(207 ) 



, Het is altijd zeer voordeelig, wanneer men de fchei- 

 kundige zamenftelling van het ligchaam weet, waarmede 

 men te doen heeft; doch ik zou te ver van mijn onder- 

 werp afdwalen , als ik van het onderzoek, daartoe be- 

 trekkelijk , fpreken wilde. Ik kan evenwel niet nalaten , 

 eene gemakkelijke en eenvoudige manier op te geven , om 

 het gehalte aan bitteraarde te ontdekken , daar het voor- 

 namelijk de bitteraarde bevattende filicaten zijn , die het 

 hardnekkigst aan de werking van den kalk tegenltand bieden, 

 en het uit dien hoofde, wanneer men een ligchaam voor 

 zich heeft , dat hardnekkig tegenftand biedt , van belang 

 is te weten , of het bitteraarde bevat , om hetzelve , in- 

 dien dit het geval is, op de vereischte wijze te kunnen 

 behandelen. Het bitteraarde bevattend filicaat wordt tot 

 een fijn poeder gemaakt , 66n deel daarvan met 6 deelen 

 zure zwavelzure potasch goed vermengd en in eenen rui- 

 men platina-kroes i — 1§ uur lang, bij matig vuur, vloei- 

 baar gehouden , tot dat zich geene zwavelzure dampen 

 meer ontwikkelen. De gefmoltene masfa wordt met eene 

 mime hoeveelheid kokend water behandeld en gefiltreerd* 

 In de oplosfing bevindt zich alle de biteraarde (fomtijds 

 ook een weinig ijzeroxyde) en zij kan daaruit met koolfliof- 

 zure potasch, bij eene hitte van het kookpunt, neerge- 

 ploft worden. 



Ik moet nu nog van een ligchaam fpreken , dat dik- 

 wijls gefchikt is voor den hydraulifchen mortel; dit is 

 de mergel, die ook van fommigen hydraulifche kalk 

 genoemd wordt, N 



De mergel is een mengfel van koolftofzuren kalk en 

 klei , doch hij bevat ook meermalen kleine kwarzkorrels , 

 glimmerfchilfers , koolltofzuur , ijzeroxijdule , enz. , en is 



by. 



