o 



H E RMANN V S BOERHAAVE- 



S. 



\ 



I 



w- k 



uae natas per univerfum , humanifque exploratas lenfibus , res 



enarrat, hiftoria appcllatur natufâlis. Atque illa quidem inter 



caeteras , quae hominum induftria excultae , fcientias facile 



femper habita fait princeps, Materiem quippe Ipeélare fi ve- 



lis , quam ea tra6lat , non hacc a6tiiolàe mentis inventa , faepe 



jflibtilia nimis , quandoque Se vana , fed omhiparentis naturae vera Tibi ef-. 



fe6la, exhibet. Et , quoniam aliud promittit nihil , praeter illa demum, . 



quae fidelibus fubjiciuntur & corporeis animae humanae inftrumentis, ncc 



fallacia unquam, neque vel figmento ^ erit infidiofà. Quid miri ergo, fi 



duplex haec difciplinae hujus , & praeclara fane , dos effecerit, ut, velpri- 



fco olim aevo, fapientiflîmis mortalium, prae aliis omnibus , haec praeci-* 



pue fiierit exculta? Dum ab ultimis rerum monumentis, uique in noviflîma 



haec tempora , optimos quoique vitam fuam per diiciplinam hanc inprimis 



excoluifïè conilat. Horum veto ut alius aliam vaftae fcientiae partem ex- 



ornavere 5 ita quoque ex collatis fymbolis condita materics , unde depro- 



merent pofteri , quotiefcunque componere atque concinnare vellent aliquid, 



quod ad corporis univerfî faciem expoliendam faceret^ ut ita tandem im- 



probo, &: ièro, labore Icientîa rerum intègre polîèt comparari, quantum 



humanae datum eft perlpicientiae. 



Ubi vero copiam confideramus rerum, qua contemplatio noftra exer- 

 cetur, quando îcrutamur naturae opéra , ita comparatum cum hac arte vî- 

 demus , ut in diverfis partibus has habeat ufibus magis praeclaras homi- 

 num , alias autem ab utilitate minus commendatas : quumque folo ex utili 

 vera quaeratur gloria , laudata fuit horum inprimis opéra prae aliis , qui be- 

 , neficas potiflîmum hominibus partes liiftoriaenaturalisexcufTere, atque per- 

 fècerunt. ' l 



Stirpium ergo doélrinam quis non celebret prae omnibus ab ufu quam 

 maxime coramendatam? hac neque vita carere queat, ablque hac nefas fit 

 ulla voluptate frui. Agricultura certe fola fuit inter univerfàs artes , quam 

 prilcis mortalibus dura neceflîtas ipfa impoluit ante omnes alias ; . ad hanc 

 gloriae laturos rediifïè cernimus , hac ufos etiam ad levandum animum , ut 

 taedia expellerent, & triltem aegrimoniam. Quin etiam credibile . habe- 

 tur, ratione hujus ad alias deinde circumlpexiilè difciplinas hominem. Si- 

 derum ortus varios ipeculari, aftrorumque labores difcere, agricolàrum in- 

 tererat. ïmo & diae mathefios originem quis non huic primo tribuat? Si- 

 ve enim coeli plagas dimetiri vellent, feu agris dimenfis limites ftatuere, o- 

 pus erat geometria. Denique juftior nec fiiit alia caulà metalla de vifceri- 

 .bus terrae eruendi , haecque in ufus hominum duceridi , quam ut agris , 

 plantifque colendis apta pararentur inftrumenta. 



Bo- 



