T^IEU'WEtlE GESCHIEDENIS. JJ 



Ivcn , door aanbidding en geloof , geenszins door 

 vernuft te begrijpen , tot het onderwerp hunner .fijn 

 gefponncne haarklovcrijen maakten , toen werd het 

 Christendom van den hemel verwyderd , tot de 

 aarde vernederdi Bisfchoppen vcrvolgden elkander 

 te viiur en te zwaard, kerkvergaderingen flingerden 

 tegen elkander de blikfems van den kerkelijken ban^ 

 die hunne vijanden van de geloovigon afzonderdenj 

 en hen aan den haat der menfchen en de wraak 

 des hemels t^r prooi gaf. Onverzoenlijke wreed- 

 heid heerschte bij den overwinnaar , onbuigzame 

 liardnekkigheid en onleschbare wraakzucht bij de 

 verwonnenen. Geen ziicht tot waarheid en over- 

 tuiging; maar de kinderachtige zucht, €>in, even als 

 ■de halsflarrige knaap , gelijk te hebben , deden fommi- 

 gen 5 onder het voorwendfel van regtzinnigheid over 

 te planten, llechts het offer aan hunne eigeniiefde 

 brengen , en dezelfde geest waardoor de Griekfche 

 DiONYSius van Syracu/e vroeger zijne vloten naar 

 Athef7e wilde zenden, om de Athenienlers te dwin- 

 gen, zijne Treurfpelen toe te jiiichen, deed thans de 

 ©vervvinnende partij door folteringen de vastgeklemde 

 lippen hunner tegenftrevers openen, ten einde hen 

 bet Sacrament uit hunne handen en op hunne wijze 

 te doen ontvangen (14). Ook bij andere volken 

 werd de godsdiensthaat ontvlamd, en bragt zij krijg 

 en gruwelen .te vveeg, Frankrijk verhaalt ons zijnen 



(14') Dergelljke gruwelen worden in alle de werken, 

 /He de Kerkelijke Historie van dien tijd behandeleii, 

 (Overal aangetroffen, vooral bij gibjbon. 



J^ 4 



