XXXII 
annos continuae ac ingenti sterilitati obnoxia, ita ut nil 
tunc viriditatis conspicias, nisi Nopalearum caudices, 
folia nulla. Ex his quae attulimus jam sponte elu- 
cebit, plantarum, quae has silvas efficiant, maximam 
partem diversam esse ab illis, quas silvae primitivae 
offerunt, speciebus neque easdem, sed alias humidi inopia 
mutilatas atque depressas. Silvarum enim primariarum 
arbores giganteae ad vigorem sustinendum majori in- 
digent copia soli humidi, pluviae, roris, quam quae in 
aridis istis plagis possint accrescere. Licet quidem ob- 
servatur, silvas primaevas, ubi sicciore utuntur solo, 
fieri humiliores interque praecipuas illarum arbores alias 
misceri, ab ipsarum forma alienas — uti imprimis in 
exiremis silvis primariis ejusmodi deprehenditur faciei 
mutatio atque habitus, qui Catingis est proprior, id quod 
in via, quae fert a Rio de Janeiro ad villam S. Cruz 
apud Campinho, Santissimo et alibi potest cognosci — 
tamen in universum uíriusque plantarum formationis ar- 
bores diversarum sunt specierum, quin etiam interdum 
diversorum generum. 
Contra autem monendum est, minime harum Ca- 
tingarum arbores impediri a natura, quo minus expli- 
cent comarum ornamentum, ubi per totum annum nu- 
triuntur humore. In ejusmodi enim regionibus continua 
fronde sunt vestitae et simul majori foliorum ambitu ac 
splendore excellunt; illas Catingas prope ripas Rio 
Verde aliorumque fluviorum, qui inundant in Rio S. 
Francisci, vidi in provincia Minarum Generalium, ubi 
perpetuo frondes gerunt. Ubi vero arido insistunt solo, 
gemmas suas, id quod jam memoratum est, unum et 
plures annos retinere queunt. Simulatque vero pluvia 
incidit aut rores sunt frequentes, folia mira proveniunt 
celeritate. Unde facile potest evenire, ut vespere fervido 
in silva foliis orbata castra ponas et, quum per noctem 
pluerit, permigres die sequente silvam, quae prodigio 
quodam perculsa teneram induit parvorum et optimi 
odoris foliorum viriditatem. Etiam quum fronde orna- 
tae sunt hae silvae, uti propter foliorum tenuitatem 
eorumque in extremis ramulis singularem collocationem, 
sic propter florum habitum proprium quendam prae se 
ferunt adspectum; attamen praecipuas suas proprie- 
tates multo accuratiores offerunt et dilucidiores, dum 
foliorum carent tegumento, qua aetate plurimos quo- 
que in illis fructus conspicies, quippe qui demum, post- 
quam decidere folia, soleant maturescere. Hos autem 
fructus minus quoque observavi esse carnosos et suc- 
cosos, sed potius duriores saepe atque lignosos, si cum 
illis comparaveris, quos edunt silvae primariae. Quodsi 
hujus silvestris formationis singulas contemplamur ar- 
bores, eas licebit et magnitudine et incremento et ra- 
morum flexu comparare maxime cum arboribus solita- 
riis, quae cernuntur in ea regione, quam vocant T'a- 
boleiro coberto, cujus in tabula 111. expressimus ima- 
ginem. Totus vero harum silvularum adspectus similli- 
mus est adspectui nostrorum , quae Europa alit, nemo- 
rum frondosorum, quae per frigidam auni aetatem fron- 
des amittunt. Uti in nostris silvis solum vides nudum 
nec nisi raro eodemque arefacto obtectum gramine aut 
TABULAE PHYSIOGNOMICAE EXPLICATAE. 
XXXI 
Non ista ibi assurgit ad silvarum primariarum robur et 
celsitatem, non ad succosam camporum ubertatem, qui 
alibi suavitate perfundunt regiones, sed multo est mi- 
nor ac siccior nec continua frondium ornata viridi- 
tate. Loco silvarum primariarum existunt in aridis 
illis, quae liquore carent, regionibus aut humiliores sil- 
vae, per siccam anni aetatem foliis privatae, aut singu- 
lare quoddam densorum virgultorum genus, e quibus 
tantum modo hic illic prominet arbor; pratorum loca 
occupant deserta et arenosa, quae tantum abest ut gra- 
minum herbarumque amicta sint arcto stragulo, ut pas- 
sim modo singulos graminis ferant manipulos aut se- 
junctos frutices atque exigua virgulta plantarum plerum- 
que parvis foliis praeditarum. De qua causa potest 
contendi, in aridis nec aqua irrigatis regionibus pror- 
sus aliam conspici et propriam vegetationis formam, 
quae magnae quidem primariarum silvarum camporum- 
que respondeat diversitati, sed cum universo adspectu, 
tum plantarum, quas comprehendit, natura longe diffe- 
rat ab illis formationibus. Ejusmodi silvae, donec or- 
batae sunt frondium tegumine, uniuscujusque offerunt 
arboris lineamenta, et vel e longinquo avis inter ramos 
sedens potest conspici. Per menses siccos quippe non 
foliis extructae carent umbra et inter tenues ramos sol 
exurit viatorem frustra umbras quaerentem. Unde jam 
gens Tupinambazes silvas illas nomine Caa-tinga, i. e. 
collucatarum appellavit, quae vox a Brasilianis corrupta 
dicitur et scribitur Catinga. Altera hujus aridae vege- 
tationis forma nominatur a Drasilianis Carrasco, vir- 
gulta, vel Mato carrasquento, silva horrida. Tertiam 
formam comparaverim cum iis plagis, quas vocant Germa- 
niae septentrionalis incolae campos arenae (Sandschel- 
len); nominatur illa in Brasilia Charneca et parat quasi 
transitum ad aridam et omni vegetatione vacuam regio- 
nem, quae vera est vastitas, uti Arabica aut Libyca; 
verum tamen est, quod adjiciamus, Sertaó, locum de- 
sertum, apud Brasilianos non dici de aliqua harum vege- 
tationis formarum, sed de loco incolis vacuo, uude 
potest accidere, ut in iis terrae partibus, quae pro an- 
tiquo more hic illic appellantur Sertaó, diversissimas 
deprehendas vegetationis formas, silvas, campos, ca- 
tingas, virgulta, charnecas. 
Jam vero non nisi de silvis collucatis est sermo, 
de quarum potioribus conditionibus aliqua restant di- 
cenda, priusquam accuratius fabulae hujus imaginem 
studeam explicare. Hae igitur Catingae vel silvae ari- 
dae aetate foliis orbatae eo discedunt a silvis primitivis, 
quod non ita altas (fere viginti pedes altas ad quadra- 
ginta) neque ita crassas Continent arbores, quod non 
ita densae et aliquam certe auni partem non ter- 
ram offerunt gramine herbisve vestitam. Usque dum 
necessarius adest humoris modus, ut succos commo- 
moveant, carent foliis; unde facile potest accidere, ut 
unus pluresve anni interdum praetereant, donec ejus- 
modi silvae in aridissima terrae parte sitae denuo ger- 
minant, si, postquam frondes decidere, imbres debent 
tamdiu expeetare. Atque ubi adsunt, terra omnino est 
siccior, minus humore perfusa nec raro siccitati plures 
