1642 HYDROCHARIS. ALISMA. 



stede Un. 1894 (Arch. 3. I. p. 51); bij Renesse 

 1844, Zijldijk, St. Jan Steen lijst v. d. B.; — 

 Oudenbosch 1885 — 87 Butaye en de Haas (Arch. 

 2. V. p. 549); Woensdrecht, langs de Zoom Un. 

 1896 (Arch. 3. I. p. 354) — Baarlo, Velden Un. 

 1893 (Arch. 2. VI. p. 576); Oude Stadsgracht 

 Roermond, Ool over de Maas Un. 1900 (Arch. 3. 

 II. p. 631); Sittard, Ambij Un. 1861 (Arch. 2. IV. 

 p. 328); slooten te Tiiddern bij Sittard, Thul onder 

 Schinnen, langs het Vaesraderbosch, poelen langs 

 de Maas onder Borgharen, lijst de W. 



Ordo: Alismataceae Asch. et Grabn. 



Alisma Rivin. 



1254. A. Plantago aquatica L. \) Aan waterkanten langs 

 slooten algemeen. -ix. Jiili—Sept. 



In Herb.: Texel 1857 Hart. ; Waal en Burgerdijk 



') Door A et G in twee vormen gesplitst : A Alisma Michaletii A. 

 et G. en B. A. arcuatum Michalet. In het herbarium-materiaal heb ik 

 geen vormen kunnen onderscheiden, die met A. arcuatum overeen- 

 stemden. Er komen bij A. allerlei vormen voor, hooge en lage, met 

 zeer breede hartvormige en smallere, eindelijk geheel lijnvormige 

 bladeren. Op geen der exemplaren past de beschrijving van arcuatum. 

 Bij Michaletii komen meestal vruchten voor met een gleuf, zoodat 

 zulk een vruchtje op de rugzijde er hartvormig uitziet, maar dikwijls 

 komen in dezclfde bloeiwijze ook vruchten voor met twee gleuven, 

 waarbij het middelste veld hooger uitsteekt. De laatste vbrm is meer 

 verbreid bij de var. /2 en komt vooral voor bij deii vorm y. voor- 

 zoover die vruchten heeft. Toch sluit deze zich in alle andere ken- 

 merken bij A aan. Men zal echter levend materiaal moeten bestu- 

 deeren, daar bij gedroogd materiaal de onderscheidingskenmerken zoo 

 weinig opvallen, dat ook Ascherson cn Grabner erkennen de ge- 

 droogde exemplaren, vooral de minder goed ontwikkelde, niet met 

 zekerheid tusschen de ondersoorten A of B te heliben kunnen onder- 

 brengen. Hoezeer uitwendige invloeden inwerken op den vorm dezer 

 soort, mogc blijken dat in den zeer drogen voorzomer van 1911 in 

 de toen bijna volkomen uitgedroogde plassen bij de steenovens in de 

 nabijheid van Wageningen de anders gewone planten tot armzalige, 

 eenbloemige plantjes waren veranderd, die niet hooger dan een deci- 



