COMMENTATIO a» QUAESTIONEM THEOLOGIC A M. M 



■mus aulcm verene hoc accident, quia ipse Zwinglius Musicae amans fuit el ejus 

 asseclae non solum cantum sed eliam orgaua in Ecclesiara acceperunl. C a 1 v i n u s 

 eliam praeclare de concentu in Ecclesia merilus est , et ipse Davidicos Psalmos a 

 Maroto et Beza in liiiguam vemaculam versos ad melodias aptari curayit (1 ). Hasce 

 melodias , qua« deinde a Belgis, Bohemis j Ungaris , Ilispanis, Italis, et Germanis ac- 

 ceptae sunt, Claudius Gaudimellus, Musicus Parisiensis, composuit (2). Cal-^ 

 vinus aulem usui organorum et omnium inslrumentorum sese opposuit (3) el cum 

 ■ omnibus Reformatoribus quam maxime studuit , ut canlus sacer simplicissimus esset , 

 alque a cantu Romano-Calholicorum oninino divrrsus. Sed pra« ceteris hoc studio 

 Mcelluit Ecclesia Scotica sive Presbyteriana , quae semper operam dedit , ut sese a 

 Papali Ecclesia distinguerel , omniaque , quibus ei similis esse viderelur , relinqueret. 

 Regnante Eliza bet ha multae acresque liles de ritibus sacris ortae sunt, in quibus 

 non minimas partes obtinuit controversia de cantu. Regina enim, quum proclivior 

 esset ad externum in Rcligione spkridorem , ceremoniis et cultui Papalium favebat , 

 adeo quidem ut imagines, cruces, Musicam vocalem et instrumenlalem retinere voluerit; 

 quanquam qui religionem puriorem reddere cupiebant, et banc ob rem Puritani no- 

 minabantur , vehementer sese his omnibus opposuerunt (4). Anno 1561 in Scotia pri- 

 TOum librum de disciplina Ecclesiaslica scripserunt J. Knox, Willock, Spotis- 

 wood, alii, quo libro statiilum est, ut omnis splendor externus in Ecclesia omitterc- 

 "tur , non solum imagines et vestimenla clericorum, sed etiam ipsa organa (5). Prae 

 ■ceteris aulem duo viri principes Puritanorura Humpreys et Sampson usui Musicae 

 et organorum sese opposuerunt scripto quodam, cujus argumentum Neal indicavit (6). 

 Et revera in Ecclesia Puritanorum cantum sacrum simplicissimum reddiderunt , ita ut 

 iota concio una caneret psalmum vel hymnum melodiae aptalum facillimae , more 

 Gregoriano , qui communi concentui , co tempore , quo populi voces incultae et indoc- 

 tae erant , aplissimus videbatur. In patria nostra autem Ecclesia Protcstantium , cujus 

 inilia in Brittannia facta esse constat, quaeque ad normam fere Ecclesiae Scoticae 

 instituta est, has institutiones disciplinae Scoticae secuta est. Legimus enim Joanne m 

 van Utenhove, Gandavensem , propter religionem in Anglla exsulem, an. 1561 Psal- 

 mos lingua Belgica edidisse , quorum melodiae mullae cum Marotianis conveniebanl. 

 Hac Psalmorum versione, ut nomiulli tradiderunt (7), aliquamdiu in Ecclesia exsu- 

 lum Belgarum , quae tunc tcmporis in Anglia orta est, usi sunt, donee Joannes 



van 



{ I ) B a y 1 e , Diet, in voce Marot (a)G. Voetius, Politica Ecclesiastka , Part. I . p, 5a4. 



(3) Ibid, p, 56i. (4) Neal, Historia Puritanorum , vers. IJelg. T. I. p. 98, 



(5) Weal, I. 1. p. 130 «l Schrockh. Christliche Kirchengusch. seit der Bef. T. IF. p.46S. 



(6) I 1. p. i36 et 187. (7) Br oes, Invloed van dc Engdsche Kerk enz. T. II. p. 179, 



F 2 



