VAN DE GEOGRAPHISCHE DIENST IN N. I. 75 



zoro-en, dat de aflezinfr vrij is van den invloed der verlichtin»;. Dit 

 zij a priori gezegd; het is Avel mogelijk, dat het a pos/enm blijkt, dat 

 bij de mikroskopen van het nieuwe univevsaal-instrument de invloed 

 zeer gering of onmerkbaar is. 



De inrigting der mikrometers van de mikroskopen is bij de in- 

 strumenten van Pistoren Martins anders dan bij die van liepsold, zoo- 

 dat bij gene het onderzoek naar de periodieke ongelijkheden der 

 mikrometersehroeven niet op dezelfde wijze kan plaats hebben als bij 

 deze, en het in alle geval zeer veel moeijelijkheid zou inhebben, 

 correctietafeltjes voor de verschillende mikroskopen zamen te stellen, 

 zoo als ik voor die van het universaal-instrument van Repsold ge- 

 daan heb. 



De verlichting van het veld des kijkers geschiedt bij het nieuwe 

 instrument, zoo als vroeger veelal bij meridiaankijkers gebruikelijk 

 was. In het midden der kijkerbuis is namelijk een schuins geplaatste 

 elliptisch-ringvormige, wit verlakte reflector aangebragt, die den 

 stralenkegel van het objectief ongehinderd doorlaat, doch het licht van 

 op zijde ontvangende , eene genoegzame hoeveelheid onregelmatig terug- 

 gekaatst licht naar het oculair zendt, om de draden als donkere strepen 

 op een licht veld te doen verschijnen. Ik vind het bij deze inrigting 

 minder doelmatig, dat de verlichting van de zijde moet komen waar 

 zich de waarnemer bevindt, die wel steeds door het lampje gehin- 

 derd zal worden. Voor een universaal-instrument is dunkt mij geene 

 verlichting zoo praktisch als die, welke door Repsold aan zijne uni- 

 versaal-instruraenten wordt aangebragt, en die van Brauer , den instru- 

 mentmaker op de Pulkowa afkomstig is. Die instrumenten zijn na- 

 melijk met gebrokene kijkers toegerust, en Brauer heeft eene inrig- 

 ting bedacht, waardoor de verlichting steeds door de hoi-izontale as 

 geschiedt; (zie Sawitsch, practische Astronomie, Deel I blz. 81), die 

 derhalve seheel doorboord en aan het uiteinde tesenover het oculair 

 met een plaatje mat glas gedekt is. De helper, die het lampje houdt, 

 weet dus altijd, waar hij het houden moet, en de waarnemingen gaan 

 met het universaal instrument van Repsold ook steeds ongestoord haren 

 gang. Vooral is de zoo gewone wijze van het veld te verlichten door 



