104 G. A. ENSCHEDE 



protrahi possint. Ipse autem ostendit, analyticum ilium algebrae in geo- 

 metrica indagatione "usurn eo tendere , ut superarentur fines , quibus acutae 

 sed speciales disquisitiones geometraruin hue usque fuissenfc circumscriptae. 



Immensus campus novae indagationis iam patebat unicuique Cartesianae 

 analyseos perito. Sed hie quoque apparuerunt difficultates. Solitae opera- 

 tiones algebraicae deficiebant in nmltis problematis , in quibus rationes 

 definiri debebant quantitatum infinite parvarum ; quales sunt v. g. particulae 

 ininimae lineae alicuius curvae. Talia vero problemata sponte occur- 

 rebant, eoque plura, quo per maiores progressus in rebus physicis et 

 mechanicis cogebantur eruditi explorare indolem diversorum generum linea- 

 rum curvarum , quarum proprietates hue usque numquam fuerant investi- 

 gatae. Multi mathematici iam omne ingcnii acumen adhibebant, ut 

 eiusmodi defectibus calculi prospicerent ; quod quamvis saepius feliciter iis 

 succederet, desiderabatur tamen methodus universalis calculi quantitatum 

 infinite parvarum , quae omnigenis aequationibus algebraicis accommodari 

 posset. 



Una est e multiplicibus magni NEWTONI laudibus, quod primus invenit 

 analysin infinitesimalem , qualis requirebatur ad doctrinarum nmthemati- 

 carum incrementum. Vir tamen eximius tamquam arcanum celavit pri- 

 mum mcthodum analyticam suam; quam tandem, paene nolens dixerim, 

 publici iuris fecit, postquam ea usus faerat in difficillimis illis disquisi- 

 tionibus, quarum eventus memorabiles exposuit in opere immortali, quo 

 agit de mundi systemate , quodque PMlosopMae naturalis jprincipia mathe- 

 matica inscripsit. 



Diu antequam opus hoc in publicum prodiit, antequam NEWTONUS 

 calculum suura fluxionalem aliquatenus cum orbe erudito communicaverat, 

 alter vir illustris LEIBNITIUS, via philosophandi sibi propria, invenit me- 

 thodum subsimilem; qui calculus novus differentialis item nonum in annum 

 premebatur; sed citius tamen prodiit quam NEWTONI, qui, quod sensim 

 magis magisque intellectum atque agnitum est, Leibnitiano aptiori algo- 

 rithmo cedere debuit. 



Inventum autem hocce analyseos infinitesimalis alterum momentum 

 princeps est in historia matheseos, quod memorare debebam. Maiores 

 etiam fuerunt huius successus quam Cartesiani invenli, quod ei praeiverat. 



