60 C. G. OPZOOMER 



nequeunt Batavi subtiles istas definitiones et distinctiones, impeditas de rebus 

 humano intellectu longe superioribus quaestiones, disputationes , quaruni 

 vita civilis nullos unquam fructus perceptura est. Nee minus respuunt 

 dicendi illud genus, horridum nunc et barbarum, nunc tumidum et cala- 

 mistratum, quod philosophorum generis quasi proprium esse videtur. Omnes 

 doctrinae, turn physicae turn morales, laudem suam et dignitatem apud 

 nos tuentur; philosophiam vero exsulare jubemus. 



Quid ego, jam ante hos sex annos ad ipsam hanc, tarn aspere et inur- 

 bane exsulare jussam , philosophiam in Academia Batava docendam vocatus , 

 talibus respondebo? Haud facile me adduci, ut ea, in quibus omne 

 vitae tempus consumere placet, repugnare concedam nationis ingenio, cujus 

 partem me sentio , cujus saluti quantum potero prospicere ante omnia 

 mihi cordi est, nemini mirum erit. Et tamen fortasse a philosophiae 

 vituperatoribus philosophus ipse baud tantopere dissentior re quam verbis. 

 Fieri potest, ut quod ab iis philosophia nominatur ego (dabitis enim pro- 

 fecto, ut in rebus inusitatis utar verbis interdum inauditis) ideologiam 

 dicam, metaphysicam vel dogmatismum, ita ut, diversis vocabulis eandem 

 rem reprobantes, sic etiam eandem rem diversis vocabulis laudemus. De 

 verbis autem cum illis disputare, ingratum foret. Sufficit mihi, si illud, 

 quod apud me philosophia est, quidquid tandem eodem nomine ab aliis 

 significatum sit aut significetur adhuc, non modo non esse ejiciendum, sed 

 contra civitatis jure donandum, imo a nostratibus semper esse donatum, 

 perspicuis argumentis demonstraverim. Ad paucissimos illos, qui philosophi 

 appellatione omati sunt, non provocabo; apparent enim ran riantes in gur- 

 gite vasto; nee q\\od unus alter hie coluit vernaculum idcirco dici meretur. 

 De SPINOSA ne verbum quidem , quasi ille ostendat , philosophiam Batavo- 

 rum quam maxime esse propriam , et ab iis demum in Germaniam migrasse. 

 Est enim unus ille in paucis; et ipsi judicetis, num hac in tanta re unus 

 totius populi causam dicere possit. Et ea ipsius ratio ac disciplina est, 

 ut, si a gente nostra alienam esse earn confitear, ipsam tamen philosophiam 

 ex civitate haud expulerim. Exemplis rem meam non confirmabo; certiora 

 sunt, quibus me defendam. De nostratium indole nihil attinet disserere; 

 qiiah's sit, cuique vestrum non ex argumentatione, sed ex intimo pectoris 

 sensu et perenni vitae cum aliis consuetudine notissimum est. Hoc unum 



