

CIX 



Spatharum universalium complctarum rcpctitio in uno eo- 

 demque spadicc obtinct in generibus baud ita mullis: cxemplo est 

 Iriartea. Contra rcpctilur spatha universalis incompleta s. tubu- 

 losa baud raro in ima parlc spadicis (uti in Chamaerope y Sabai, 

 Thrinace^ Chamaedorea 9 Hhapide 9 ffarina). In Lepidocai yinis 

 unica basilaris ct universalis tubulosa adest, quam excipiunt par- 

 lialcs similis slructurac quam plurirauc, singulac unamquamquc 

 ramificationcm ad fincin usque spadicis comitanlcs, ut hie lotidcm 

 spathas tubulosas, quol ramos habeal: quin adeo haec forma- 

 tio ad ipsos florcs progrcditur, quo paclo nunc specie spalhe/lae 

 tubulosac aut cyathiformfe locum suiim tcncl aut in cupulam 

 conlrahitur, nunc ctiam in squamam, quae unilatcraliter axi ad- 

 nata florem fulciu Pro hac dillcrcntia omncs spadiccs possunt 

 distribui t) aut in cos^ in quibus spathae ramificationcm spadi- 

 cis prorsus non afliciunl {Oenocrayjus 7 Phoenix^ Cocos): 2) de- 

 lude in cos, ubi infimi dumtaxat rami ex axilla spathae prove- 

 niunt, non superiores (Chamaerops , Trithrinax)\ denique in 

 cos, ubi omnes rami e spathis Lubulosis aul vaginaeformibus pro- 

 dcunt, quae ipsac sursum magis et magis diminui solcnl (TJ/cw- 

 ritia y Lcpidocaryum , Calamus). Sunt hae diversifies eliam 

 majoris momenti in systcmatc proptcrca quod in singulis gene- 

 ribus conslantes ccrnunlur. 



§. 80. Spadicum pro spatharum indole divrrsitatbs. In 

 spadicum charactcrc morphologico quanta vis atque ctTicicntia 

 spathis con venial, jam co ccrnitur, quod illarum situs cum pe- 

 culiar! Hbrarum per spadiccm decursn conjunctus est (Mohl. 

 supra cap. I. §« 85.), Spadix cnim, ubi spalha assidct, nodum 

 efllngil circumcirca ambientcm. Isli nodi eodem prorsus sunt 

 habitu, quo nodi caudicis, atque internodia, quod idem in cau- 

 dicc obtinct, nunc abbrcviata videmus nunc clongata. L'biqtic 

 nodi cfliciunt aliam Hbrarum distributionem cursusque dcclinatio- 

 nem cxlrorsum , quam in universum cum infundibulo compa- 

 rare possimus. (Non csl, quod memorcmus, hos nodos non esse 

 ita absolutos el, reli vasorum in obiiqumn cxlcnso, clausos, uti 

 cos potissimum in graminibus conspicimus.) E tali vcro fibra- 

 pum discursu scquitur, ut anatomica composilio ejus spadicis, 

 ubi spathae amplcctcntcs ad supremam usque ramificationcm 

 occurrunl, alia sit oportcat, atque islic, ubi rami modo e squa- 

 mis prodcunt, quae unilatcraliter ex axe cgrcssac nodo minus 

 complcto pracparantur. Triplex igitur spadicum genus ex hac 

 condilione , cum spathae formam simul considercs, proficisci- 

 tur, quod 1) spadiccs incfusos s. determinates* 2) apertos s. 

 indeterminatos ct 5) mixtos diccrc possis. 



1} Spadiccs inclusi aul occiusi et quasi determinate In 

 his omncs partes ad axem pertinenlcs spathis una vcl pluribus 

 basin pedunculi amplectcntibns obvclatae sunt. Solct esse haec 

 forma brcvior, undo spadix contractus queat appcllari. Rami- 

 ficalio hie pro positione squamarum ramipararum vario modo 

 incidil: raro accurate allcrnatim disticha , nusquam per porta 

 quadranlis divcrgentia a sc remota. Nodus circumcirca extensus 

 solummodo basilarcm partem s. pcdunculum occupat. Kxplica- 

 tio omnium uiuus hujuscemodi spadicis partium in brcvius tcm- 

 poris spatium coercila est ac saepe anthesis ct fruclificatio in 

 singulis partibus ct infra et supra fere pari actatc incidit. Om- 

 ncs hucusque cognitae palmac, quibus tales sunt spadices, plus 

 semel florcscunt. Id utique evenit in Arccinis, Cocoinis, sed 

 ctiam in Lcpidocaryinis quibusdam {Daemonorope* Ccratolobo\ 

 nonnunquam in Coryphinis. semper in Phoenice. Excmpla no- 

 mino: Hyospathcm y Tab. 2 M ct Oenocca^pum^ Tab. 27. 



