VAN DE G E O G R A P II I S C II E DIENST IN N. I. ] J 1 



de 1111. de Lange was -waargenomen. Ik schreef de, voorde fouten van nnrwerk en meridiaancirkel 

 herleide tijden van waarneming af, uit de kolom die tot hoofd heeft : Apparent Jl. A.from the Observation, 

 doch teekende tevens de gebruikte » Correctlon for semidiameler" aan. 



De heer de Lange heeft in zijn verslag opgegeven de ©* 11. O. hij den doorgang des rands, terwijl 

 in de Greenwich Ohservations opgegeven wordt de C"* ü. O. hij den doorgang van het middelpunt. 

 De laatste is gemakkelijk tot de eerste te herleiden, door middel van de Correctlon for semidiameter , 

 d. i. de bij de herleiding gebruikte Avaarde voor den tijd, dien de straal der maan noodig heeft, om 

 door den meridiaan te gaan. Deze aftrekkende of bijtellende , (Rand I en II), verkrijgt men de R. 

 O. des rands, tijdens den doorgang van dien rand, en deze kan door bijvoeging of vermindering 



met herleid worden tot de R. Opkl. van het middelpunt op hetzelfde tijdstip. Of ook, van 



cos §■ 



de in de Greenwich Ohservations opgegevene Apparent Ji. A. of Center from the Observation trekt men 



af, — of telt er bij op — de verandering der maans R. Opkl. in den tijd, genaamd: tt Correction for 



semidiameter, naar gelang het eene waarneming van den eersten of tweeden rand is. Alsdan is er nog 



eene onregelmatigheid overgebleven, doordien in 1851 en 1852 te Greenwich de maans halve middellijn 



uit den Nautical Almanac gebruikt is, vermeerderd met Vioo + 'Aoüo van hare waarde, in 1853 



zonder correctie, en in 1854 weder met eene andere correctie aangedaan. Daar de HH. de Lange 



steeds de waarde der maans halve middellyn uit den Nautical Almanac ontleenden, heb ik nu de 



door hen opgegevene Regte Opklimmingen eene overeenkomstige correctie doen ondergaan . en de op^ 



gaven uit de Greenwich Ohservations tot het tijdpunt van den doorgang des rands herleid. 



De afleiding van het lengteverschil kon nu plaats hebben, volgens dezelfde rekenmethode als in 



liet verslag van den heer S. H. de Lange gevolgd was. Ik heb de berekening van de tweede en 



zesde kolom (Middelbare tijd te Greenwich bij ^ I of 1 1 doorgang te Batavia, en R. O.C lij den rands 



doorgang te Batavia, berekend uit den Almanak] van de tabel op blad«. 292-294, (38-40) herhaald, 



waardoor ik in staat gesteld was eenige kleine onnaauwkeurigheden te verbeteren. Vooreerst zijn 



al de getallen in de tweede kolom 0'',03 te groot, hetgeen mij bleek ontstaan te zijn, doordien de 



sterretijd op middelbaren middag te Eatavia berekend was door de Sidereal time at mean noon te 



Greenwich, van den Nautical Almanac, te verminderen met l'"10^26 in plaats van met 1"'10«,23, zoo 



als behoort, aangezien de aangenomene lenjjte van Batavia 7"7"'30' was, en de herleiding van 



7"7'"30* middelbaren tijd tot sterretijd 1™10',23 bedraagt. Deze kleine onnaauwkeuriglieid heeft 



geenen merkbaren invloed op de uilkomst. Overigens vond ik geen verschil in de 2" kolom, als 



op blz. 292 (38), waarvoor den .S''»" October 1851, in plaats van 0"4>"35^79 staan moet -0"4'»35',79 



of wel 2 Oct. 2-3"55'"24%21. In de zesde kolom bleken eenige kleine fouten bij het interpoleren 



begaan te zijn, nl.: 



blz. 292 (38) 1853 Mei 23 staat 



11 11 11 II 11 2G II 



11 293 (39) » Juny 19 » 



11 294 (40) » Sept. 23 » 



11 II 11 » Oct. 11 II 



De achtste en tiende kolom betiooren natuurlijk overeenkomstige verbeteringen te ondergaan. 



Ook de berekeningen der tijdsbepalingen in de dagboeken der H. II. de Lange heb ik nagezien 

 en bevonden, dat die over het algemeen met zorgvuldigheid geschied waren. Ik vond echter eene 

 kleine fout in de tijdsbepaling van 11 September 1851, waardoor in de onderdeden der seconden, 



