5. LEIBNIZ, Consultatio de instituenda Societute Gennana. HI 



sequi. id est opificum, ai'tificuin, vacationum genera inter nos partiri, ex quibus 

 interrogando discamus. t|ii;ic non conjectura aut fallaci unicae observationis testi- 

 monio. aut relatione autoris cujusdam, qiii fortasse ipse tantuin audita. scripsit, 

 nitmitur, sed talia . qiiae artifices eorumqite inajores a tot annis sunt experti. quae 

 post innumera. tentamina tandem ipse succcssus stabilivit. quae ipsa. vivendi necessitas 

 semper curiositate exaetior expressit propagavitque. Itaque. si huinana potentia 

 consist!! in his artibus, quibus naturain edomamus, seijuitur. patrimonium generis 

 huinani et . ut id dicain. relictam nobis a majoribus haereditatem hac descriptione 

 eensus nostri. hoc. ut ita dicain. nostri in res caeteras imperil breviario contineri. 



Agite igitur, egregii German! . quorum nomine eos comprehend!, qui aut sedem 

 a[>nd nos h'xere. aut <|iios gentis linguaeque cognatio nobis junxit, considerate me- 

 cum , si placet, quantulo negotio quantas res gerere possitis, et quam facile vobis 

 futnrum sit uno ictu omnem vincere diligentiam exterorum. Dum inulti alii curiosa 

 oculis exponunt, vos profutura animis instillate, dum alii quidain ad ponipam stndia 

 dirigunt, vos fructum spectate quein ex labore vestro patria percipiet. Nam si 

 illud artium scientiarnmque verum inventarium semel ha.bea.tnr, certain est, eadem 

 opera appariturum quaenam adhuc supersint artium desiderata, et aditum patefactum 

 iri ad innumerabilia , quae mine dispersa latent, tune autein sub uno obtutu posita 

 i'acile ab ingeniosis ad imvos planeque insignes usus conjungentur. 



Germanieo autem se.rmone omnia scribenda sunt, turn ut ostendamus exteris. 

 posse et a nobis scribi. quae se non intelligere i{>si doleant. turn ut nostratium 

 studiis velificemur. Negandum enim non est, mire apud exteros acui ingenia ex- 

 citarique curiositatem, dum tbeminae et!a.in et pueri et homines, quos a scholis 

 frequentandis vitae ratio aut juventutis infelicitas exclusit. nihilominus aditum sibi 

 ad omnes artes scientiasijiie cognoscendas apertum vident. Dum interea nostri 

 homines etiam discendi avid! in rerum cognitionem non nisi post herculeos supera- 

 tarum linguarum laliores admittuntur. qnil)iis saepe animi acies obtunditur; tjiii vero 

 sive impatientia, sive infelicitate sua a Latinitate rejiulsam passi sunt, hi velut ad 

 . ignorantiam condemnati habentur, magna boni public! jactura. Scieutia enim est 

 luminis instar, piod in singulos diffusum esse omnium interest. Nee vero verendinn 

 est. ne ita Latina Graecaque literatura alitpiid detriment! capiat. nam videmus in 

 Gallia Angliaque non deesse. imo abundare viros solide doctos, et vero Theolo^ 

 linguae Hebraica et Graeca, -Tureconsultis Latina (quamquam forte et Graeca), Me- 

 dicis Graeca et Latina semper necessariae erunt. Historiarum etiam amatores nnm- 

 quam i'ontes ol)strui sibi patientur. 



(^uare metu hoc depulso vos jam alloquor, (jiii jiatriae gloriam curae vobis 

 esse. jam rebus ipsis ostendistis. Fructiferi illusti-issimi eornnnjue imitatores Cycnei, 

 quicunque ab aurea ilia aetate relicpii estis aut paribus animis interim succrevistis. 

 Sed et vos quoque. compello, laudatissimi Naturae Curios!. Cunjungite consilia 

 Germanis animis digna et mecuin pariter ac cum his, quibus institutum hoc pro- 

 babitur. in Societatcm Caf.sarfam conspirate! Vos Curios! tantuin protectoreni jam 

 turn sapientissime elegistis. Vos autem. qni linguae patriae honor! studetis, sab 

 hoc signo Aquilae laxatos nonnihil ordines tutissiine recolligetis ! Sunt et alii credo 

 magni Principes, <|ui secundam sibi a Caesare vestri curam sument; sed (juoniam sched 

 ahaec potius naturae (jiiam linguae colendae causa scripta erat . . . .: Nunc quiclem 

 finio. nam ad doctos. judiciosos, candidos x.elo (juodam augendae efh'cacis scientiae, 

 adorandi in suis operibus Dei, juvandae verissima caritate reipublicae, qua egenis 

 per artium compendia suceurratur. denique vindicandae ab exterorum insultationr 

 patriae. satis animasse mill! videor; plebejis ingeniis ac male animatis nunqiiam 

 dixero satis. 



Scribendum his plerisque eorumve amicis: Helniont. Rosenroth. floras, Elsholz, 

 Crane, Weigelius, Dorfel. Hevelius, Medicus Dantiscanus, de (jno Dominus Gen. 



