72 C. G. OPZOOMER 



hujusmodi philosophis plurimos errores ac praejudicatas opiniones eversas 



esse negem, verum hoc etiam contendo, omnem earn utilitatem, quam 



maximi sane facio, non ex sterili ipsorum philosopliia , verum ex critica, 



qua simul inclyti fuerunt, arte petitam esse. Qui multuin in rebus extemis 



valere cupit 'ab eo incipiat, ut earum conditionera , ut mundum hunc 



atG&TjTov penitus cognoscat et omnia, quibus uti possit, explorata habeat. 



Is enim optinius erit philosophus, qui plurimas disciplinas accurate tenet 



iisque ingenii dotibus excellit, quae in disjunctis atque dispersis colligandis 



cernuntur. Qui omnes doctrinas mente sua complecti nequit aliquas ex 



iis eligat, quae arctius inter se cohaerent, seu physicas igitur seu morales. 



Hoc autem unusquisque cogitet, eum, qui philosophi partes agere veb't 



sine perfecta completaque, quantum humanae vires valeant, diversarum 



discipunarum notitia, praestigiatorem esse, qui primum se ipse, turn alios 



etiam decipere conatur. Et ne quis putet, extinctam esse eorum gentem, 



inanem quam tenuerunt regiam. Illi quidem, qui in naturalis philosophiae 



studio florere dicebantur, tenui nostris temporibus auctoritate sunt. Nee 



illi laudibus efferuntur, qui simulatae isti juris philosophiae operam dant. 



Verum novi exstiterunt homines, qui, turn historiae turn publici juris 



admodum imperiti, de civitate tamen optimaque ejus forma philosophantur , 



et singularem , ut prae se ferunt , quandam summae perfectionis speciem 



animo et mente informantes, omnia ad ipsius effigiem disponere et digerere 



student, nulla neque temporum neque conditionum ratione habita. Negli- 



gunt enirn sublimes isti nugatores, hanc quoque disciplinam, quae ad 



civilem rationem pertinet, ita ab eftTteiQia pendere, ut, quod a BACONE 



minus quidem latine, sed recte tamen dictum reperimus, //circa subjectum 



versetur, quod caeterorum omnium maxime est materiae immersum, ideoque 



difficillime ad axiomata reducitur." 



Si, vera sunt, A. A., quae disputavimus , quid de philosophorum oratione 

 et vocabulis judicandum sit, quibus utuntur quasi privatis ac suis, facile 

 ex iis cblligitur. Post KANTIUM imprimis adeo horridum et barbarum fuit 

 eorum dicendi genus, ut ad ea, quae litteris mandaverint, plerisque etiam 

 doctioribus viris aditus vix pateat. Errant autem, qui ad hunc sermonem 

 alligatos eos censeant. Qui in iisdem rebus versantur, in quibus caeterae 

 disciplinae occupatae sunt, non est, quod aliis utantur verbis. Nee enim, 



