xc 



parenchymals sal spissa densa. 4* Hgnam subcorncum, 

 fibris crcbns subcorncis intra parcnchjma tcnuc, parcius. In 

 qua re non csl, quod moncam, hos di versos ligni modos neu- 

 tiquam limitibus sacrosaiiciis esse circumscripta*, scd alium 

 transire in alium, idcoquc nisi species perfectissimas non posse 

 stalui pro lypis* 



i. Lignum Ubrosum* Mac coiulilione tolus caudcx adul- 

 lus videlur consistcre Ida ccllulosa, facile dcsLrucnda, laxa el 

 fibris pro relatione baud ita duris, scd polius mollibus flcxi- 

 bilibusquc, ncc lamcn elaslicis (nunquam subcorncis), scd mere 

 lignosis, colore plerumquc flavo-albcsccnte , subrubro aut fiavo- 

 cano. Fibrae saepius adco sunt Icnues r ul in caudicc exsic- 

 calo stuppac more conlcxanlur. Lignum in peripberia situm hie 

 saepe pa rum diflerl ab ligno medio densitate et firmitale ma- 

 jorc. VrtUlo est simile lignum Ynccac, Dracacnac el aliarum 

 lignosarum monocotylcdoncarum, Excmplorum loco after o: ISa- 

 terpem oleraccam (Tab, 21. fig, G. 7-), Phocnicem daclyli- 

 fvrauty Astrocaryum Jauari (Tab- 100- fig- 7.)- Hacc postrc- 

 ma palma, uli plurcs species /Iarlridi% babel conlcxtum fibro- 

 sum tarn lenaeem, longum ct stuppcum in media parte catuU- 

 cis, lit dignus videalur. qui ad funcs robuslos conlicicndos 

 commendctur. 



2. Lignum spongioso-Jibrosum* Etiam in hoc modo 

 Hgni inveniunlur fibrae numcrosac, non ila crassac , ligno- 

 sac ncc subcorncac , colore pallido ; sed sunt densius positac 

 altjuc parcncliymate spongioso - lirmo, robusliorc, acipic diffuso 

 Ha arete cmitincnliir, ut nc plane quidem cxsiccatac dissolvan- 

 tui\ Hujusmodi ligni scctio horizontals ofterl supcrficicm ma- 

 gis aequabilcin (quoad fibrarum parenchyma percurrcntUim nu- 

 mcrum) , majorein dico acquitatcin alquc inprimis liic etiam 

 centrum , in quo pro ralionc minorcs ct molliores libra rum 

 partes iucssc solcnt, deprehendilur sal soli<lum ncc ita laxc 

 contcxlum, uti in priorc ligni modo invenitur. Propter tcna- 

 ciorem , molliorcmquc cl aequiorcm naluram illud lignum ad 

 varia opera cxtruenda potest adhibcri; ncc desunl, qui quibus- 

 dam specicbus liujus ordinis, uti sunt Thrinax Pumiiio > par- 

 vtflora^ diuturmim in marina quoque aqua impcrliant constan- 

 ttam. Color fere est pallido-albeus, hie illic subruber aut fla- 

 vescens* Rcpcritur illud lignum uli in gracilibus, calamiformi- 

 bus caudicibus (in Guonoma, Ilyospatfui)^ ita in crassioribus 

 caudicibus cocoidcis: confr. Geonoma pycnoslacltys (Tab. 21- 

 fig. !■•), simpUcifrons (ibid. f«g. 2.), Spixiana (ibid, fig. 3.), 

 Astrocaryam gynacanthurn (Tab. 100- fig. 0.), Leopoldinia 

 pulcftra (ibid, fig, I, 2,) . Lrpidocaryum gracile (Tab. 5l. 

 fig. G« ) * Uiplothettiiutn caudescens (ibid, fig, 7.) , Copemicia 

 corifera (ibid, fig. 8.}, Syagrus cocoides (Tab. 101. fig, 4, 5.), 

 Elaeh guineonsis (Fab. 100, fig. 3.), Cocas nndfera (ibid. 



r. s . 4.).*) 



3. Lignum clastico ~fihrofittm* I lie modus junclurac 

 lignosac maxima est caudicum calamosorum , inprimis Ca- 

 lami. Singularis in co csl mira clasticilas et pcrmagna eopia 

 sublilium, fere aequc crassarum fibrarum, quae non ita amplo 

 parenchymal connexae in centro lam sunt frequentcs, quam in 



') llujus ortlinU cnt eli*m ^;iltiu, i|unm DQ^IOQlicC iiiquimh i-l. Hohl!ui| 

 nomine Coryphae frigtJtit, in TA, morpb, I>. fig. 5. cl T*b, P, lig. 1 — &> 

 alinuot ejus cxpream figuiis* Scil aceUIHtiorO imla^niionc cdocii autnus, 

 cam non c^udiccm Caryphae friguhu llnmh., jv.ilmne Mo^icattne, e*fcc ; 

 cauilicom cnim vx intula S. l>oniingo» oUulei'^t I>. H. dc Karwlaiki, 

 quo loco tinlin;i nomuwlur Cttnita dc ^Ihc<j£0\ cuius ilfc sil snccici non 

 Kqncta Arociium cxisliinaverim- Contra figurac ob optimo amico in 

 Tab. morpli. P, fig. I- 5^ 4. S- 12- eodem nomine Coryphat frigidae 

 tradiuc ad Itrah&mi Ju/c«u refer n dehctn. 



pcriplicria: cam ob causam non lanlum niciiullac incdt, quan- 

 tum in priorc gencre. Fibrnc vcro non sunt tarn subcor- 

 ncac firmitatis, quam in scqucotc. Cortex dcuique est hie corn- 

 page rarac densitatia cl materia silicca soatct, idcoquc quasi 

 vernicc dorissima olnluctus splemlel* Quaedam species antcccdcn- 

 tis ligni spongioso-fibrosi , dmn rccentes, cundem si vis adspec* 

 turn offernnt, co autcm diflerunt, quod minore sunt claslicitatc. 



