GXUV 



nnde Dclilio mane oricnte sole Phoenices masculac quasi tcmii 

 mi be obvclatae videri potuermt. Nonnunquam totus aliquis spa- 

 dix pollinc ct tubulis quos cmitlit pollinicis tamquam tencra el 

 lanuginosa farina obtectus est Aliqua cxcitalum molionc pollen 

 ex anthcris instar nobis albcsccntis cjicitur [It/aximifiana). Ila 

 fieri possit* ul plcrumquc ipsum pollinis pondus ct ventus* ant quae 

 accidi! subita spalhac apcrtione commolio suflicint, nude vera 

 et justa afliniuin florum foemineorum cxislat fruclificalio: quam 

 rem in monuc> gencribus saepc promovet spadicum inter scse 

 propinquitas. Inter oinnes jam indc ab acvo medio convenit, in- 

 primis dc Phoenice tlactyliferru primas partes hie agerc ventum. 



§. 126. DE PALMARUM FOBCUNDATIONK ARTIFICIAL! S. CAFRIFI- 



cationb* Ubi palmae sexu distiucto extructac in palria sua atlcntc 

 inspiciunlur, saepius cognilum est accidcrc, nt baud pauci spadiccs 

 dellorcscant ncquc fructum relinquant . idquc obtinet non so- 

 lum in dioccis. sed eliam in polygamic el iis. quae spadiccs 

 divcrsi sexus in uno eodemquo caudice gcrunl. Apparel igiliir. 

 quibus auxiliis alioquin foccundans materia in pislillum itnmilta- 

 lur* ventum et insccta nc in libcrtatc quidem cocli ila validc 

 agitaro. lit naturae quasi satisfiat voluntati: sicuti etiam in cal- 

 dariia nostra, vol si ambo sexus sibi allincs ponuntur* plena 

 foecundatio rara modo intcrcedit* Hacc populis palmicolis din 

 sunt cognila* uti do Borasso JlabetUformi disertc prodit Rum- 

 pliius I. p. /17. Est ergo non inirum* quod in Phoenice dac- 

 tyi{f era * 4 I unc polma omnium diutissime inservit morlalibus. 

 jam maturrime obscrvalum fait, quae sil vis musculorum flo- 

 rum pollinis ad ipsam foecundalioncm quodque homines soller- 

 tia quadam illi roi subvenirc studuerunt. In Pick vcteres vali- 

 dius frucluum incremcnlum cflicicbanU rcsectis a sylvestri ar- 

 bore ramis una cum fructibu* juvcuitibus iisque in cullis ita 

 suspensis, uL ab earum fruclibus propc abcsscnl. Pscnes. in 

 reccptaculis ficorum sylveslnum habitantes, evolant impungunl- 

 quc fruclus mitiorcs, ova ibi parituri, qua re ipsa meliores 

 fictts proficiimtur. I lane artcm (iracci appcllabanl ipipaZay 

 Romani caprijicationem et hie ill io bodic quoque ita agunl, 

 Priscis autem temporibus id quoque sibi persuasissc videntur, 

 psenes in Phoenice ad foecundalioncm aliqiiid conferre : ila 

 Herodotus I. c. 190, quamvis jam Thcophrastus saniora 

 refcrat, qui quidem etiam, ubi agit de caprificationc, commc- 

 moral Phoenicia foecundationcm (Hist. II, c. 9) , quod nomi- 

 nal dAi*9a£fiK 3 sed utrumqtie modum discernil: stmitia ct Pli- 

 nius XIII. e. /| et Am mi an us Marcellinus tradidernnt. Vc- 

 terum locos principales vide sub §. fincm. E rcccntiorihus scrip- 

 toribus laudo Cassianum Bassum X. c. {*, cujus ornatiora 

 eommcnla scrvarunt Jo Ik Bauliin Hist. I. p. 363 (quo loco 

 omnino sat magna copia congesta est coram, quae vcteres 

 de Phoenice conscripserunt) . porro Bodacus a Stap. in edit 

 Theophrasti p. io3 (exlat ibidem quoque Joviani Ponlani 

 eclebre carmen de Phoenicia pari inter Brundusium el Hydrun- 

 tuin dislante et per ventum maritato, quod gcrmanicc rclulit 

 Minding: das Lebcn der Pflan/.e Leipz. iOj;. p. A9) ct Gui- 

 landinus in I'linii capita aliquot comment, p. 25 sq. Guilan- 

 dinus (I. c.) addit: mirum dicta, quod si qua procul a mari 

 abstilerit , ul nequc pulvis ncquc aura odorve ejus ad earn 

 permcare possit - excogitavcrunl coloni futicm a mari rcliga- 

 tum ad focminam usque perduccre , atque ita quasi marital! 

 vinculo copulatam masculi virlute clanculum per fiiiiem irre- 

 pente foecundam fieri* quae prius in ca stcrilcsccbal soliludinc. 

