His igitur praemiffis, iam inftiWti noflri ratio requirie, 

 ut fruaificationis negotium, quoad eius in prasrentiarum fieri 

 poterit, dilucidemus. Veteribus fruftificationem Ficus pla- 

 ne incognitam fuiflTe, fupra iam efl: monitum, quamvis nego- 

 tium, quod fub titulo Caprificationis defcripfarunt, non igno- 

 rarent; qui de re PLINIVS, THEOPHRASTVS, 

 ARISTOTELES & PLVTARCHVS evolvi merentur. 

 Sic iidem varia ficus inJividua diilinxerunt, dum fuum cuique 

 addicerent nomen", & Ficum fativam feu fosminam proprie 

 Ficum, Jylvefiremvero (fGr»corum Ertm?) nuncuparent Crt/^n- 

 fkum ; quibus Pontedera tertiam inter fativam & fylveftrem 

 mediam, Erinofycen difcam, addidit. At quod eiusdem fpe- 

 ciei fmt invidua, & quid unaqusque ad fruclificationem ficus 

 conferret, & eosdem & Po«fe^°raM fugiebat. Quamvis cste- 

 roquin non nefcii effent, Ficum fylveilrem ad ficuum maturi- 

 tatem promovendam quam plurimum valere, interim tamen 

 modum ignorabant , quum fibi in animum inducerent , quod 

 groflrus, prius defluens, quam maturuerit, putrefcere incipiat, 

 putrefcendoque gignat infedta, quae, cum Ficus fffiminjs grof- 

 fos petant, & crebriori morfu hic & illic perforent, intro- 

 mittant aerem & radios folares , qui abfumendo fuccum la- 

 fteum abundantem, promoveant eorum maturitatera. In 

 quam fententiam prascipue venere, quum Ficos domefticas, 

 vel in folo macro aquiloniove pofitas , vel ad vias frequen- 

 tes plantatas , fruftus fuos absque prffigreffa caprificatione 

 maturare animadverterent. Huius afiTertionis PLINIVS 

 potiffimum efl: Autor, qui in Hift. Nat. L. XV. C. 19. expla- 

 nate ea de re egit, & idcirco pra: aliis legi meretur. Cui 

 fententisG &PONTEDERAin Anthol. Lib II. C. XXXV. 

 fufFragatus efl:. Nec TOVRNEFORTIVS in Relatione 

 itineris in Orientem, Vol. II, epifl:. 80, p. m. 23- 26. negotium 

 caprificationis defcribens, cuius ipfe fuit fpeftator, ab eadem 

 nimis longe receflit : dum caprificationis neceflitatem in fucci 

 nutritii feu potius lailei abundantiam transferret, & fibi per- 

 fuaderet, infefta vulnerando Ficus groflbs, vafa nutritia non- 

 nulla incidere, qu», plorando fuccum lafteum fuperfluum, 

 medeantur plethorEe. Quamvis aliam adhuc fubeffe cauffara 

 fufpicaretur , putans infe&a, cura ovula fua intra ficus fub- 

 ftantiam recondunt, una cum iisdem eraittere fuccum pecu- 

 liarem, qui ficus fucco admixtus, provocet leniffimara fermen- 

 tationem , qua caro eius tenerafcere & mitefcere incipiat. 

