40 

 ian 



GeorgI Mari 



dudum in hortis colitur. Opera: prctium tamen < 

 plantaprodidit. Mcxicani, inquit, vocant chili 



X encs dc 



Hifpaniola; 



P c 



'" ? *-" * L > 1 — ' * 



pficum.Hsec planta licet jam dudum in hortis Hifp 



rit culta , non modo propter ornatum , vcrum & ufara in condimentis j tamen q ia in Ame- 

 rica plures illius ipecics obicrvantur & iiiiqux illius in tarn frcquenti funt uiii , ut vix edulia re- 



perias quibus non admifceantur , & facilitates illius itidem notiffimae funt , operxprei im 



~~ pence n 



ibecierum funt fimilia Solani foliis , £)umhchilli tantum execpta cujus folia funt 

 flnrcs candidos , e quibus enafcuntur iiliqux , initio quidemrubentes, tandem 



at 



fti 



paff 



pore acri & cauftico , ita ut calidum cenfeatur in quarto gradu & ficcum in tertio : licet viride 



excrementofum , qui tandem confumitur. Vnd 



em 



atque etiam alvum folvat , non fine torminibus, praefertim in 1 is qui non af- 

 fuevere; alioquin moderate fumtum movet alvum, (Cujus caufa vidctur illius acrimonia) 

 menftrua atque u'rinam •, corroborat ventriculum a caufa frigida dcbilcin : excitat fupra mo- 

 dura apperitum genus quoddam Chilli falfum > mixtum cum Thomatis , ut vocant , Mit- 

 tomatl appellant: evacuathumores pituitofos e quacumque parte corporis, prafertim illos 

 qui jun&uras coxarum obfident , & Sciaticam folent generare. Hedicis ventrem ac lumbos 



Vcrunta 



pun 



pi 



Nafcitur 



Udis. 



A Barbaris fere pro cibo ordinario , abHifpanis vero pro condimento ufurpa- 

 locis tarn calidis quam frigidis , melius tamen temperatis aut aliquantum ca- 



; fpecies appellator a Mexicanis £>uauhchilli, quafi dicas arboream , 6c in Hifpa- 

 or eft & filiqua rotundior Axi montenfe five Caribicum: hiec fpecies omnium 



rudibus ; & cum omnes fpecies calidx fi 

 maxime cauftica; auare tantum condim 



pro 



Sectt/ulafpccicsvoca.turChiltecpM t quia colore & figura valde fimilis eft mofquitis , id eft, 

 culicibus-, dicitur aliis Totocuitlatl, quod fonat ftercus avium, ob colorem &parvitatem; 



Dominici infulae Huaratinac appellari : hxc fp 

 :m deponit. Tres illius numerantur (pedes pro 



d e m 



milis , fed vergens ad nigrum colorem , unde Tlilchilli nominatur : tenia minima omnium 

 feritur menfe Septembri & maturat frudum a Decembri ad Calcndas Apriles. 



Tenia fpecies appellatur T^andchilli , feritur menfe Augufto, locis cultis , quandojam 

 pluvi* ceffant } maturat frudum a Novembri ad Martium, quiprincipio quidem eft viridis, 

 fed fenlim rubefcit : In Hifpaniola vocant Axi candidum. 



guarta fpecies appellatur chilco^tli , ob croceum colorem quern addit condimentis & 

 cibis quibus mifectur , unde in Hifpaniola Acafran Axi dicunt: filiqua fex fcpteiw 

 tranfverfos longa eft 5c mediocriter tenuis colore rubro & nonnunquam adufto. 



licitur a Mexicanis T^inquahyo , quia filveftris eft , in Hifpaj 

 rem : filiqua eft tenuis & quinque digitos tranfverfos long 

 udum fere omnibus anni menfibus. 

 ppellatur T^onchilli quia blandior eft j filiqua illius eft lon^a & lata 



digitos 



femen autc'm tarn 



Chillaqutles appellantur , commedatur : optimum 



Pi 



hanc fpeciem humi fpargere ut liccetur ut ita melius poflit fcrvari , nam alitcr fa- 

 cile corrumpitur ob nimiam humiditatem : feritur & fcrt frudus omnibus anni menfibus. 



Rcperitur & alia fpecies quam vocant Milchilli , cujus filiqua quidem prxcedentibus non 

 eft minor , fed attenuatur fenfim & definit in mucronem ; coiorif eft aurei , colligitur eifdem 



Maizium. Plures praterea fp 



inftar 



er 



dron , ab 



fi 



P 



plants adeo eft 



prxcipu 



. c 