 Dc hoc usu ego quidem nihil alhid cngnoxu sed VVcllslcd 

 (Trav. in Arab. II. p. 11) Arabcs ct nostra aelate spadiccm 

 masculum foeminae frondibu* ca in rcgionc undc spirat ven- 



tus alligarc, auctor csl- Caprificatio quin ex anliquis ad ho- 

 dicrnas gentes oricntis permanavcrit non dubium est, xiti cl 

 Prosper Alpinus 1592 (de plantis Acgypti p. 10) pollinis in- 

 terventum ad foecundalioncm nccessarium staluit* In Acgypto in- 

 feriore quum a. 1800 coloni bello impedirentur* quominus spa* 

 dices masculos c descrlo aflcrrent, daclylorum messis plane 

 deficiebat (Delilc Flore d'Egypte p. 172). De modo ac ra- 

 tionc 9 qua istac gentes orientates in artificial! foecundatio- 

 nc Phoenicia ulunlur. imprimis rclcgavcrim ad Kaempferum 

 (Amocnit* p. 706). Cfr. etiam Nic. Chr. Kail de duplici plan- 

 tar urn sexu Arabibus cognilo. Havn. 1782. Eandcm rem tra- 

 ctarunt permulli peregrinatores* uti Shaw, Travels ed. 1808. 

 I. p. 2G0, Olivier Voyage dans TEmp. Othoman, TEgypte et 

 la Perse* II. p. 53* D 11 pre Voy. en Perse I. p. 111* Micbaux 

 in Journ. de Phys. LII. p- 325, Benjam. Blackc (Bassorae) apud 

 Roxburgh Flora ind. HI. p. 786, Gnyon in Munchn. gch Anzci- 

 gen. i8/|5 p. 885. Numerus arborum mascularum ilia subsi- 

 dia moderatur* nam ubi eac multac sunt ct coloni scgnioris 

 animi* foecundatio tola committitur vcnlo soli el uni* id quod 

 fit in quibusdam parlibus Aegypli. Shaw (I. c.) memorat, 

 unius arboris pollen 400 — 5oo arboribus foemineis sufliccrc: 

 qui numerus mihi vidclur major, quum plena conceptio om- 

 nium florum foemineorum sola adjuvaute Datura non obtincat* 

 Ad Rosctle una mascula arbor viginti focminis adtribuitur (Oli- 

 vier). Haud raro fit, quando marcs sunt frequentes* ut a co- 

 lonis tolus masculus spadix focminco impcndalur. In Gaclulia 

 cl Persia singuli modo rami spadicis masculi in rimam foemi- 

 neae spathae iufiguntur ibiquc vario modo impinguntur. Me* 

 moratu digna rctulit Kacmpfcr (p. 707), qui dicit, masculum 

 spadicis bacillum ante apcrlum florcm foemineis imponendum 

 ct (lores masculos hoc loco exsiccandos esse: nam masculis jam 

 floribus aperlis hos prima slatim noctc de exciso spadice decidcre. 

 Idem dicil porro: Florcs an maluri counubio ct quando e spatha 

 cximendi sint. explorari debet compressione spatharum. quaccon- 

 trcclalac si nullum produnt sibilum, nouduin perfect! nee cximendi 

 sunt: si cum sono renitunlur perexiguo, maluri sunt el sine dilalio- 

 nesolvendi* si vero spalhae digitis resistant* cum strcpitu insignio- 

 ri, tunc florcs jam minium rigent ct palcnl ncc ad usum amplius 

 idonei sunt. Hujus scntcntiae vcrilalcm comprobare videtur illud, 

 quod ubicunquc spatham dirimcrcm* pcrcxiguam modo partem flo- 

 rum musculorum me memini invenisse jam apcrlam. Palmarum 

 pollinis singularis csl ncc ca in inullis aliis planlis collaudata virtus, 

 quod per mttltos annos conscrvat potenliam suam foecundandi. 

 Kacmpfcrus suis verbis allirmat. florcs masculos tempore e 

 spathis dcmplos in annum postcrum salva virlute asservari posse* 

 t^tua de causa palmarum pollen potest dimitli cl transporlari, lon- 

 ginquas remotasque mulicres foccundalurum , nee alia dc causa 

 illud experimentum quod diccbatur ..bcrolmcnsc" prosperc suc- 

 cessit. Est istud. quod tcntavit Olcdilsch annis 1 7/19 • *"5o, 

 1751, ut focmincam slirpem Chnmaeropis hiunilis ibi in horto 

 botanico diu llorenlcm ncc tamen fruclus proferentem foccundarct. 

 recenti spadice masculo Lipsia deportato ct illi foeminae super- 

 posilo. (Physik. Belustig. I, 2. p. 81 et Gledilsch verm. Abh. I. 

 1765 p. 94 3 Hist, dc 1'Acad, de Berlin 1766 p. 5.) Paucis an- 

 nis anlea Alston (Fssays and Observal. read before a So- 

 ciety in Kdinb, I. 175/1 p. 2/17) ct Pontcdera (Anthol. p. 162: 

 num palmae daclylifcrac a slcrilium apicibus foccundentur) con- 

 Ira palmae foecundalioncm dispulavcrant. Cfr« quoque Kaest- 

 n-er contra Mollcr in Hamb. Mag, VI. 1750. p. 529 et Hill, 

 vegel. Syst. 1759. p. i3l. Etiam in longius spatium hoc probavil 

 Kolrcuter. qui pulvercm excussum Chamtteropis humilis Caro- 

 liquiete anno 1767 Beruliiuim ac Pelropolin Iransmisit (Acta Ac. 



