XVI 



V 





COMPARATK) VASORUM FASCICULI PALMARUM CUM 



VASORUM FASCICULO PLANTARUM 



PICOTYLEDONEARUM. 



§. {,1, Vi cxplancm, quomodo palmanim structura cum 

 slruclura planlarum dicolylcdoneamm ncxa sit, atquc ul argu- 

 ment*, quibus impubtis divcraas paries vasorum fasciculi palma- 

 rum librum cl lignum appellavi, accuratiu* cxponam, vasorum fas- 

 ciculum palmanim cmn vasorum fasciculo planlarum dicotylfe- 

 doncarum comparori ncccssc est, quum in hoc do recta intcrprc- 

 lalionc partium haudquaquam dubilan possiL 



In hcrbis dicotylcdoncis vasorum fasciculi in orbcm positi 

 el plusvc minosvc latis laminis parenchymal^ acgrcgati sunt. 

 Bxcmplo sit structura vasorum lasciculoram Laserpitii aqailegi* 



folii (Tab. H. fig, 3.). In eo inagnam sine online dispositorum 

 vasorum copiam repcrimus, quorum majora (i. ) exlrinsccus, mi- 

 nora (k) intus sunt: contcxtus ccllulosus, in quern vasa demissa 

 sunt* constat elongatis ceUulis c tcnuibus membranis factis (g-g-), 

 el tantnm in cxleriorilms lignosi corporis (f.f.) strati* angustac 

 cellulae e crassis membranis conslantes apparent. Postrcma vaso- 

 rum fasciculi pars (b. ) pnritcr cellulas c crassis membranis fac- 

 ias conlincl. Ante vasorum fasciculum fasciculus est libri ccllularum 

 [ d. 1 ? qui utrinquc Icnui processu cum corpora lignoso cohae- 

 rel; inter librum Ct lignum est fasciculus vasorum propriorum (e,). 



In Hgno sunt externa vasa (i.) vasa scalariformia ct porosa, 

 posleriora | I;. ) vasa spiralia. 



IgUur apparel indc, vasorum fasciculos hujus plantae plane 

 eadem esse structura, qua vasonim fasciculos planlarum monoco- 

 lylcdonearum ? atquc id tantnm discriminis inter ntnimqiic inlcrcc- 

 dil* quod corpus lignosum in latere cxterno fasciculi planlae di- 

 coiyludoncac format ionc recenlium stralorum (f, ) paulatim magia 

 magisquo augctur. Painter ratio vasorum fasciculi ct cum cir- 

 cumdanlis parenchymal!* prorsus oadem est, qualem supra repe* 

 rimus in plantis monocolylcdoncis instructs extcrno annulo ccllu- 

 I.irum c erassis membranis constantium. Magnac parenchyma- 

 tosao cellulae caulis c tcnuibus membranis factac, quae inter va- 

 sorum fasciculos latos, radiis medulla ribus arborom respondent* -, 

 processus (c.) ad corticem (a.) dcmillnnt, paulalim inlci - cxte- 

 riores partes vasorum fasciculorum crassas ndsuimmt membranas 

 (b.bj mullumquc similes fiunt libri ccllulis. 



Si vasorum fasciculos adulcscmlis rami slristolorhiac 

 Siphonis (Tab. lb fig. 1.) iuvestigamus, hie quoque inagnam 

 sumliludincm cum structura planlarum monocotyledimcarum rcpe- 

 ricmus, quum corpus lignosum parenchymal c tcnuibus membra- 

 nis facto (h.) cuius cellulae nullo cerlo ordine dispositac sunt, 

 eonstel- In posterior* parte vasorum fasciculi parvft vasa spiralia 

 (gO repcriuntur, in anteriore parte magna vasa porosa (f.). 

 Ante hacc magna vasa demum, si corpus lignosum ma jus incre- 

 incnlum capit, ligni cellulae (Ik) regutaribus ordinibus disponi 

 incipiunt. Ante lignum est magnus fasciculus vasorum proprio- 

 nun (c.), quae tcnuibus membranis ac dcficientibus globulis 

 chlurophylH a parenchymate caulis (d.d, d.) facile distingiu pOS- 

 sunl. I-Iic autem vasorum fasciculus a vasortim faaciculo planta- 

 mni monocotyledouearum proplerea dilfcrl, quod liber (c.c.) non 

 ipse cum vasorum foSClCulul connexus est, scd quod libri fasciculi 

 in undulatam lineam concrcscunt, el slrato quodam contcxtus ccb 

 lulosi segregati sunt a propriis vasis. 



Proraus eadem structure etiam conspicilur in Menispcrmo 

 canadensi (Tali. H. fig. 2.) in quo idem vasonim situs, idem va- 

 sorum propriorum fasciculus idemquc a cacteris partibus vasorum 

 tasciculi secivhim libri stratum ( c.) I'Operilur. 