/*. Lignum mbcornvum \el cornco-mcdul/osum. Ilic 

 ligni modus iusignis est magna duritie cl snbeornca claslici- 

 latc fibrarum . quae , plerumquc COliSpicna crassilie : sur.sum 

 dcorsumquc cito acuuntur, Simul cae non sunt albei aut pal- 

 lido-fiavi colons* scd plus minus cano, fusco aul subnigro, ad 

 Curvum ustpie nigrorcm [Jriarlea venlricosa* Bora&sus, Lodoi- 

 cat)* Etiam tela ccllulosa, fibrarum copulalrix, solct non albei 

 coloris esse , scd flavesccntis, subrubri , fusci; ncc lamen ab- 

 csl fibrarum iuniorom pallidus una cum adulliorum furvo con- 

 junctus color, uii in Acrocomia ct Bactride* Memorabilia 

 etiam est in hoc ligni modo magna quae inlercedil densilatis 

 firmilalisquc differentia inter lignum pcripheriac ct lignum ccn- 

 tri. Btcnim quum caudcx adulius ligni spissi spongioso-fibrosi (2) 

 ct claatici (3) candem fere, qua in centra, oficrat in peripberia 

 compagem , caudices hujusccmodi in centro utiqiic laxiorcm 

 Juncluram rariorosque fasciculos vasorum exhibent. (Juac in 

 marginc sunt librae, cac oinnino ct colore magis nigricunt cl 

 tcnuiorcs sunt, quae in intcriorc parte, cac sunt ct crassiorcs 

 ct magis lucidac. Qnod ligni firmilas non solum pendel dc du- 

 ritie fibrarum, scd cummaximc dc spissitate tcnacitalcqne co- 

 pulantis illas tclac ccllulosac, saepe accidit, hujusmodi lignum 

 ul in centro sit invalidissimum ncquc aptum, tjuod acris aquae- 

 vc impetus siislincat, quum pars pcriphcriam occupans mulhim 

 habeat constauliae. Sed spontc intelliges, etiam intcriorem un- 

 clean) hie posse nancisci [icrmagnam fii k milalem , ubi caudcx 

 factus csl grandaevus. ctsi singulae per sc librae nee tarn durac 

 ct tcnaces uec ita sunt contraclac , uli quae sunt in peripberia. 

 Huitis ligni librae Miigulalim saepe cousimilcs sunt maxillae ba- 

 lacnac in radios fissac alquc intcrdum ejus loco adhibentur. 

 Kxcmpla hujiisce ligni laudo ISuidluam monlanant (Tab- 101. 

 fig. G. 7.), Mauritian vinijeram^ Eutvrpcn edulem (Tab. 31- 

 fig. 0.), Jriarieam exorrhizam ct veiUricosam , ylcrocouda$ y 

 Bactrides. quorum ligno ad scipioncs utuntur, Guiiieltnam spc- 

 dosam cl Jtfacanam^ quae arbores ludianis clavarum malcricm 

 praebent, Lodoiccam accclwllarum , Borassum AethtOpwn ct 

 ftabcllifornwm , Aslrocaryum jlfurumunl Multorum tamen 

 pars ceutralis ; praesertim quum non sinl actatc provectae arbo- 

 res } est spongioso- fibrosa. QttOS caudices qualuor postrcmos 

 laudavi , illi robustissimum durissimumquc , quod equidem vidi, 

 lignum exhibent. K descriptionc aliorum huccc referendum eril 

 lignum Livislonac rotundifotiae* Coryphae sylvestris* Caryotuc 

 lUtmpbianae {SaguaStri majoria Rumphii). liorassi J/abci/ifor- 

 mis masculi lignum esse uttriOS nigriusquc, quam focminei, tra- 

 dil Kumph i us. 



(^uibus immutationibus lignum cum pro divcrsis vilac 

 sladiis turn maximc pro explicatione floris fruclusquc sit obno- 

 xiuin, illud adhuc desiderat doclorum hominum sludia. Maxiini 

 eerie inlersil, ut iliac palmac inquiranlur , quae semel modo 

 florcscanl el fruclus proferanl. Quod Riimphius (Herb. Amb- 

 I. p. 06/) dc Caryo/a /iumpbiana adjecil, nolui praclcrmitterc: 

 Tardissiini, iuquil ille, est iucrcmenti ct in summa scnectulc 

 semel fruclus producit. Observalum fnit 7 corneum ejus lignum 

 dein sensim dceresccrc et proindc variis opcribus fieri incplum. 

 Illud fit, poslquam hacc palma monocarpaca fruclus protulil, unde 

 lestinant. ut ejus lignum ante fructuum maturitatcm cacdatur. 







. 







