& 



CXCI 



§. 21. Palmaaum IN TRMPORUM DKCURSIT VICISHTUDINBS. 

 Orbis nostri multas ac graves per aeoncs vicissitudincs, ejus 

 diversas vitae quasi aclatcs, ctiam palmas palmarmiiquc rationcs 

 mullifariam attigisse, id jam satis clucchil ex lis, quae capitc 

 sccundo de palmis fossilibus prolala eunt*)< (lie igitur ilia tan- 

 lum modo proponi par erit s quae palmas in praescnte terra- 

 ram orbc ct nostro acvo aul quodam modo aflcccre nut forsitan 

 aflcclura aunt: ea vero baud ita multa sunt, quoniam nee ex 

 historia generis humani nee ex comparationc divcrsarum unius- 

 euiusquc speciei condilionum certa salis alquc cxplorata pracsto 

 sunl. — Maximc obversatur nobis quarundain palmarum per majo- 

 res rcgioncs procedens ulique propagalio. quae non solum natura 

 ipsa (id quod in Coco nucifcra el Nipa fruticantc memoravi- 

 mus) sed inprimis bumana opera facia est. Nonnullae species 

 et eae bominibus utilissimac uli Cocos nucifcra* Phoenix ita* 

 ctylifera el sy/vestrts^ liorassus J/ahe/liJormis . Arcca Cate- 

 chu* Arenga saccharifera ct Caryofa ttrens lantum sunt dis- 

 scminatac ul non nunqiiam sintnc hie illic imligcnac an modo 

 sylveslrcs vix ccrto conslituas. ^hiin immo nlrinsquc priorum 

 propriam patriam deeernere nonduin nobis licuit: earum cnim 

 propagalio in primas genii* Immanae aelates rccurrit ultra In- 

 Storiae memoriam, unde sunt qui facili negolio slaluant, cas 

 parilcr alquc ceteras planlas utilitarian frumcnla, poma el alias 

 fruges paradiso nti patria : ex quo per orbem commigraasc 

 secret* ct occulta rationc , siculi ipsos homines primos. — 

 Amplus hie campus patel potissimum lis, qui historiae populortinu 

 gentium ? linguarum, morum funics ac rivos persemtantur : illi 

 licet forlassc non prorsus rem disscrerc ct cxplurarc qucanl. la- 

 men profcrcnl. quae aul vcro proxima aul ralionc quadam fulla 

 vidcanlur ut lucidas analogias patianlur. Palmac quas supra 

 laudavimus cl aliac neccssiludine quadam ennjunctae sunt cum 

 illis popnlis, qui uli genlcs Asiae ct antiqufratis rcrum fa ma ac 

 gravitate eminent. Ubi igitur istae palmac aul revcra adfucrc 

 ant adfuisse cas vol propagalas latius comprobari licet, ibi est 

 verisimile ctiam lucctn adferri cognoscendis populorum migra- 

 tionibns ac coloniis* dispiciendis moribus, consucludinibus, com- 

 mcrcio. cullui, my this et hisloriis. De Phocnicc < fad ylij era 

 relego ad ca quae p. 258 sqq. allata sunt, ad L. Rcynicr sur 

 ('Economic publique et rurale des Perscs el des Pbeniciens el 

 ad nostri Caroli Kilter Krdhundc XIII. p, 7G0 — 858, qui 

 ctiam de Areca Catechu et reliquis Asiae palmis utililariis sol* 

 Icrlia sua cl acrimonia dispulavil. Annon Africae quoquc cl Ame* 

 ricae ferociorcs gentcs ad disscminandas palmas illis utiles for- 

 lassc ultra omnem memoriam suum quacque conlulerint , id 

 in pracsentia ambiguum esl. 



*) V.x quo Lngcri no&iri de palmis fotsilihtis inquisiiionc* imprcssac 

 sunl ? mult a nova dctccta ct all* aucla sunt* Quae tile vir fttiicUsi- 

 mus nupcrrime in libro „Gcncra ct Specie* planlarum fossilium", 

 Yintloh, 1350 T prioribus adjecit , ea breviti't* bic enunie milium, tiitoft* 

 taria bitmita^ in &chi»to niarLsiceo Jlilini itt IWht'inia L c. p, 533 n. 14+ 

 — J'L principalis (icnn. in arenacco ct schislo itili. :itlu..i :um ;id \\clti- 

 num et YYQrdeo Germainae, ibid, n. is. — FL hngirhaM* t in form. 

