S94 H. HALBERTSMA, Icsx. Fil., 



saltern , eadem olim institutione usus , meo damno experiri debui , quan- 

 tum future Medico desit ad studia Medica recte colenda. 



Omnia quae in gymnasiis nostris addiscuntur, pertinent ad eruditionem 

 Philologicam. Quodsi criticus sic fieret discipulus , turn certe suis ipsius 

 ocidis videre neque auctoritatibus fidem habere assuesceret. Haec , inquam , 

 inquirendi methodus si ex literarum humaniorum studiis orii-etur, fructibus 

 suis in Medicina gloriari posset ; sed eo res non perducitur , neque perduci 

 potest, cum sic duplum aetatis iuvenilis rcquireretur. 



Vitium igitur rationis hodiernae in eo consistit, quod prae forma res 

 ipsa turn in gymnasiis turn in Academia ipsa neglecta fuit. 



Sed disciplinarum Physicarum cognitionis defectu omisso, vel sic con- 

 tendo , Philologicam rationem in gymnasio adoptatam , vim debuisse exer- 

 cere perniciosam in iuvenem , qui aliquando observare debebit. Methodus 

 enim, in gymnasiis recepta, plane diversa est ab ilia, quam sequimur in 

 disciplinis Physicis. Literarum humaniorum studium imaginationi alimenta 

 praebet , qua Medicum carere oportet ; fidem habere docet auctoritatibus , 

 id quod in naturae contemplatione , quantum fieri potest , omittendura ; 

 postremo scientiam imprimis e libris haurire docet , quam rationem si quis 

 in studiis Physicis sequitur, magna ex parte iam de eo actum est. Qua 

 de re operae pretium est magnum quendam audire Botanicum *) : 

 A'Eruditio" inquit //et cognitio e libris petita, quae re vera ad aevi medii 

 // claustra pertinet , tanquam dyscrasia , haereditate accepta , institutionem 

 //nostram iveqyeia practica privat et in disciplinis etiam Physicis, ubi 

 // iamdudum abiicienda fuerat , fontem verae disquisitionis turbidum reddit 

 //Naturae indagator fieri potest librorum auxilio, non e hbris. Ea e libris 

 //suam cognitionem petendi consuetudo ipsam nobis veritatem praecludit 

 // nosque a iuventute assuefacit non ipsos dicere , cogitare et agere , sed 

 //animum nostrum implere notionibus alienis, quae specie eruditionis se 

 // commendent" ^). 



' ) Cf. M. I. Schleiden, Grundaiige der wisseuschafllichen Botanik. Zweite Auflage. Voi-wort, p. xii. 



') Hoc loco in memoriam revocare lubet praeclara verba Grotii nostri, quo novitatis studii 

 accusationem a me defendam : « Quod si ," inquit , // omnes eo simus animo , ut malimus 

 » utilissima lingua , et , quod nos incitare debuit , nostra , res in commune profuturas tradere , 

 *quam peregrinae eloqucntiac fuco nescio quam eruditionis umbram captare, saeculum, quo 



