i9 •^^ORNEIII HENRICI BALDUIXI BOOtJ ' 



t. aditus nobis patet. Supra vidimus, postiiminium esse cum exteris illis populis, qui 

 licet nobiscum non habeant actum belli publicum , bostili tamcn animo peregrines reti- 

 nent. Jam FroCuIusj « non dubito, inquit,quin foederati et libeii nobis 'Cxterni sirilj 

 <? non inter nos atque eos postliminium esse." Sic legilur in edit. Florent. , at nullo sen- 

 ju. Quamobrem A. Faber (16) reponere maluit: «. quum foederati et liberi nobis 

 « externi non sunt" eosque taiitum iutelligit externos, qui neque amicitia, neque hospi- 

 tio nobis sunt conjuncti: quod quid aliud sit, cpiam assumere, quod erat demonstran- 

 dum » seu petitio pinncipii , non video. Etenim quanam, quaeso, alia ralione foedus 

 icere possimus, quam cum externo populo? eerie nobiscum ipsis non facere possumus. -^ 

 Aliam plane viam ingressus est Salmasius (17). Licet enim cum Fabro externos in- 

 telligat illos , qui nee socii erant , nee foederati , neque amici aut stipendiarii ; atque 

 hauc sententiam multis argumentis munire conetur , movetur tamen auctoritate Aelii 

 Galli (18), qui dixerat postliminium esse cum populis liberis et cum foederatis et cum 

 regibus, populo Romano, ila uli cum hoslibus; atqui, si postliminium eliam fuit cum 

 foederatis , inde sequilur foederatos quoque habitos fuisse externos. Postquam autem vir 

 do6ttis in' ilia ratiocinatione sic sibi ipse directo oblocutus est , solo studio ductus verba 

 Aelii Galli cum Proculo conciliandi, hujus verba, suppressa negatione, sic emen-" 

 dat: « non dubito, quum foederati et liberi nobis externi sint, inter nns atque eos 

 « postliminium esse," — quae quum sequentibus e regione adversantur: « Etenim, quid 

 inter nos atque eos poslliminio opus sit? etc." — ad diflicultatem banc tollendam, dis- 

 tinguit inter postliminium, quod erat cum foederatis, propter jus civitalis Romanae, at- 

 que illud , quod liberis populis competcbat , libertatis gratia , quae apud eos amittebalur 

 et illo beneficio recuperabatur. Quinam autem inlelligantur libeii populi, docet nos Pro- 

 culus, in 1. I. J. 1. « Liber autem populus est is, qui nullius alterius populi potestati 

 « est subjectus , sive is foederatus est : item sive aequo foedere in amicitiam venit , sive 

 « foedere comprehensum est , ut is populus alierius populi majestatem comiter oonservaret : 

 « hoc enim adjicitur , ut intelligatur alterurn populum superiorem esse: non ut intelliga- 

 « tur alterurn non esse liberum." — 'Qui igitur populi Romani majestatem comiter (19) 

 i. e. diligenter observare tencbantur, erant tamen liberi, et a Romanis insignia accipere 

 solebaHt , quo ipso eorum imperium magis reddebatur firmum ae potens. Similiter eo- 

 rum, qui sub Romanorum ditione erant, quidam erant stijicndiarii aut tributarii; alii 



(i6) Op. laud. tit. T3. princ. 8. illat. -4 

 {17 ) Op. 1. c a6, 



{18) Hujus fragmentutn vide apud Festum, in voce, postUmirUo receptian> ■. 



(ig) Varias significationes vocis comiter enuraeiat Jac. v. d. Graef, iji. gyntkgtn J. tClv. & Sg* —• 

 Add, Cic. oratio pro Balbo, 16. ;,,^i»i Jj ,iU M .1 .;• 