2) Spadiccs apertt\ indeterminate Spathae omnes sunt 

 incompletae. nee in sola basi positae sed per omncm longiludi- 



ncm axis primarii ct sccundariorum tarn spathae quam nodi 

 illas emiltentcs circumcirca positi repctuntur. Dumtaxat in 

 prima actate hie omncs spadicis partes, quotquot jam hoc stadio 

 sunt formatac. ab ima spatha univcrsali sunt inclusae: sed supe- 

 rior spadicis pars una cum suis spathis postea eftingitur. lncre- 

 menlum cnim ibi non est a primordio designatum el dcfinitum ? 

 sed indefinite per gradus sursum dcfcrlur. Ramificatio autem, 

 ccrtc in axe primario, vcrc ex adverso opposita aut verticillala 

 ob spatliarum vaginantium positionem altcrnam prorsus ncquil 

 adesse, fit igitur ubiquc per vices altcrnatim (saepe disticha). 

 In processu anlhescos ct fruclificationis hi spadiccs ab inferiorc 

 in partem superiorem gradatim progredtuntur. Axes sunt hie 

 quasi articuhUi^ nodis scilicet circumambiontibus, ct in longitu- 

 dinem extenduntur, prout nisus formandi in allum magis Icva- 

 lui\ Hue pertinent plcraeque Lcpidocaryinac 7 quarum in spa* 

 dice omncs formalioncs foliaceae sunt amplectcntes, nee ulla 

 unilateralis ct squamacformis, nisi forte sub ipso (lore (in Mau- 

 rtlia <?). Exemplo ofieram Maiuntiam (Tab. 39.), Raphiam 

 (Tab. /#8.), Eugcissonam (Tab. 179-)^ Mctroxylon^ utrumquc 

 genus poslrcmo laudatum monocarpacum, Spadiccs hos ob lon- 

 gitudinem, quam adipiscuntur, elongatos quoquc dixeris. 



3) Extal aulcin tcrtium quoquc genus spadicum^ in qui- 

 bus quasi ulriusquc naturae, quam descripsimus, adest conjun- 

 clio ct mixtio. Hos dixcrim spadiccs mixtos^ semiapertos vel 

 dctcrmimdo- indeterminatos* II I i co eminent, quod ramificatio- 

 nes inferiores e spathis plus minus tubulosis prodcunt , contra 

 ultimae ramiflcationcs earcnt spathis. Est hoc maxime Cory- 

 phinarum proprium. Exemplum , ubi inferiores modo rami c 

 spathis exeunt, laudo Trithrinacem hrasffiensem (Tab. io£.) et 

 Chamacropem Ufartianam* In Thrinacc argentca fere quis- 

 que axis sccundarius habct spatham; id magis ctiam usu venit 

 in plerisquc speciebus Licualae et Setbaf (Tab. morph. Y. fig. V. 

 VI. VII., umbracu/ifera). E palmis monocarpaeis hie nominan- 

 da est Corypha. In Borassinis legitimis solet omnis axis pri- 

 marii ramus c spatha cgredi, sed axes tcrlii gradus ccrtc spe- 

 cie videntur spatha carerc, quippc spathae, e quibus emittun- 

 lur, admodum breves sunt et decurtatac, ita ut sub amentis, 

 quae in apice axium sccundariorum plcrumquc bina aut tcrna 

 sibi juxla posita proveniunt, libi leviter intuenli prorsus cvanc- 

 scant. (Ob ipsam hanc vicinitalem ilia amenta sacpius coale- 

 scunt , c. g. in Ilyphacne thebaiect). Jure autem hancce inflo- 

 rescenliajn referas ad spadiccs apertos indeterminatos. 



§. 81. Spatiiarum clausae et apbrtab evolutio bt vis 

 mohphologica. Omnes spathae folium oflerunt, quod ci forma- 

 tions gradui respondet, quern (§. 5o. p. XCVII) vocavi Coeto* 

 phytlum. Prout autcm aut multo tempore ante anthesin apice 

 siiU apertac aul brevi antca dchiscant, duplex quodammodo 

 illarum natura ct vis morphologica videtur indicari. Ad quam 

 rite dijudicandam nil plus lucis aflercl, quam accurala totius evo- 

 lutionis inde a primis spathae incunabulis cognitio. Spathas 

 apcrtas in exordio esse clausas, postea rima vcrlicali hiaro e 

 summa analogia cum foliis pileoliformibus (quorum evolutionem 

 in stolonibus Chamaeropis ct C/tamaedoreae supra ample tra- 

 ctavi) videtur cluccre. t^uo vero modo spatha clausa ab initio 

 se habcat, id directa obscrvationc nondum compertum habeo. 

 ita ut discrle non ausim cnunciarc me vidisse, cas aut sacculi 

 instar originilus scsc extendere paritcr atque illud de communi 

 folio (supra §. 44, 45.) vidimus, aut e duobus foliis fieri mar- 

 ginum coalitione, quod ut crcdamus duarum carinarum prac- 

 sentia, quam plurimis spathis propria, argumento magis spc- 

 cioso quam vcro, inducimur. Attamcn jam hoc loco monco, me 



55 



^^ 