 Quara in opinionem potiffimum addudtus efl:, cum fieus, in 

 Gallia provenientes , pertufas feitucis oleo olivarum irabutis, 

 nec non fruftus alios ( e. g. pyra, pruna) ab infedis pun- 

 d;os , & citius maturefcere & meliorefcere cum animo cogita- 

 ret. At LINNiEVS, cum cunfta hffic probe penfitaret, 

 & tot tantisque periculis vegetabilium fruftificationis certus 

 effet, pra;cipue vcro cum ex PONTEDERiE /mthohgia co- 

 gnofceret, quod Caprifici groffi meris fere floribus mafcuHs 

 conflent, quum fccminini, infra occurrentes, & ab infefto- 

 runi ficariorum ovalis inhabitati, indeque corrupti, pro vcris 

 floribus foemininis Kaberi non poffmt, prxtercaque cum fua 

 aliorumque multiplici cxperientia effet edoftus, quod Ficus 

 fativte receptacula meris flofculis fosmineis gaudeant, cum Ficus 

 dide /rtHIRE delineata, una & mafculis & foemininis flori- 

 bus intus referta, per raro reperiatur, potius aliam fufpica- 

 tus efl: caufam & Ficmn fyheflrem f caprificum , tnarem, Fi- 

 ctim fativam, fceminam effe, flatuit. Prseter haec vero Pfeni 

 cupidinis vices iniunxit , cum nulla effet via , qua polien ad 

 piftiUa, intra calycem communera, fquarais claufura, delite- 

 fcentia, pervenirepoffet, & ex Fetcrikis & Neotericis , inprirais 

 Tournefortio & Pontedera intelligeret, infeftum ficarium Fico tan- 

 tum , ut alia aliis , effe dicatum , inhabitareque Ficum fyl- 

 veftrem neque prius avolare, nifi groffus fit pulvere mafculo 

 ubivis referta : Porro cum fecum reputaret, idera pulvere 

 undique obduftum evolare, petere & penetrare frudum 

 fcEmina;, ubi piftilla, undique exftantia, non poffit non con- 

 tingere, & abfterfo pulvere imprsgnare. Nec fibi obftaculo 

 erac, quod Ficus fativee absque fylveftris groffis & cupidine 

 haud raro maturarent fruftus , revocans in animum , Fraga- 

 riam, Morum & Blitwn itidem faspius fructum ferre, etiamfi 

 femina non maturent. 



Intereatamen non fruftra eandem peragi ex TOVR- 

 NEFORTIO coUigebat, utpote qui in Itiuere orientali I. c. 

 exprellis verbis referebat, Ficus caprificatas non caprificatas, 

 quales in Galio-provincia effe folent , fruftu decempUci & 

 quod excedit, exfuperare. Sic idem fententise fus enun- 



39 



ciatum CAMERARII, qui ex F^cus femine nihil produci 

 ftatuit, non repugnare perhibuit, quum CAMERARH 

 fententia non in univerfum, fed tantum de ficubus non capri- 

 ficatis valeat, quales in Germania, GaUo - Provincia & alibi, 

 ubi caprificus non exiftit , effe folent. Longe aUter vero 

 rem fe habere cum ficubus, ex Oriente & Italia allatis, ubi 

 caprificus indigena eft, ex Eiusdem propriis periculls fatis fu- 

 perque patet: quippe qui ex didlarum feminibus, terrae & 

 caldario mandatis, plantulas produxit, Ficum caricam in to- 

 tum referentes. Nec legibus Natura; adverfari ipfe puto, 

 organa & media , fruftificationi dicata , a reliquarum vegeta- 

 bilium hic plane abludere, quum Deus rerum omnium con- 

 ditor non unico, fed ipluribus & variis mediis & organis, ad 

 eundem obtinendum finem, fit ufns, & fsepiffime, quaj nobis 

 ante oculos & ad manus funt, quam maxime condiderit, qu9 

 homo rerum abfconditarum curiofiffimus ad idem accuratius 

 inveftigandum perpeUatur , &, re detefta, Creatoris fa- 

 pientiam celebret admireturque. Quibus enim longior cum 

 Natura interceffit confuetudo , haud ignotum effe poteft, 

 Deum & multiplicando & variando individua & variaffe & 

 multiplicaffe tam organa quam media, in plantis inprimis, fru- 

 ftificationi fervientia. Nec mirabitur infeftis hic uti, cumin- 

 fefta plurium plantarum fruftificationi, pollen autherarum fti- 

 gmatibus appUcando, miniftrent, & Idem voluerit , ut, 

 quod ab altero fruftum capit, eidem rurfus revergat in cora- 

 modum. Sic qusedam Animalia, dum vegetabilium femini- 

 bus & pericarpiis vefcuntur, eadem diffeminare, vel ftercore 

 impinquando tcrram fodiendove, eorum Istiori incremento 

 & largiori proventui anfam prabere, eft res expertiffima. 

