed magis in ipfa conti- 
nenti terra quam in litóre, atque a frugiferis arboris 
bus detrahenda eft » quum has maxime emaciat. 
` Ufus. Foliorum decóQtum propinatum Amboinen-, 
fium variolas expellit , quarum fignaturas gerunt , feu 
. characteres, quum arboribus infident inftar craffarum 
variolofarum puftularum, unde & Daun Boba, b. e. 
variolarum folia vocantur. Hoc quoque decoctum 
Gonorrheam curat, hec etiam folia cum Pinanga 
mafticari poffunt, ` 
«c Tom. Y. 
* 
Pro 
2 ape en- o 
quatuor acu- 
leine witte bloempjes, im vier 
eenigzints welriekende. 
Uit een of twee van dexelve groeid de vrucht, welke 
is een boorntje y een pink lang , en ruim een fcbaft dik, 
vooren torgefpitft , en ftyf, bleek-groen’, en vol melk, 
ryp zynde berfienze open langs een wooren aan be boven 
zyde, en-vertoonen, van binnen: [malle zaden , als Comyn 
tegens malkander geftapelt, tuffchen een fyne witte «vol. 
le, dewelke met de wind weg fluiven, 
Naam. In. "t Latyn Puftula arborum , en Numm. 
ar Pen ij » 0m dat de bladeren gelyken na eeni- 
Ratas jes, die in °t bakken opzwellen. In ^t Ma- 
5 Daun Boba. ‚In °t Amboins, op Leytimor "Vira 
fests Daun Boba 
SE 3 dat is ooren van een Koeskoess 
_ Plaats. Het waft aan de Mangis-bomen, doch meer 
landwaarts in dan op firand , en men moet bet van. de 
. — erucht-bomen aftrekken, om dat ze die zeer uitmagert, 
Gebruik. Het afziedzel van de bladeren gedronken, 
dryft de „Ambonfcbe-pokken uit, wiens fignaturen zy beb- 
ben, als fittende aan den boom, gelyk dikke pokkige pui- 
fien, daaromze ook Daun Boba, dat is pokken: en 
genaamt werden , bet afziedzel geneeft ook de Gonorrbeam, 
en men mag de bladeren ook met Pinang knouwen. 
Ooo Tot 