 Crciac ad Muthmaunsdorf Ausiriac, ib. n, \6~ — Xtit^opltyttUtt donga* 

 tus Mor. , in sclii*lO lithantltracum ad Mtilumhimha in \ HoUandia, ill. 

 P*332. — Fitjcicutitts tftllatut, in form, torli.iiia litdiAC occidcnlAli%, ih 4 336 

 n, T< — F* attrocarfride^ in eadem form* ?, il>. n. 6. — F, cqyfcfflfatfj ib, 

 ii. Q. — i*\ dcnsuSt in form, lerti.irta hidiae otc., ib. 35T n. 10. — /• car* 

 bonigcuu*i in apliacro&idcritc ad lUdnilx Itolietniac, ib. n. It* — F.ttpto* 

 xrtcu, eodem loco, ib. II. 12* — F. intrictttttx, loco inccrto, p. 339 

 n. 18. — /♦ rjtrutri.i t in calrareo I'lacni'r prone Hilin Mobcmine f ib. 

 n 10. — Kiitlogcniltj h^Ivttica^ in (err*"> li^nitiitn m\ llnrccn, p. 340* 

 Cl K* striata in schi^lo lillianlbrarum AlMtllBC * ibid Porro inter ape* 

 CiC* palmarum dubias nominantur , praeicr Pahnacitcm ztarfijrnictti 

 Sclilotb , /*. earyotlJU Stcmb* t P. cocotformh iSrOM^n. c catcc t^ro«»a ad 

 Mrudon Galliae et P.! a Hurcbiton Geo), p. 2, I. I), f 2* illutlrilllS. 



ADNOTi Guilittma sptciota* specie* quam maiimc difluta, tguin JAitt primo 

 acvo a gcnlibuH Ama/onum llurio propinqtiis ad hunc Cl ad ejui »ubsidiarios oc- 

 cullA fuerit . non ot dobitandtim (Heise in JJras. Ill p. 1052); id cnim ct fando 

 annd ilia* tradihir et aliis rationibu» aflirm*Hir. Loci in quibu* invcninntur laepc 

 antiqniorii CQltono Tc»ligia oflemnt (ot clTewla* stirpes domcilicas) ct juxlapostMs 

 ICpet Itamltaae* qniO a pnortbw* incolis pro pracsidii* contra hotiium facvmOMI 

 consilac fucrc. (Ibid. Pflanz. u. 'Jliierc p. XIV. Puritet Orbigny r. el. retulit, 

 GuUiflmam imigntm tn 5Ioio> et Cbiqmto^ singulatim in humidift convallibus in- 

 ter Bamhusttrum turlias tnrcnirt: Palmct. Orbign. p. t3.) In bac pal ma* quae ob 

 CarnOfttm flitClam Indiani* poliiisimum uaui CM , non modo mint ftarcocarpii am- 

 pltlicaiio adest >cd ctiam magna deminutio vcl adco .ibolilio pwiaminis: id quod 

 nobis proredente cullura eflectum vtdetur. — Torro quod Borauw Atthiopum t ah 

 incolit nti in India oriental! R. JtaMtiformis mnltifariam agitata el acslimala (cujus 

 specie) dignilaa uonduni pror»u^ illuslrata csl) in Africa invenitur, id ctiam tnagis 

 quam unios Calami {ff^anJtJlori) ibidem provcnlus aniinos adverierc debel 01 

 gentium Cl planlarum naturae Mudiosorum ; nam quaerilur annon prisco acvo 

 commcrrium inter Indiam orientalcm el Africatn troptcam unam candemquc spcttcm 

 divulgavcrit i — Contra ubi animadvertern, in sylvis Amazonum nrglectam creftccre 