 Ca;terum Linnmntz fententiae inprimis favere puto, quod Deus 

 Ens omnium fapientiffimum Pfeni aflignaverit habitaculo Capri- 

 fici groffum, nec itidem Ficus fcEmina receptaculum, aut alium 

 foUiculum quempiam ; tum , quod embryones in receptaculo 

 Ficus agreftis praefentes, & nidum Ichmevoni praebentes, in- 

 fimam partem teneant, mafcuU vero flores fuperiorem occu- 

 pent, umbiUco proximam; dein quod Pfen non prius exitum 

 paret, nifi reccptaculum fit pulvere mafculo, ab antheris ex- 

 plofo, ubique obduftum ; poft quod potiffimum id temporis 

 e domicilio fuo egrediatur, cum groffi Ficus fativs in flore fint 

 conftituta;; denique quod Deus non aliis infeftis idem com- 

 mifferit negotium: infeftum enim, in Scolymo Chryfanthemo C, 

 B. habitans, quodammodo tantum in locum culicis, groffo- 

 rumCaprifici incola;, fubftitui poffe, prtetereaque adhuc effe 

 incertum, an non idem fitPfen, ex TOVRNEFORTIO 

 preecipue liquet. 



Etfi haec recenfita argumenta imprsegnationi, quae fit ope 

 culicisficarii, cumprimis faveant; attamen dubitari poffet, an 

 infefta ficaria poUine, fibi inha:rente, piftilla, in receptaculis 

 ficus fativE habitantia, vere impraegnent, quum eadem intra- 

 re haud poflint, nifi morfu crebriori fibi paraverint viam, 

 corpufculo forfan anguftiorem, indeque permeantibus fieri non 

 poffit, quin poUinem fibi adhaerentem abftergant : prsfertim 

 cum fuccus lafteus ex vafculis fauciatis undique affluens eun- 

 dem abluat, infuperque in fummitate ficus finc piftillis foUoIa 

 calycina, & in lateribus fibi ipfa piftiUa inferiori fua parte, 

 impra;gnationi minus accommodata, prasvia. Quare ab infe- 

 ftis , in receptacula primo penetrantibus , impraegnationera 

 vix expeftandam effe, credo. An vero idem ab iisdem, 

 denuo groffos Ficus fylveftris repetentibus, indeque ad fativa 

 remcantibus, aut ab aliis, relictis modo receptacuHs Caprifici, 

 noviter appetentibus, & foramina, ab aere & fole iam ficca- 

 ta), indeque dilarata, intrantibus perhiberi non poffit, minus 

 dubito. Prster hsc vero ad florum piftilliferorum imprE- 

 gnationem, non nihil aerem, polline gravidum, conferre au- 

 tumo. Quapropter & ficubus fativis, in folo macro pofitis, 

 caprificatione non effe opus, potiffimum auguror, cum re- 

 ceptacula earum, hic & iUic fua fponte iuxta Plinium hiantia, 

 aeri, polline fffito, non denegent ad interiora aditum. 



Pari modo & in dubium vocari pofTet, an Caricae ca- 

 prificatae, qus ex Oriente afferuntur, fi comminuuntur & ter- 

 rffi mandantur, poffmt fuse fpeciei proferre iuvenes plantas, 

 cum ex TOVRNEFORTII relatu liqueat, incolas infula- 

 rura iEga;arum easdem prius aere, inde furno ficcare, quo 

 diutius durent, nec fitu nec vermibus corrumpantur , unde 

 vero prasfumi poffet, feminum corcula calore furni deftru- 

 K 2 ftum . 



