soorten dezer klasse. Voortdurende toezendingen, van de meest ver- 

 schillende streken van Borneo , stelden mij in de gelegenheid , de stellige 

 kennis der ichthyologisehe verhoudingen, vooral die der rivieren, op 

 eene niet onaanzienlijke hoogte te brengen, zoodat thans in de re- 

 gisters der wetenschap reeds meer dan driehonderd vischsoorten van 

 Borneo vermeld kunnen Avorden. 



Dit cijfer, hoe belangrijk ook op zich zelf beschouwd, schijnt gering, 

 wanneer men het vergelijkt met de meerdere honderden vischsoorten , 

 welke mij het voorregt is te beurt gevallen van andere eilanden van 

 den Indischen archipel bekend te kunnen maken, zooals van Java, 

 Sumatra, Celebes en Amboina, doch het wordt aanzienlijk, wanneer 

 men in het oog houdt , dat de toezendingen van Borneo , uit den aard 

 van onze vestigingen aldaar (Koetei, Pengaron, Bandjermasin, Sampit, 

 Pontianak, Sintang, Soengei-doeri , Sinkawang , Bankayan, Montrado, 

 Pamangkat, Sambas), bijkans uitsluitend betrekking hadden tot soorten, 

 welke in de rivieren leven , zoodat de soorten der kusten , vooral van 

 de met riffen bezette , tot nog toe onbekend gebleven zijn. Zoo zijn in 

 de hieronder gegevene lijst meerdere familiën niet of slechts zeer spaar- 

 zaam vertegenwoordigd, in welke men van Java, Sumatra, Celebes 

 en Amboina talrijke soorten kent, b. v. de Holocentroïden , Cheilo- 

 dipteroïden , Percoïden, Scorpaenoïden , Chaetodontoïden , Scomberoï- 

 den, Amphacanthoïden , Acanthuroïden , Pomacentroïden , Labroïden, 

 Scaroïden, Cheironecteoïden , Muraenoïden , Balisteoïden , enz. 



Wat in de eerste plaats het belangrijkste was, ten aanzien der ich- 

 thyologisehe verhoudingen van Borneo vast te stellen, was juist de 

 vischfauna zijner uitgestrekte stroomgebieden, en het geheel mijner 

 waarnemingen desbetrekkelijk, heeft reeds tot merkwaardige uitkom- 

 sten geleid, welke ik reeds elders heb bekend gemaakt. Desniettenin 



Pontianak en Bandjermasin. Ibid. Dl. IX (1855) p. 415 — 430. 



10. Tiende bijdrage tot de kennis der ichthyologisehe fauna van Borneo. Visschen van de rivieren 

 Barito, Kahajan en Kapoeas. Acta Societatis Scient. Ind. Neerl. II 1857 p, 1 — 21. 



11. Elfde bijdrage tot de kennis der ichthyologisehe fauna van Borneo. Visschen van Sinkawang, 

 Ibid. III (1857—1858) p. 1—4. 



12. Twaalfde bijdrage tot de kennis der vischfauna van Borneo. Visschen van Sinkawang. Ibid. 

 V (1859) p. 1—10, 



