O R A T I 159 



ossa, nervos, medullam haec penetraret de Religione quaestio: nunc ge- 

 neris humani pene totius corpus animumque. 



O nos felices , si faciant aliena pericula cautos 1 Re enim inquisita 

 mecum consentietis , A. A., neutra.illa aetate factum esse, quod fieri 

 debuerat. Neque enim ad generis humani salutem sufiecisse , historia 

 docet , Civitatem et Ecclesiam a Constantino mixtas et orthodoxiam rituum- 

 que copiam introductam ; neque sat egisse doctrinam novam a Luthero 

 annunciatam , Civitatis et Ecclesiae separationem , abhinc ortam , atque 

 Ecclesiae divisionem in Romanam et Romanae contrariam. Opus jam turn 

 fuerat Euangelio , simplici , vero , divino , omnibus aperto , omnibus com- 

 mendato, Euangelio uno. Ac si nostra respicimus tempera, Aequales! 

 cavearnus, ne Euangelio negligendo Constantini et Lutheri repetamus 

 errorem , mundo letalem. Hoc enim facile constare nobis poterit , neque 

 Ecclesiam Romano-Catholicam nostra et futura aetate in orbe fore victri- 

 cem , neque Ecclesiam Reformatam aliamve Protestantem ; impuras nempe 

 omnes, emendatione et perfectione egentes. .Melior ergo orietur Ecclesia, 

 Ecclesia nova Euangelica, quae mala sunt in singulis Ecclesiae familiis 

 rejiciens, bona conservans et ulterius explieans, secunduni unum illud 

 Euangelium aeternum divinumque. Haec Europae turbatae et mundi 

 quassati est medicina, haec una. 



Brevi orationis meae sententiam contraham omnem. Experientia , 

 sapientiae magistra, et doctrinarum artiumque progressio ostendunt, in- 

 digere mundum nova Theologia, omnibus communi futura, ex Euangelio 

 petendo. Haec Theologia ergo nascetur et crescet; adjuvabit egregie Re- 

 ligionem, ut, rejectis erroribus et vitiis antiquitatis , pietatem modo colat, 

 virtutem, sapientiam, similitudinem cum Deo. Haec Religio purgabit 

 Ecclesiam, ut servato ordinis et modi studio, quo eminet Ecclesia praesens 

 Graeco- et Romano-Catholica, ac servato etiam libertatis et progressionis 

 amore, quo excellit Ecclesia praesens Euangelica, tandem hoc solum sibi 

 propositum habeat, homines illustrare, emendare, perficere. Ecclesia de- 

 nique talis vere Euangelica nihil a Civitate postulabit injusti, neque ei 