 KtaeiJtm (metanotaccam} t aheram gutntenstm esse arborcm viulcm Nigrilarnm 

 in terra allnviali Guinecnsi t tlcindc Haphiam tacdigcram in terra Ama/onum pa- 

 rilcr ac /[. vita/tram in Guinea propter succi saccbarci copiam in usum convert! 

 posse, sed antiqui* notissimaiu ratioiiciu hunc liquorem teri»br-mdo drtrabendi re- 

 rrntibus lainen non exerccri , bis conslitutis qui* ducat veriainiile. inter has tro- 

 picas plagas utriusquc orbis fuissc olim priorum gentium commercial 



AccuMATiSATio- Hue perlinel eliam ilia <[tmeslio: mini 

 palmac ncclimolisationi quam vocanl obnoxiae sint. Earn rem 

 si ila ciixitniscribimus, ul aeelimalisalio sit Iransposilio planlae 

 in ntinsilain elimalis condiliones. quae fines suimnarum ejus vilae 

 ralionum transmigrant, baud fractis vivendi et propagandi viri- 

 bus sed consuetudine solummodo in(1cxis 3 turn equidem arbltror, 

 nee in palmis nee in ulla alia planta locum esse acclimalisalio- 

 nis. Sane <|uitlem ut alia quaetibct planta ita palma ad mini- 

 mum potest rcduci , ubi per sc ipsa existcre qucat: at si pro* 

 pagalione caret ncc sponte fit sylvestris tunc non csl acclitnati* 

 sala (sit venia vcrbo). Sunt ergo quidam gradus, quos de 

 Phoenice dactylifcra ac Chamaerope jam atlulimus. Idem 

 valcl de Coco nucifera. Eandem vidil II umbo Id I 100 leucas 

 ab mari ad Rio Magdalcna, in descrtis Llanos de Venezuela in 

 Villa del Pao (8° 3 7 ' 57" I. b., kf 8' 12" occ. F.) , sed du- 

 bito, quin ibi aul in mcditcrrancis ludiae (cfr, supra CLXXI 

 adnol.) aul Hrasiliae (cfr. CLXXIX) maturis fruclibus sylvescat: 

 earn igitur ulleriorem patriam acquisivisse, vix statuendum eril. 



§. 22. ] l uvTOrnoriA in palmis. Palmarum ex alia in aliam 

 terrain transportatio earumque apud homines cullura co quoquc 

 gravior csl ac digna studio, quod indc pbylolropias (Linh Philo9. 

 boL p- /|6/|) scu organicas commutationcs cognosccrc liccU quae 

 per hominum artes in iis paullatim exoriantur. Hue referenda po- 

 tissimum (neglcctis iransitoriis illis mulationibus^ quas variat tones 

 dici suetum esl: cfr. IJcCand. IMiysiui. II. 720) est formalio pro- 

 genia* a typo detlectenlis, quae seminc propagalur (german. : 

 Hassc) , varicialis (quae cilra semen sc suslinet) el atavism! 

 $. diatbeseos hcreditariac excmpla. quae omnia in palmis diu- 

 tius jam excullis accurate insptcienli non minus elucebunl quam 

 in ccrcalibus, oleribus* pomis: nequc dubitaverim quin prac- 

 clara ac mirabilia in bis rebus detegantur, qtium botanici in 

 palmarum vieinitale habilanlcs luiic rei opcram navaverinl. Ma- 

 rum rcrum ralioncs dispungerc qtium ipse non valcam, in pau- 

 cis adquicsco: 



1) Univefisa C0MMUTATI0 dimensionum^ qua palma aul 

 major aul minor cvadit. Collalis aliis similibus magniludinis im- 

 mulalionibus uli gencrum pomorum et florum , in canibus, 

 cquis cl alibi non absonum foret censcrc , eliam in Coco nuci- 

 fera lain diu ac varie agitata illam deminutionem accidcrc. 



AHNOT. Coaim .'..■..■■■.! mmquam varietatem memorat Ituniphius (Amb. 

 I. II. n. Q) t el Blanco (Hora de Filipinas TIT) tradii, e**e panas Ccci uuecs, 



96 



