Sinds de uitgave van het derde deel zijn ruim twaalf jaar 

 verloopen. Voor deze vertraging zijn natuurlijk verschillende 

 redenen, die ten slotte aan de zaal< niets veranderen. 



In dien tusschentijd zijn echter de opvattingen omtrent floris- 

 tische vraagstuliken eenigszins gewijzigd; bovendien zijn in 

 naburige landen Flora's verschenen, om slechts die van Ascher- 

 son und Grabner en van Rouy et Foucaud te noemen, die niet 

 zonder invloed zijn geweest op een scherpere omgrenzing der 

 verschillende vormen, waarin de soorten onzer inlandsche-flora 

 optreden. 



Eindelijk is door verschiliende personen de adventief flora 

 uitvoeriger bestudeerd, waarvan het gevolg is, dat dit deel, wilde 

 het geheel aansluiten bij de nieuwere inzichten, zeer zou afwijken 

 bij de bewerking der voorgaande deelen. Vandaar dat de vroe- 

 gere wijze van bewerking is voortgezet en alleen bij de vermel- 

 ding van planten uit particuliere herbaria een meer diepgaande 

 verdeeling in rassen, varieteiten en vormen is aangenomen. 



Behalve de reeds in vorige deelen genoemde medewerkers, 

 breidde zich de lijst der personen, die hun herbarium ter inzage 

 stelden of gegevens uit hun particuliere verzamelingen verstrekten, 

 uit, zoodat ik in dit opzicht dank verschuldigd ben aan de 

 Heeren C. Brakman te Zeist, C. Brussaard te 's-Gravenhage, 

 B. H. Danser te Amsterdam, J. Geels aldaar, J. Th. Henrard, 

 thans te "s-Gravenhage, H. R. HOOQENRAAD te Deventer, A. W. 

 Kloos Jr. te Dordrecht, J. KOORNNEEF te Amsterdam, S. Lako 

 te Wageningen, J. Pijl Dz. te Enkhuizen, H. H. Sanders te 

 Kampen, A. VAN Schierbeek te 's-Gravenhage, F. A. des Tombe, 

 thans te Rotterdam en F. A. C de Wever te Nuth. Voorts kon 

 ik de planten vermelden, die zich in 's-Rijks Herbarium te Lei- 