&. /i^. Comparanlibus nobis vasonim fasciculum plantamm 

 Oionocotylcdonearam cum vasonun fasciculi* arbomm dicotyledo- 

 nearum etiam magna simililudo occurrct, quod in intcriorc ligni 

 parte I quae corona vocanlur) cellulae tcnucs habcant membranas 

 el absque urdine dispositac sinl (Tab- H. fig. 5- li- Plalanus oc- 

 eithntalifsy fig. i^. e. Sambucus ni^ra\ Minima vasa postrema 

 eatpie vasa spiralia sunl (fig. 5. i., fig. i/|. g.)i exteriora sunt 

 majora vasa scolariformia, extrcma deniquc sunt magna vasa po- 

 rosa (fig. 5. h.. fig. i/#. I.). Ante hacc demum durior ligni pal's 

 evolvilur, quae constat ccllulis c crassis membranis factis rcgula- 

 ribns Beri<rf>0:» dispusitis, magnisque vasis porosis intermixtis (fig. 

 i. ,.(. Ilncc figura desumpta est ex raino tencrrimo, in quo hacc 

 ligni para exterior demum cvolvi incipit (lig. W|. h.h. 1-), parlim 

 Jam cvoluta est (d. d.). Ante lignum ab coquc icnut cellulamm 

 slrato ffig*5. c.) segregated ad vasonim fasciculum pcrtinens libri 

 fasciculus situs est (lig. 5. d., fig. i/|. h.h.)- Radii medullars, 

 per lignum drcummlcs. crassas el porosas membranas (fig. ift. 

 c. c.) exbibent. 



&. /|3. hide scqtiilur: i) Vasorum fasciculum plant a^ 

 rum monacoiylaloncarum eodem motto composilum cssc^ 

 auo novissimuni vasorum fasciculum planlarum dicotylcdo~ 

 twarttnt reperimus format tun* 



2) Earn partem vasorum fasciculi palmarum . tfiiam+, 

 licet nullum ligni Jirmitatem exhibeal^ lignum appellavi , at> 

 curulisshue in/imae lignosi corporis pruUi planlarum rficoty- 

 tcdoneurunu nuam I/il/ius coronam nominaverat* congruere. 



3) Eotlem modo in muttis plant is dicotylcdoncis inter 

 librum ct lignum fasciculum vasorum propriorum esse* 

 Procter in illis speciebus talis repcriri potest in Spiraea Ulma- 

 ria , strunco * Fumaria officinalis Echinope , Mimosa pu- 

 diva etc. 



/ # ) Partem in plantis monocolylcdoncis ante hunc fas- 

 ciculum positum, cellulis prosenchymatosis e crassis mem- 

 branis factis constant em non pro lignoi sed pro libro ha- 

 rum planlarum habendum esse. 



§. /i^. Fo autem slructura ulriusque planlarum classis 

 differ! : 1) In plantis dicotylcdoncis structura vasorum fas- 

 ciculi, ctiamsi cvoluta sit corona, nondum perfect a est * tan* 

 quam in plantis monocolylcdoncis* 



2) In perpaucis plantis dicotylcdoncis inter librum ct 

 lignum fasciculus propriorum vasorum repcriliu\ 



5) In plcrisauc dicotylcdoncis plantis libri fasciculus 

 a ligni fasciculo tpubusdam cc/lularum seriebus segregataS 

 est. ncc dtversis vasorum fasciculi locis lam diversam evo- 

 luiioncm ostendit* ncc un/piam tanta ft duritatc et frmitatc, 

 quanta in mollis monocoty/edoneis plantis. 



J\ota. Supra monuimus, in quibusdam monocolylcdoncis 

 plantis duplex systema vasonim propriorum repcriri: idem etiam 

 est in mullis dicotylcdoncis plantis, c. g. in Umhelliferis, in qui- 

 bns praeter vasa propria in vasorum fasciculo (Tab. II. fig. 3. c.) 

 jaecnlia alia quoque in corlicc et medulla propria succum lacleum 

 coutineutia vasa sunt: sicut omnino vasa laticis plantamm dicoty- 

 ledonearum c. g. in Euphorbia , Asclcpiadc^ Jlloro , s/cerc* 

 Sambuco (Tab. II. fig. im- 1.1.) fere nunquam in vasorum fasciculi* 

 ipsis sed modo propc cos in corticc el in medulla repcriuntur. 

 (Conferantur Bernhardt ubcr Pflanzengefiissc p.53., Trevira- 

 nus Beilrage p. kk* etc., Moldcnhawcr p- 126. etc) 



