28 VERSLAG VAN DEN HOOFD-INGENIEUR 



Ik heb nu de waarnemingen der maan in den meridiaan op twee 

 wijzen voor de afleiding der lengte van Batavia aangewend. Ten 

 eerste heb ik alleen de corresponderende meridiaanwaarnemingen 

 daartoe gebruikt, namelijk alleen die, waarbij ook eene of meer der 

 vier vergelijkingsterren waren waargenomen, die ook te Batavia gediend 

 hadden. Hierbij heb ik dus zuiver de methode gevolgd, zooals zij 

 door Nicolaï is voorgesteld en steeds door andere sterrekundigen is 

 gevolgd. 



In de vijfde bijlage tot dit verslag worden de bijzonderheden der 

 berekening nader toegelicht. Daar behalve Greenwich slechts Oxford 

 en Cambridge eenige weinige vergelijkingen van waarnemingen, met 

 behulp van beide maansranden volbragt opleverde , zijn bij de afleiding 

 van het eindresultaat de gedeeltelijke resultaten buiten rekening gela- 

 ten, verkregen door vergelijking met waarnemingen, op andere ster- 

 rewachten nl. Kremsmunster, Hamburg, Olmutz en Cracau volbragt. 

 Bij de berekening waren van deze sterrewachten de volgende lengten 

 aangenomen : 



In het jaar 1853 namen beide de heeren de Lange bijna altijd ge-» 

 zamenlijk waar ; daar echter beider waarnemingen met dezelfde waarr 

 nemingen te Greenwich volbragt , moesten vergeleken worden , mogen 

 de resultaten uit beider waarnemimgen verkregen niet afzonderlijk op- 

 genomen, maar moeten zij tot één resultaat vereenigd worden. 



Bij zulk eene vereeniging moet nogtans eerst een onderzoek voor- 

 afgaan, of er ook een merkbaar standvastig verschil tusschen de 

 resultaten der beide waarnemers bestaat. Reeds wijlen de heer S. H. 

 de Lange heeft in zijn meergemeld verslag, blz. 267 (12) en 267 (13) 

 dit onderzoek vermeld. Eenige misstellingen, een paar uitlatingenen 

 eene onoplettendheid van den zetter maakt de aldaar opgegeven© 



