R A T I 0. * 395 



tiones. Praeter ilia, quae ad acta publica pertinent, quorum maxima item 

 pars KoPsiUM auctorem habet, reliqua ab ipso sunt scripta. 



Qui rem accurate cognoverint, uno consentiunt animo, hoc opus pluri- 

 mum contulisse, ut majori quam antea pretio agricultura apud nostrates 

 haberetur et excitaretur studium fructuosissimae illius artis, quam nostris 

 temporibus magis magisque extolli videmus. 



Arete cum illo opere cohaeret alterum , quod non minus indefessum Kopsii 

 laborem testatur. Vidimus , coUegiis agriculturae in singulis provinciis man- 

 datum esse ut ad praefectum mitterent libellos , quibus omnia indicarentur, 

 quae ad agriculturae conditionem quotannis pertinerent. Ex his omnibus 

 solebat Kopsius commentarium conficere , quo totus agriculturae status in 

 patria per hunc annum declararetur. Ab A". MDCCCVI — ^XXVIII in hoc opere 

 perseveravit , et si quo aUo , certe hoc labore patriae commodis inservivit , 

 quum yix aliquod opus reperiatur, quod majoris momenti ad agricultiu-ae 

 historiam statisticam in patria cognoscendam censeri possit. 



Tandem quoque hie memorandum, quid fecerit Kopsius pro exstruendo 

 Museo instrumentorum rusticorum. 



Agricultura ut rite exerceatur, bonis indiget instrumentis, locorum, agro- 

 rum , terrarum etiam conditioni accommodatis. Diversa haec sunt in diversis 

 patriae partibus, diversis item exteri utuntur. Omnia ilia instrumenta col- 

 ligere et publice exponere , praesertim ea quibus patrii utuntur agricolae , 

 utiUssimum sine dubio est negotium , quo quis videre possit , quibus instru- 

 mentis et ipse uti queat. 



Haec fuit Kopsii ratio , cum anno MDCCCVIII proponeret museum 

 instrumentorum rm-alium condere et in civitate Rheno-Trajectina collocare, 

 quippe propter situm in media patria ad id accommodatissima. 



Ita etiam Ludovicus, eo tempore HoUandiae rex, judicavit et tale mu- 

 seum condi jussit, quae res tamen non ita cito perfici potuit, cum instru- 

 menta in variis patriae locis confici et undique coUigi deberent, quod 

 aliquantum postulabat temporis. Interea exortae difRcultates impediverunt 

 quo minus hoc museum Trajecti collocaretur. Tandem Amstelodami anno 

 MDCCCXI publicis usibus apertum est. Kopsius , huic praefectus , nee labori 

 nee curae pepercit, ut coUectio iUa augeretur et communi omnium utilitati 

 inserviret : quare aditus unicuique quotidie patebat hodieque patet , ubi licet 



50* 



